ABD Baลkanฤฑ Donald Trump’ฤฑn son sosyal medya paylaลฤฑmฤฑ, teknoloji dรผnyasฤฑnda ve finans piyasalarฤฑnda bรผyรผk yankฤฑ uyandฤฑrdฤฑ.
Trump Perลembe sabahฤฑ Truth Social platformunda yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, teknoloji devi Intel‘in CEO’su Lip-Bu Tan’ฤฑn “bรผyรผk bir รงฤฑkar รงatฤฑลmasฤฑ” iรงinde olduฤunu รถne sรผrerek derhal istifasฤฑnฤฑ talep etti.
Bu ลaลฤฑrtฤฑcฤฑ รงaฤrฤฑnฤฑn ardฤฑndan, Intel hisseleri piyasalarda aniden deฤer kaybetti.
Peki, bu sert ithamlarฤฑn arkasฤฑndaki neden neydi ve hisse senetleri neden bu kadar hฤฑzlฤฑ tepki verdi?
Trump’ฤฑn bu รงฤฑkฤฑลฤฑ, Cumhuriyetรงi Senatรถr Tom Cotton’ฤฑn Intel yรถnetim kurulu baลkanฤฑna gรถnderdiฤi ve Tan’ฤฑn รin ile olan finansal iliลkilerini sorgulayan mektubun kamuoyuna duyurulmasฤฑnฤฑn hemen ardฤฑndan geldi. Cotton, mektubunda, Tan’ฤฑn baฤlantฤฑlarฤฑnฤฑn ABD’nin ulusal gรผvenliฤi รผzerindeki potansiyel risklerine dikkat รงekiyor ve Intel‘in operasyonlarฤฑnฤฑn gรผvenliฤi hakkฤฑnda endiลelerini dile getiriyordu. Bu durum, Trump’ฤฑn รงaฤrฤฑsฤฑnฤฑn bir nevi siyasi zemin bulduฤunu gรถsteriyor.
รin baฤlantฤฑlarฤฑ ve ulusal gรผvenlik endiลeleri
Lip-Bu Tan’ฤฑn kariyeri, รถzellikle รin ile kurduฤu finansal kรถprรผlerle dikkat รงekiyor. 1987 yฤฑlฤฑnda kurduฤu risk sermayesi ลirketi Walden International, yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn รถnemli bir kฤฑsmฤฑnฤฑ รinli firmalara yรถnlendirmiล durumda. Eldeki verilere gรถre, Walden’ฤฑn 2000 yฤฑlฤฑndan bu yana รin’e yaptฤฑฤฤฑ yatฤฑrฤฑmlarฤฑn toplamฤฑ 3,4 milyar dolarฤฑ bulurken, bu rakam toplam yatฤฑrฤฑmlarฤฑn yaklaลฤฑk %38’ine tekabรผl ediyor.
Ancak bu yatฤฑrฤฑmlarฤฑn iรงinde, ABD hรผkรผmetini รถzellikle alarma geรงiren iki รถnemli isim bulunuyor: รin hรผkรผmeti ve yaptฤฑrฤฑmlฤฑ yarฤฑ iletken รผreticisi SMIC.
Intel CEO’sunun geรงmiลi
Tan’ฤฑn eski CEO’su olduฤu Cadence Design Systems firmasฤฑnฤฑn, gรถrev sรผresi boyunca รin’deki bir askeri รผniversiteye yasa dฤฑลฤฑ teknoloji satฤฑลฤฑ yaptฤฑฤฤฑna dair iddialarฤฑn ortaya รงฤฑkmasฤฑ da, bu tartฤฑลmayฤฑ daha da alevlendirdi.
Walden’ฤฑn, 2020 yฤฑlฤฑnda ABD tarafฤฑndan yaptฤฑrฤฑm listesine alฤฑnan ve รin’in en bรผyรผk yarฤฑ iletken รผreticisi olan SMIC ile olan iliลkileri ise endiลelerin odaฤฤฑnda yer alฤฑyor. Walden, 2001’de SMIC’ye yatฤฑrฤฑm yapmฤฑล ve Tan, 2018 yฤฑlฤฑna kadar bu ลirketin yรถnetim kurulunda gรถrev almฤฑลtฤฑ. Bu baฤlantฤฑlar, sadece finansal bir mesele olmaktan รงฤฑkarak, ulusal gรผvenlik ve stratejik rekabet konularฤฑna evriliyor.
Piyasa neden panikledi?
Trump’ฤฑn รงaฤrฤฑsฤฑ ve รถncesindeki senatรถr mektubu, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn kafasฤฑnda bรผyรผk soru iลaretleri oluลturdu. Intel gibi kรผresel bir devin tepe yรถneticisinin, ulusal gรผvenlik endiลeleriyle iliลkilendirilmesi, piyasada belirsizlik yarattฤฑ.
Hisse senetleri, bu beklenmedik geliลmeye %3,3’lรผk bir dรผลรผลle tepki verdi. Bu dรผลรผล, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn gelecekteki olasฤฑ yaptฤฑrฤฑmlar, hukuki sรผreรงler veya ลirketin liderliฤindeki istikrarsฤฑzlฤฑk riskini fiyatladฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsteriyor.
ลirketler ve ilgili taraflar henรผz konuyla ilgili resmi bir aรงฤฑklama yapmamฤฑลken, gรถzler ลimdi Intel yรถnetim kurulundan gelecek olasฤฑ bir hamleye รงevrildi.
