Bahรงeลehir รniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araลtฤฑrmalar Merkezi (BETAM) tarafฤฑndan gerรงekleลtirilen araลtฤฑrma hanelerin yรผzde 38โinin gฤฑda alฤฑลveriลlerinde bile zorlandฤฑฤฤฑ, her 10 kiลiden yedisinin geรงim sฤฑkฤฑntฤฑsฤฑ รงektiฤini ortaya koydu.
BETAM tarafฤฑndan gerรงekleลtirilen โKovid-19 salgฤฑnฤฑnฤฑn hane gelirleri รผzerindeki yฤฑkฤฑcฤฑ etkisiโ baลlฤฑklฤฑ rapor, รถzellikle dar gelirli vatandaลฤฑn yaลadฤฑฤฤฑ geรงim zorluฤuna dikkat รงekti.
Sรถzcรผโden Sayime Baลรงฤฑโnฤฑn haberine gรถre, salgฤฑnla birlikte derinleลen ekonomik kriz hane halkฤฑ gelirlerini eriterek borรง sarmalฤฑna iterken, vatandaล yรผksek enflasyon ve zamlar nedeniyle gฤฑda alฤฑลveriลlerinde bile zorlanmaya baลladฤฑ.
Raporda salgฤฑnฤฑn geleceฤi ve aile bรผtรงesi รผzerine etkilerine dair, โHanelerin รถnemli bir kฤฑsmฤฑ รถnรผmรผzdeki dรถnemde de geรงim sฤฑkฤฑntฤฑsฤฑnฤฑn devam edeceฤini, ancak mevcut birikimleriyle bu zorluฤu aลamayacaklarฤฑnฤฑ dรผลรผnmektedirโ deฤerlendirmesi yapฤฑldฤฑ.
Rapordan dikkat รงekici tespitler ลรถyle:
- Salgฤฑn dรถneminde geรงim zorluฤu รงektiฤini beyan edenlerin oranฤฑ yรผzde 70’e, gฤฑda harcamalarฤฑnฤฑ karลฤฑlamakta zorlandฤฑklarฤฑnฤฑ beyan edenlerin oranฤฑ yรผzde 38’e ulaลtฤฑ.
- Ortalama kiลisel gelirler ลubat ayฤฑndan eylรผl ayฤฑna yรผzde 4,5 oranฤฑnda geriledi.
- Hanelerin yรผzde 38,8’i maaล gibi sabit herhangi bir gelir elde edemedikleri durumda mevcut birikimleri ile bir ay dahi idare edemeyeceklerini beyan etti.
- Hanelerin yรผzde 37,9’luk bir diฤer kesim ise mevcut birikimleriyle en fazla รผรง ay idare edebileceฤini ifade etti.
- 2018 yฤฑlฤฑnda aylฤฑk geรงimini รงok zor saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen hanelerin oranฤฑ yรผzde 3,2 iken, Eylรผl 2020 itibarฤฑyla ise bu oran yรผzde 10,1’e yรผkseldi.
- Katฤฑlฤฑmcฤฑlarฤฑn yรผzde 30’u salgฤฑn sebebiyle gelirlerinin azaldฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ. Kendi iลini yapanlar arasฤฑnda ise bu oran yรผzde 44’e yรผkseldi.
- Hanelerin yรผzde 42.7’si borรงlarฤฑnฤฑn arttฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ.
- Gelir kayฤฑplarฤฑna karลฤฑn borรง almak zorunda kaldฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen hanelerin yรผzde 17.2’si tanฤฑdฤฑklarฤฑndan ve kurumsal kanallardan borรงlandฤฑ.
- Sosyal koruma araรงlarฤฑndan faydalandฤฑฤฤฑnฤฑ ifade eden katฤฑlฤฑmcฤฑlarฤฑn oranฤฑ ise yรผzde 7.9’da kaldฤฑ.
- Hanelerinin geรงimini saฤlamakta zorlananlarฤฑn oranฤฑ, yรผzde 10’dan yรผzde 19.6’ya yรผkseldi.
- Biraz da olsa zorluk รงektiฤini sรถyleyenler ise yรผzde 17.5’ten yรผzde 41.9’a kadar รงฤฑktฤฑ. Ankete katฤฑlanlarฤฑn neredeyse yarฤฑsฤฑnฤฑn รถnรผmรผzdeki dรถnemde de gelirlerinde dรผลรผล beklediฤi vurgulandฤฑ.
- Her dรถrt haneden รผรงรผ, birikimlerinin olasฤฑ bir iลsizlik durumunda en รงok รผรง ay yeteceฤini dรผลรผnรผyor.
