Üç ayda et fiyatları yüzde 30 arttı

2018’in ilk 3 ayında et fiyatları yüzde 8 zamlandı. Süt ürünleri ise geçen yıla göre yüzde 30 daha pahalı. Öte yandan, işlenmiş gıda grubu yıllık enflasyonu da yüzde 14.42’ye ulaştı.

Önceki gün açıklanan yüzde 0.99’luk mart ayı enflasyonu hakkında değerlendirmede bulunan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, yüksek enflasyonda et ve süt gibi işlenmiş gıda ürünlerindeki yüksek artışların etkili olduğunu bildirdi. Yapılan değerlendirmede ette üç aylık artışın yüzde 8.05’e çıktığı ve süt ürünlerindeki yıllık artışın da yüzde 30’a yaklaştığı bilgisi verildi.

Birgün’ün haberine göre, Merkez Bankası’nın hazırladığı ‘Aylık Fiyat Gelişmeleri’ raporunda özetle şu noktalalara dikkat çekildi:

‘ENERJİNİN MALİYETİ YÜKSELDİ’

Bir önceki aya göre enerji ve gıda gruplarının katkısı sırasıyla 0.16 ve 0.07 puan artış yönünde oldu. Temel mal ve hizmet gruplarının katkısı ise 0.23 ve 0.05 puan azaldı.

Alkol-tütün ve altın grubunun katkısında ise önemli bir değişim olmadı. Mevsimsellikten arındırılmış verilerle çekirdek enflasyon göstergelerinin üç aylık ortalamalarına göre enflasyonunun ana eğiliminde düşüş gözlendi.

İşlenmiş gıda fiyatlarındaki olumsuz görünüm sürdü.

‘ÇEKİRDEK ENFLASYON GÜÇLÜ KALDI’

Bu dönemde ana eğilim hizmet grubunda görece yatay seyrederken, temel mal grubunda gerilemeye devam etti. Böylelikle, çekirdek enflasyon göstergelerinin ana eğilimi yavaşlamakla birlikte yüksek seviyesini korudu.

Hizmet grubu fiyatları yüzde 0.53 yükseldi.

Ulaştırma grubu enflasyonu karayolu ile şehirlerarası yolcu taşımacılığına bağlı olarak gerilerken, diğer hizmetler grubunda ev aletlerinin onarımı ve paket tur kaynaklı baz etkileri öne çıktı.

‘KONAKLAMA HİZMETLERİNDE FİYATLAR ARTTI’

Turizmdeki toparlanmaya paralel olarak konaklama hizmetleri enflasyonundaki artış eğilimi sürdü.

Temel mal grubu yıllık enflasyonu mart ayında 1 puanlık düşüşle yüzde 13.93 oldu. Bu dönemde alt kalemlerdeki aylık fiyat artışlarına karşın, yıllık enflasyon bir önceki yıldaki yüksek baza bağlı olarak tüm alt gruplarda geriledi.

Dayanıklı mal grubundaki fiyat artışında otomobil yüzde 1.44 ile beyaz eşya yüzde 1.12 ile belirleyici oldu.

Temel mal enflasyonu birikimli maliyet etkileri ve talep koşullarındaki seyrin etkisiyle yüksek seviyesini korudu.

‘AYARYAKIT FİYATLARI YÜZDE 0.53 YÜKSELDİ’

Enerji fiyatları mart ayında yüzde 0.32 artmıştır. Bu dönemde uluslararası petrol fiyatlarının ve Türk lirasının yakın dönemdeki seyrine bağlı olarak akaryakıt fiyatları yüzde 0.53 yükseldi. Enerji grubu yıllık enflasyonu temelde baz etkisiyle 1.37 puan yükselerek yüzde 8.29’a ulaştı.

Belediyelerce belirlenen şebeke suyu fiyatları yüzde 0.73 yükselirken, tüp gaz fiyatları yüzde 0.97 azaldı.

Gıda ve alkolsüz içecekler yıllık enflasyonu mart ayında 0.10 puan artarak yüzde 10.37 oldu. Bu dönemde yıllık enflasyon işlenmemiş gıdada bir miktar gerilerken, işlenmiş gıda grubunda yükseldi.

‘YILLIK ENFLASYON YÜZDE 30’A YAKLAŞTI’

Kırmızı et fiyatlarında mart ayındaki yüzde 5.12 yükselişle birlikte ilk üç aydaki birikimli artış yüzde 8.05’e çıktı. Süt fiyatlarındaki artışın devam etmesiyle bu üründe yıllık enflasyon yüzde 30’a yaklaştı. 

Öte yandan, işlenmiş gıda grubu yıllık enflasyonu da yüzde 14.42’ye ulaştı. Peynir ve diğer süt ürünleri ile ocak ayında ÖTV düzenlemesine gidilen alkolsüz içecekler grubunda yüksek fiyat artışları, sırasıyla yüzde 2.51 ve yüzde 1.46 ile sürdü.

Şeker fiyatlarında yüzde 5.49 düzeyindeki kaydedilen belirgin artış dikkat çekti. Bu gelişmeler sonucunda, taze meyve-sebze dışı gıda yıllık enflasyonu yüzde 12.96’ya ulaştı.

Murat Ali Oral

Tüm Yazıları

İstanbul Üniversitesi İngilizce İşletme Fakültesi'ni bitirdi. Çeşitli kurumlara bağlı olarak emtia ve özellikle altın piyasalarında trader ve danışmanlık yaptı. Medya sektöründe (Matriks, BloombergHT vb) uzun yıllar çeşitli pozisyonlarda çalıştı.