Bankaların kısa vadeli dış borç stoku azalıyor

Kasım sonu itibarıyla, kısa vadeli dış borç stoku, 2018 yıl sonuna  göre % 1,0 oranında artışla 114,6 milyar ABD doları olarak  gerçekleşti. Bu dönemde, bankalar kaynaklı kısa vadeli dış borç  stoku % 2,4 oranında azalarak 55,8 milyar ABD doları olurken, diğer  sektörlerin kısa vadeli dış borç stoku % 4,0 oranında artarak 52,4  milyar ABD doları düzeyinde gerçekleşti.

Merkez Bankasından yapılan açıklamaya göre, bankaların yurt  dışından kullandıkları kısa vadeli krediler, 2018 yıl sonuna göre % 30,6 oranında azalarak 7,7 milyar ABD doları seviyesinde  gerçekleşmiştir. Banka hariç yurt dışı yerleşiklerin döviz tevdiat  hesabı % 9,5 oranında artarak 20,8 milyar ABD doları, yurt dışı  yerleşik bankaların mevduatı da % 3,8 oranında artışla 13,5 milyar ABD  doları olarak gerçekleşmiştir. Ayrıca, yurt dışı yerleşiklerin TL  cinsinden mevduatları geçen yıl sonuna göre % 2,0 oranında azalışla 13,8 milyar ABD doları seviyesinde gerçekleşmiştir.

Diğer sektörler altında yer alan ithalat borçları, 2018 yıl sonuna  göre % 9,1 oranında artarak 43,5 milyar ABD doları seviyesinde  gerçekleşmiştir. Borçlu bazında incelendiğinde, tamamı kamu bankalarından oluşan  kamu sektörünün kısa vadeli borcu 2018 yıl sonuna göre % 3,3 oranında  azalarak 21,7 milyar ABD doları olurken, özel sektörün kısa vadeli dış  borcu % 1,6 oranında artarak 86,5 milyar ABD doları olmuştur.

Alacaklı bazında incelendiğinde, özel alacaklılar başlığı  altındaki parasal kuruluşlara olan kısa vadeli borçlar yıl sonuna göre % 8,6 oranında azalarak 44,3 milyar ABD doları, parasal olmayan  kuruluşlara olan borçlar % 8,5 oranında artarak 69,9 milyar ABD doları  düzeyinde gerçekleşmiştir. 2018 yıl sonunda 99 milyon ABD doları olan  kısa vadeli tahvil ihraçları % 33,3 oranında azalışla 2019 Kasım sonu  itibarıyla 66 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiştir. Aynı dönemde  resmi alacaklılara olan kısa vadeli borçlar 396 milyon ABD doları  olarak gerçekleşmiştir.

2019 Kasım sonu itibarıyla, kısa vadeli dış borç stokunun döviz  kompozisyonu % 50,4’ü ABD doları, % 29,7’si Euro, % 13,8’i TL ve %6,1’i diğer döviz cinslerinden oluşmuştur.

2019 Kasım sonu itibarıyla, orijinal vadesine bakılmaksızın  vadesine 1 yıl veya daha az kalmış dış borç verisi kullanılarak  hesaplanan kalan vadeye göre kısa vadeli dış borç stoku, 164,2 milyar ABD doları düzeyinde gerçekleşmiştir. Söz konusu stokun 18,6 milyar ABD dolarlık kısmı, Türkiye’de yerleşik bankaların ve özel sektörün  yurt dışı şubeleri ile iştiraklere olan borçlarından oluşmaktadır. Borçlu bazında değerlendirildiğinde, toplam stok içinde kamu  sektörünün % 18,0, Merkez Bankası’nın % 3,9, özel sektörün ise % 78,1  oranında paya sahip olduğu gözlenmektedir. 

Murat Ali Oral

Tüm Yazıları

İstanbul Üniversitesi İngilizce İşletme Fakültesi'ni bitirdi. Çeşitli kurumlara bağlı olarak emtia ve özellikle altın piyasalarında trader ve danışmanlık yaptı. Medya sektöründe (Matriks, BloombergHT vb) uzun yıllar çeşitli pozisyonlarda çalıştı.