Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ (TCMB) 475 baz puan faiz artฤฑลฤฑna karar verilen Kasฤฑm ayฤฑ Para Politikasฤฑ Kurulu toplantฤฑsฤฑnฤฑn รถzetlerini yayฤฑmladฤฑ. Karar metninde salgฤฑn dรถneminde saฤlanan gรผรงlรผ kredi ivmesinin gecikmeli etkileriyle artan iรง talep, ithalat kanalฤฑyla cari iลlemler dengesinin olumsuz etkilenmesinin beklendiฤi ve enflasyonun da geรงici bir sรผre yรผkseliล yaลayacaฤฤฑ belirtilmiลti.
Bugรผn aรงฤฑklanan PPK รถzetinde kurul “Kurul, fiyat istikrarฤฑ temel amacฤฑ doฤrultusunda, parasal aktarฤฑm mekanizmasฤฑnฤฑn etkinliฤini artฤฑrmak iรงin zorunlu karลฤฑlฤฑk dรผzenlemesinde deฤiลiklik ihtiyacฤฑ olduฤunu deฤerlendirmiลtir.” aรงฤฑklamasฤฑyla zorunlu karลฤฑlฤฑklarda deฤiลiklik yapฤฑlacaฤฤฑnฤฑ belirtti. Metinde รถne รงฤฑkan ifadeler ลรถyle:
Kรผresel ekonomi รผรงรผncรผ รงeyrekte kฤฑsmi toparlanma gรถstermiลtir. Ancak, son dรถnemde artฤฑล gรถsteren Covid-19 vakalarฤฑ nedeniyle รถnรผmรผzdeki dรถnemde kรผresel ekonomiye iliลkin belirsizlikler yรผkselmiลtir. Son dรถnemde Avrupa รผlkelerinde salgฤฑna baฤlฤฑ kฤฑsฤฑtlamalarฤฑn artฤฑrฤฑlmasฤฑ dฤฑล talep ve ihracat gรถrรผnรผmรผ รผzerindeki aลaฤฤฑ yรถnlรผ riskleri canlฤฑ tutmaktadฤฑr. Salgฤฑnฤฑn ve saฤlฤฑk รถnlemlerinin tรผketim alฤฑลkanlฤฑklarฤฑ ve genel harcama davranฤฑลฤฑna olasฤฑ etkilerine yรถnelik belirsizlikler devam etmektedir. Yaygฤฑn aลฤฑya geรงilmesinin gecikmesine baฤlฤฑ olarak normalleลmenin uzun sรผrmesi durumunda, kรผresel ekonomideki toparlanma yavaล seyredebilecek ve kรผresel risk iลtahฤฑnda dalgalanmalar gรถzlenebilecektir.
-Ham petrol fiyatlarฤฑ, salgฤฑn รถncesindeki seviyelerinin altฤฑnda seyretmekle birlikte, bir รถnceki PPK dรถnemini takiben artฤฑล kaydetmiลtir. Buna ek olarak, baลta endรผstriyel metaller ve tarฤฑmsal รผrรผnler olmak รผzere enerji dฤฑลฤฑ emtia fiyatlarฤฑndaki yรผkseliล eฤilimi tรผketici enflasyonu รผzerindeki yukarฤฑ yรถnlรผ riskleri artฤฑrmaktadฤฑr. Dรถviz kurlarฤฑnฤฑn yanฤฑ sฤฑra uluslararasฤฑ fiyatlardaki geliลmeler รถzellikle gฤฑda ve temel mal gruplarฤฑnda enflasyon eฤilimini olumsuz etkilemektedir.
-Geliลmiล ve geliลmekte olan รผlkeler geniลleyici parasal ve mali duruลlarฤฑnฤฑ sรผrdรผrmektedir. Geliลmiล รผlkelerde uzun vadeli faiz oranlarฤฑ tarihsel dรผลรผk seviyelerdeki seyrini sรผrdรผrรผrken, gerek merkez bankalarฤฑnฤฑn aรงฤฑklamalarฤฑ gerekse piyasa beklentileri, dรผลรผk faiz ortamฤฑnฤฑn uzun bir sรผre devam edeceฤine iลaret etmektedir. Uygulanan politikalarฤฑn finansal piyasalar, bรผyรผme ve istihdam รผzerindeki etkinliฤi, รผlkeler itibarฤฑyla salgฤฑnฤฑn seyri ile politika alanlarฤฑnฤฑn bรผyรผklรผฤรผne gรถre farklฤฑlaลabilecektir.
-Geliลmekte olan รผlkelere yรถnelik portfรถy akฤฑmlarฤฑ bir รถnceki PPK dรถnemine kฤฑyasla, iyileลen risk algฤฑsฤฑna baฤlฤฑ olarak, artarak devam etmiลtir. Ancak, รin hariรง tutulduฤunda, Kasฤฑm ayฤฑnda borรงlanma senedi piyasalarฤฑna giriลler sฤฑnฤฑrlฤฑ bir miktar artarken, hisse senedi piyasalarฤฑna yรถnelik akฤฑmlar gรถrece zayฤฑf seyrini korumuลtur. Geliลmiล รผlkelerde politika faizlerinin dรผลรผk seviyelerini koruyacaฤฤฑna dair algฤฑnฤฑn pekiลmesi ve olasฤฑ teลvik paketleri, รถnรผmรผzdeki dรถnemde geliลmekte olan รผlkelere yรถnelen portfรถy akฤฑmlarฤฑnฤฑ olumlu etkileyebilecek unsurlar olarak deฤerlendirilmektedir.
-Yurt iรงi iktisadi faaliyet รผรงรผncรผ รงeyrekte belirgin bir toparlanma kaydetmiลtir. Eylรผl ayฤฑ verileriyle sanayi รผretim endeksi bir รถnceki aya kฤฑyasla yรผzde 1,7, bir รถnceki รงeyreฤe gรถre ise yรผzde 30,3 oranฤฑnda artarak salgฤฑn รถncesi seviyelerini aลmฤฑลtฤฑr. Ciro endeksleri ile birlikte deฤerlendirildiฤinde, iktisadi faaliyet รผรงรผncรผ รงeyrekte finansman koลullarฤฑna duyarlฤฑ ve iรง piyasaya yรถnelik รผretim yapan sektรถrler รถncรผlรผฤรผnde, sektรถrler geneline yayฤฑlan bir artฤฑล kaydetmiลtir. Buna karลฤฑlฤฑk, turizm baฤlantฤฑsฤฑ gรผรงlรผ mal ve hizmet sektรถrlerinde zayฤฑf gรถrรผnรผm devam etmiลtir.
-ฤฐktisadi faaliyetteki toparlanma devam etmektedir. Bununla birlikte, รถncรผ gรถstergeler ve yรผksek frekanslฤฑ veriler, Ekim ayฤฑ ortalarฤฑndan itibaren iktisadi faaliyetin ivme kaybetmeye baลladฤฑฤฤฑna iลaret etmektedir. Yakฤฑn dรถnemde, Avrupaโdaki salgฤฑna baฤlฤฑ kฤฑsฤฑtlamalarฤฑn etkisiyle ihracatta yavaลlama gรถzlenirken, iรง talep nispeten gรผรงlรผ seyretmektedir. Diฤer yandan, artan vaka sayฤฑlarฤฑ nedeniyle getirilen kฤฑsmi kฤฑsฤฑtlamalar, baลta hizmetler sektรถrรผ olmak รผzere iktisadi faaliyetin kฤฑsa vadeli gรถrรผnรผmรผne dair belirsizlikleri artฤฑrmaktadฤฑr.
-Salgฤฑn dรถneminde saฤlanan gรผรงlรผ kredi ivmesinin gecikmeli etkileriyle artan iรง talep ithalat kanalฤฑyla cari iลlemler dengesini olumsuz etkilemektedir. Kasฤฑm ayฤฑnda altฤฑn hariรง ithalat yataya yakฤฑn bir seyir izlerken, altฤฑn ithalatฤฑ bir miktar yavaลlamakla birlikte halen yรผksek seyretmektedir. รte yandan, Avrupa bรถlgesindeki salgฤฑn tedbirlerinin ihracatฤฑ sฤฑnฤฑrlayฤฑcฤฑ etkileri gรถrรผlmeye baลlanmakla birlikte, mevcut kฤฑsฤฑtlamalarฤฑn salgฤฑnฤฑn ilk aลamalarฤฑndaki kadar sฤฑkฤฑ olmamasฤฑ ve imalรขt sanayiinde faaliyetin sรผrmesi nedeniyle รถzellikle ara malฤฑ ihracatฤฑnda olumlu gรถrรผnรผm korunmaktadฤฑr. Kurul, iktisadi faaliyetteki toparlanmanฤฑn sรผrekliliฤi ve finansal istikrar aรงฤฑsฤฑndan cari iลlemler dengesindeki seyrin รถnemine dikkat รงekmiลtir.
-ฤฐktisadi faaliyetteki toparlanma iลgรผcรผ piyasasฤฑna olumlu yansฤฑmaktadฤฑr. Aฤustos dรถneminde tarฤฑm dฤฑลฤฑ istihdam sektรถrler genelinde artarken, salgฤฑn dรถnemindeki istihdam kaybฤฑnฤฑn henรผz bir kฤฑsmฤฑ telafi edilebilmiลtir. Bu dรถnemde, ekonomideki toparlanmaya baฤlฤฑ olarak hem iลgรผcรผne katฤฑlฤฑm oranฤฑ artฤฑล kaydetmiล, hem de iลsizlik oranlarฤฑ gerilemiลtir. รncรผ gรถstergeler, iktisadi faaliyetteki toparlanmayla yeni iล ilanlarฤฑnฤฑn arttฤฑฤฤฑnฤฑ ve istihdam imkรขnlarฤฑnฤฑn iyileลmeye devam ettiฤini gรถstermektedir.
