Uluslararasฤฑ Finans Enstitรผsรผ (IIF) Baล Ekonomisti Robin Brooks, Tรผrk Lirasฤฑ’nฤฑn istikrara kavuลmasฤฑ iรงin kredilerde yavaลlamanฤฑn ลart olduฤunu, gerekirse derin bir durgunluฤun gรถze alฤฑnmasฤฑ gerektiฤini sรถyledi.
IIF Baล Ekonomisti Robin Brooks, TรSฤฐAD’ฤฑn dรผzenlediฤi โSalgฤฑn Dรถneminde Dรผnya Ekonomisi ve Tรผrkiye’nin Makroekonomik Dengeleriโ konulu internet seminerinde konuลtu.
Brooks, kredilere baฤฤฑmlฤฑlฤฑk nedeniyle cari aรงฤฑฤฤฑn bรผyรผmeye devam ettiฤini belirtip, kredi geniลlemesinde frene basฤฑlmasฤฑ ve derin bir durgunluฤa hazฤฑrlฤฑklฤฑ olunmasฤฑ gerektiฤini kaydetti.
Tรผrkiye iรงin kolay bir รงรถzรผm yolu olmadฤฑฤฤฑnฤฑ ifade eden Brooks, iki-รผรง aydฤฑr yรผkselen piyasalarฤฑn para birimlerinde toparlanma gรถrรผldรผฤรผnรผ ancak Tรผrk Lirasฤฑ’nฤฑn doฤalgaz rezervleri gibi olumlu haberlere raฤmen deฤer kaybetmeye devam ettiฤine dikkat รงekti.
Kredilerde bรผyรผme yavaลlamak zorunda
Brooks, โDemek ki bir risk, bir kฤฑrฤฑlganlฤฑk var. Tรผrk lirasฤฑnฤฑn istikrara kavuลmasฤฑ iรงin, ikinci yarฤฑda cari fazlaya neden olacak ลekilde kredilerde bรผyรผme yavaลlamak zorunda. Belirsizliklerle dolu bir ortamda kendimizi koruyabilmek iรงin yapacaฤฤฑmฤฑz en iyi yol kontrol altฤฑna alabileceฤimiz iลleri kontrol altฤฑna almaktฤฑrโ diye konuลtu.
โKredilerdeki bรผyรผme yavaลlamak zorunda ki; Tรผrk lirasฤฑ stabilize olabilsin” diyen Brooks, yรผkselen piyasalarฤฑn para birimleri iรงin en umut verici geliลmenin koronavirรผs aลฤฑsฤฑnฤฑn bulunmasฤฑ olacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Tรผrkiye gibi รผlkelerdeki bรผyรผmenin รถnemli olduฤunu vurgulayan Brooks, โBรผyรผmeli ancak bรผyรผme iรงin gereฤinden fazla krediye baฤฤฑmlฤฑlฤฑk olmamalฤฑ. Tรผrkiye ekonomisi ikinci รงeyrekte yรผzde 10 daraldฤฑ. Bu oran diฤer yรผkselen piyasalarla karลฤฑlaลtฤฑrฤฑldฤฑฤฤฑnda รงok iyi. Ancak, kredilerle birlikte cari aรงฤฑk da bรผyรผmeye devam ediyorโ dedi.
Krediler yatฤฑrฤฑmฤฑ deฤil tรผketimi artฤฑrฤฑyor
IIF ekonomistlerinin yฤฑl sonu cari aรงฤฑk tahmininin gayri safi yurtiรงi hasฤฑlaya (GSYH) oranฤฑnฤฑn yรผzde 4 civarฤฑnda olacaฤฤฑnฤฑ รถngรถrdรผklerini aktaran Brooks, bu oranฤฑn Tรผrkiye iรงin fazla olduฤunu sรถyledi ve ลรถyle devam etti: โKrediler yatฤฑrฤฑmฤฑ deฤil tรผketimi artฤฑrฤฑyor. Tรผrkiye’de tรผketim de ithalata dayalฤฑ. Dolayฤฑsฤฑyla krediler รงok desteklenirse cari aรงฤฑk bรผyรผyor. Tรผrkiye yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑyฤฑ รงekip cari aรงฤฑฤฤฑ finanse etmekte zorlanabilir ve TL’de daha fazla deฤer kaybฤฑ meydana gelebilirโ diye konuลtu.
ABD dolarฤฑnฤฑn geliลmiล รผlkelerin para birimlerine karลฤฑ zayฤฑflamasฤฑnฤฑ beklemediklerini aktaran Robin Brooks, โDolarฤฑn hรขlรข รงok gรผรงlรผ olduฤu bir ortamdayฤฑz, dolarฤฑn zayฤฑflamasฤฑnฤฑ beklemiyoruz. Dolarฤฑn gรผรงlรผ olmasฤฑ Tรผrkiye aรงฤฑsฤฑndan tehlikeli bir ortam oluลturuyor. Bu durum cari aรงฤฑฤฤฑn รงevrilmesini zorlaลtฤฑrฤฑyor. ฤฐlk รผรง ayda yรผkselen piyasalardan 80 milyar dolar muazzam sermaye รงฤฑkฤฑลฤฑna ลahit olduk. Kรผresel kriz dรถneminde 2008-2009’daki toplam sermaye รงฤฑkฤฑลฤฑ 20 milyar dolar seviyesindeydi. ฤฐkinci ve รผรงรผncรผ รงeyrekte 35 milyar dolarlฤฑk bir geri dรถnรผล oldu, ama yine de yรผzde 100 gรผven oluลmuล deฤilโ diye devam etti.
