Antarktika’da yaptฤฑฤฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑ tamamlayan akademisyen Mehmet Yeลiltaล, kฤฑtadan topladฤฑฤฤฑ 3 meteoritle uzay bilimlerine katkฤฑ sunacak.
Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ himayesinde, Sanayi ve Teknoloji Bakanlฤฑฤฤฑ uhdesinde ve ฤฐstanbul Teknik รniversitesi (ฤฐTร) Kutup Araลtฤฑrmalarฤฑ Uyg-Ar Merkezi (PolReC) koordinesinde gerรงekleลen 3. Ulusal Antarktika Bilim Seferi’nin yanฤฑ sฤฑra ikili iล birlikleri kapsamฤฑnda da Tรผrkiye’nin farklฤฑ รผniversitelerinden 8 bilim insanฤฑ, bu dรถnemde ลili, Belรงika, Kore ve Kolombiya gibi รผlkelerin kฤฑtadaki araลtฤฑrma รผsleri ve gemilerinde bilimsel faaliyetlerde bulundu.
ฤฐkili iล birliฤiyle Belรงika’nฤฑn Antarktika’daki รผssรผnde รงalฤฑลmalarda bulunan Kฤฑrklareli รniversitesi Havacฤฑlฤฑk ve Uzay Bilimleri Fakรผltesi Dr. รฤretim รyesi Mehmet Yeลiltaล, araลtฤฑrmalarฤฑndan elde ettiฤi sonuรงlarla yurda dรถndรผ.
– “Tรผrkiye, uzay bilimleri alanฤฑnda yarฤฑลa dahil oldu”
Yeลiltaล, AA muhabirine yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, “Bu seferle Doฤu Antarktika’da gรถzlemlerde bulunmakla beraber buradaki platoda yapmฤฑล olduฤum aramada bulduฤum 3 adet meteoriti รผlkemize gรถtรผrmenin mutluluฤunu ve gururunu yaลamaktayฤฑm.” dedi.
Meteoritlerin uzayda bulunan bรผyรผk รถlรงekli asteroitlerin veya gezegenlerin birer parรงalarฤฑ olduฤu bilgisini veren Yeลiltaล, meteoritlerin ve iรงerisinde bulunan yapฤฑlarฤฑn incelenmesiyle asteroitler ve gezegenler hakkฤฑnda, dolayฤฑsฤฑyla gรผneล sistemi hakkฤฑnda detaylฤฑ bilgilere sahip olunabileceฤine dikkati รงekti.
Yeลiltaล, yurt dฤฑลฤฑndaki eฤitimi ve รงalฤฑลmalarฤฑ sฤฑrasฤฑnda birรงok meteoriti incelediฤini, bu รถrnekler รผzerinden uluslararasฤฑ bilim insanlarฤฑyla makaleler yazdฤฑฤฤฑnฤฑ ve birรงok konferansta konuลma yaptฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek, “Bu รงalฤฑลmalarฤฑma Antarktika bรถlgesinde topladฤฑฤฤฑmฤฑz รถrnekleri de ekleyecek olmamฤฑz mutluluk verici. Ayrฤฑca Tรผrkiye Antarktika’da ilk defa meteorit arama ve toplama รงalฤฑลmasฤฑ yaparak, orada benzer รงalฤฑลmalar yรผrรผten dรผnyanฤฑn ileri gelen birkaรง รผlkesi arasฤฑna girip uzay bilimleri alanฤฑndaki yarฤฑลa resmi olarak dahil olmuลtur.” diye konuลtu.
– “3 meteorit bulduk”
Antarktika’daki รงalฤฑลma koลullarฤฑnฤฑn oldukรงa zor olduฤuna iลaret eden Yeลiltaล, eksi 15 derece olan hava sฤฑcaklฤฑฤฤฑnฤฑn, 40 kilometre hฤฑzla esen rรผzgarฤฑn etkisiyle eksi 35 derece hissedildiฤini aktardฤฑ.
Yeลiltaล, bรถlgede รงok miktarda buzul yarฤฑklarฤฑnฤฑn da bulunduฤunu aktararak, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Belรงika’nฤฑn Prenses Elisabeth รssรผ’nden bir rehberle ayrฤฑlarak kar motoruyla 5 saate yakฤฑn bir sรผre seyahat ettikten sonra Antarktik platoya ulaลtฤฑk ve meteorit arama รงalฤฑลmalarฤฑmฤฑzฤฑ gerรงekleลtirdik. Bir saatten daha kฤฑsa bir zaman iรงerisinde arama yapabildik, รงรผnkรผ hem hava koลullarฤฑ kรถtรผleลiyor hem de saat รงok geรง oluyordu. Geri dรถnรผลรผn de 5 saat sรผreceฤini gรถz รถnรผnde bulundurularak rehberle birlikte รผsse doฤru yola รงฤฑktฤฑk. Antarktik platoda geรงirdiฤimiz รงok kฤฑsa sรผrede 3 meteorit bulduk ve bu meteoritleri daha รถnceden belirlediฤimiz protokollere gรถre topladฤฑk. Umut ediyoruz, รถnรผmรผzdeki yฤฑllarda daha kalabalฤฑk bir grupla daha uzun sรผreli meteorit arama ve toplama seferleri dรผzenleriz.”
– NASA’dan araลtฤฑrmacฤฑlarla incelenecek
Toplanan meteorit รถrneklerinin oldukรงa รถnemli olduฤunu vurgulayan Yeลiltaล, iรงerisindeki yapฤฑlarla barฤฑndฤฑrdฤฑฤฤฑ bilgilerin yapฤฑlacak incelemeler sayesinde dรผnyada ilk defa Tรผrk araลtฤฑrmacฤฑlar tarafฤฑndan akademik literatรผre kazandฤฑrฤฑlacaฤฤฑnฤฑ dile getirdi.
Yeลiltaล, toplanan รถrneklerin Amerikan Havacฤฑlฤฑk ve Uzay Ajansฤฑ (NASA) ve Avrupa Uzay Ajansฤฑ’ndan (ESA) araลtฤฑrmacฤฑlarla birlikte incelenerek uluslararasฤฑ meteorit veri tabanฤฑna resmi olarak kaydedileceฤine iลaret ederek, “Tรผrk Uzay Ajansฤฑnฤฑn da kurulduฤu bu gรผnlerde Antarktika’dan topladฤฑฤฤฑmฤฑz meteoritlerden elde edeceฤimiz bilgiler ลรผphesiz uzay bilimlerine katkฤฑ saฤlayacak ve bu alanda belki de bilinmeyenlere ฤฑลฤฑk tutacaktฤฑr. Bรถylesine รถnemli bir projenin yรผrรผtรผcรผsรผ olmaktan bรผyรผk mutluluk duyuyorum.” dedi.
