Dรผnyada Bitcoin baลta olmak รผzere 800โden fazla kripto paranฤฑn iลlem gรถrdรผฤรผ dijital para pazarฤฑnฤฑn bรผyรผklรผฤรผ 200 milyar dolarฤฑ da geride bฤฑraktฤฑ. Bu yฤฑlฤฑn baลฤฑnda 20 milyar dolarฤฑ bulmayan pazar, son 10 ayda yรผzde 900 bรผyรผdรผ. Arkasฤฑnda ne bir รผlkenin, ne bir yasal otoritenin bulunduฤu (ve hatta gรถrsellerinde kullanฤฑlan para bile gerรงek deฤil) dijital para dรผnyasฤฑnda Bitcoinโin 5 yฤฑl รถnce 10 dolarlฤฑk deฤeri ise geรงen hafta 7400 dolarฤฑ da aลtฤฑ. Artฤฑk sadece bankasฤฑ, analisti, holdingi deฤil, sokaktaki vatandaลฤฑn bile dilinde o var. Peki, Bitcoin baลta olmak รผzere dijital paralar nasฤฑl anฤฑlฤฑp, satฤฑlฤฑyor? Nasฤฑl รผretiliyor? Riskleri neler?…
BITCOINโE RAKฤฐP DฤฐJฤฐTAL PARALAR HANGฤฐLERฤฐ?
Sanal para denilince ilk akla geleni hiรง ลรผphesiz ki Bitcoin. 200 milyar dolarฤฑn dรถndรผฤรผ bu pazardaki tutarฤฑn yรผzde 65โi (yaklaลฤฑk 130 milyar dolar) Bitcoinโde dรถnรผyor. Ancak Bitcoinโin yanฤฑ sฤฑra bu pazarda 800โden fazla dijital para birimi mevcut. ลu an itibarฤฑฤฑyla Bitcoinโin en bรผyรผk alternatifleri konumundaki Ethereumโa 30 milyar dolar, Rippleโa 8 milyar dolar, Litecoinโe 3 milyar dolar, Bitconnetโe 2.5 milyar dolar ve Dashโe 2 milyar dolar yatฤฑrฤฑlmฤฑล durumda.
YASAL DURUMU NE?
Aslฤฑnda hiรงbir merkezi otorite tarafฤฑndan kontrol edilmeyen Bitcoinโin yasal durumu, tรผm dรผnyada tartฤฑลmalฤฑ. Ancak Asya baลta olmak รผzere bazฤฑ bรถlgelerde resmi รถdemelerde bile kullanฤฑlฤฑyor, hatta Avustralyaโnฤฑn doฤusundaki ada รผlkesi Vanuatu, 44 Bitcoin getirene vatandaลlฤฑk hakkฤฑ bile veriyor. Bu alanda en kritik geliลme ise geรงen hafta yaลandฤฑ; Chicago Borsasฤฑ, bu yฤฑlฤฑn sonundan itibaren Bitcoinโin resmi olarak vadeli iลlemlerde kullanฤฑlabileceฤini aรงฤฑkladฤฑ. Bir de kendi โmilliโ Bitcoinโini geliลtirmeye soyunanlar var; Japonya, Estonya ve Rusya…
NASIL ALINIR? NASIL SATILIR?
Habertรผrk’ten Necdet รalฤฑลkan’ฤฑn haberine gรถre Bitcoinโe yatฤฑrฤฑm yapmanฤฑn รถnkoลulu, dijital para Borsalarฤฑ รผzerinden hesap aรงฤฑp, dijital bir cรผzdan sahibi olmak. Ardฤฑndan bu hesaba IBAN numarasฤฑ รผzerinden para transfer edip, Bitcoin alฤฑp, satma iลlemine baลlanabiliyor. Bitcoinโler bu dijital cรผzdanlar รผzerinden tutulup, el deฤiลtirilebiliyor. ลu an itibarฤฑyla Tรผrk Lirasฤฑ ile alฤฑm-satฤฑm yapฤฑlabilen 3 farklฤฑ Bitcoin Borsasฤฑ (BTCTurk, Koinim, Paribu) bulunuyor. Dรถvizle iลlem yapฤฑlabilen sanal para borsalarฤฑnฤฑn dรผnya รงapฤฑndaki en popรผlerlerinden bazฤฑlarฤฑ ise ลunlar: Bithumb, Poloniex, Bitfinex, Coincheck, Kraken, Gemini, Coinbase.
NASIL รRETฤฐLฤฐR?
Dijital kripto para sahibi olabilmek iรงin bir diฤer yol ise โmadencilikโ yapmak. ฤฐlk yรถnteme gรถre daha fazla profesyonel bilgi ve ilk yatฤฑrฤฑm maliyeti gerektiren bu yรถntemde, iลlemci รผzerinden (CPU Mining), ekran kartฤฑ รผzerinden (GPU Mining), uygulama tabanlฤฑ (ASIS Mining) gibi alternatifler mevcut. Ancak Bitcoin madenciliฤi, hem gerektirdiฤi profesyonel bilgi ve hem de yatฤฑrฤฑm ve bakฤฑm (soฤutma, eletrik… vs.) maliyetleri aรงฤฑsฤฑndan oldukรงa zahmetli bir uฤraล.
5 YILDA NE KADAR KAZANDIRDI?
Kasฤฑm 2012โde 1 dolar 1.8 TL iken, 1 Bitcoin 13 dolar seviyesindeydi. Kasฤฑm 2017โde 1 dolar 3.87 TLโye, 1 Bitcoin ise 7447 dolara kadar รงฤฑktฤฑ.
TรRKฤฐYE DE รALIลMA GRUBU ฤฐLE ฤฐNCELEMEYE BAลLADI
Tรผrkiyeโde Bankacฤฑlฤฑk Dรผzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ve Sermaye Piyasasฤฑ Kurumuโna (SPK) gรถre Bitcoin ve benzerleri, mevcut yapฤฑsฤฑ ve iลleyiลi itibarฤฑyla kanun kapsamฤฑnda โelektronik paraโ olarak deฤerlendirilmiyor. Bu nedenle de kanun รงerรงevesinde gรถzetim ve denetimi yapฤฑlamฤฑyor. Ancak diฤer taraftan Bitcoinโi yakฤฑn takibe alan ve kripto paralarฤฑn finansal istikrara katkฤฑ saฤlayabileceฤine inanan Merkez Bankasฤฑ (TCMB), bu kapsamda geรงen gรผnlerde Blockchain รงalฤฑลma Grubu oluลturulduฤunu duyurdu. Son tahlilde Tรผrkiye รถzelinde yasadฤฑลฤฑlฤฑฤฤฑ deฤil, yasal boลluฤu sรถz konusu olan Bitcoinโin riski kullanฤฑcฤฑya ait.
