ABD Başkanı Donald Trump, Perşembe günü yaptığı açıklamayla Amerikalıların reçeteli ilaçlara çok daha uygun fiyatlarla erişmesini hedefleyen “TrumpRx” adlı web sitesini resmen yayına aldığını duyurdu.
Beyaz Saray’da düzenlenen tanıtım etkinliğinde konuşan Trump, bu hamlenin Amerikan sağlık sisteminde “tarihi bir dönüm noktası” olduğunu ve sigorta yerine nakit ödeme yapmayı tercih eden tüketiciler için ilaç maliyetlerini radikal bir şekilde düşüreceğini belirtti. TrumpRx.gov adresi üzerinden hizmet veren platform, ilk aşamada aralarında diyabet, obezite, migren ve kısırlık tedavilerinin de bulunduğu 40’tan fazla markalı ilacı kapsıyor.
Söz konusu platform, doğrudan bir satış sitesi olmaktan ziyade bir kolaylaştırıcı merkez işlevi görüyor. Tüketiciler, TrumpRx üzerinden ilaç satın almak yerine, doğrudan üretici firmaların satış kanallarına yönlendiriliyor veya eczanelerde geçerli olan yüksek oranlı indirim kuponlarına erişebiliyor. Beyaz Saray, bu modelin aracı kurumların kâr marjlarını ortadan kaldırarak şeffaflığı artıracağını savunuyor.
Bu girişimin hayata geçirilmesi için son aylarda AstraZeneca, Eli Lilly, EMD Serono, Novo Nordisk ve Pfizer gibi dünya devi ilaç üreticileriyle kapsamlı anlaşmalar imzalandı. Anlaşmalar çerçevesinde bazı kritik ilaçlarda yüzde 85’e varan indirimler sağlandığı belirtiliyor.
Obezite ve diyabet ilaçlarında dev indirimler
TrumpRx platformunun en dikkat çekici özelliklerinden biri, dünya genelinde yüksek talep gören ancak maliyetleri nedeniyle eleştirilen obezite ve diyabet ilaçlarındaki fiyat revizyonu oldu. Trump, Novo Nordisk tarafından üretilen ve normal şartlarda liste fiyatı 1.000 doların üzerinde olan Ozempic’in aylık maliyetinin bu platform üzerinden 199 dolara kadar düşebileceğini açıkladı.
Benzer şekilde, Eli Lilly’nin Zepbound ilacında da 300 dolar seviyelerine kadar gerileme görüldü. Beyaz Saray tarafından yayımlanan bilgi notuna göre, astım spreyleri, insülin çeşitleri ve özellikle sigorta kapsamına alınmakta zorlanılan kısırlık (IVF) tedavilerinde binlerce dolarlık tasarruf imkanı sunulacak.
Trump, bu fiyat indirimlerini sağlamak için “En Çok Kayırılan Ülke” (Most Favored Nation) stratejisini kullandığını ve ilaç şirketlerini ABD fiyatlarını diğer gelişmiş ülkelerdeki düşük seviyelere çekmeye ikna ettiklerini vurguladı. Analistler, hükümetin bu süreçte ilaç devlerine karşı gümrük vergisi tehdidini bir pazarlık kozu olarak kullandığına dikkat çekiyor.
Platformun tanıtımında yer alan Dr. Mehmet Öz ise, bu sistemin özellikle sigortasız veya yüksek muafiyetli (high-deductible) plana sahip Amerikalılar için hayat kurtarıcı bir role sahip olacağını ifade etti. Ancak sağlık politikası uzmanları, bu indirimlerin sigorta muafiyetlerine sayılıp sayılmayacağı konusundaki belirsizliklerin dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirtiyor.
Sağlık maliyetlerinde stratejik dönüşüm ve piyasa etkisi
Donald Trump tarafından başlatılan bu girişim, Amerikan sağlık sisteminde geleneksel sigorta modellerini sarsabilecek bir potansiyel taşıyor. TrumpRx üzerinden sağlanan fiyatların, birçok özel sigorta şirketinin sunduğu katkı paylarından (co-pay) bile daha düşük olması bekleniyor.
Bu durum, eczane zincirleri ve ilaç yardımı yöneticileri (PBM) üzerindeki kâr baskısını artırabilir. Şirketlerin, bu indirimler karşılığında ABD’de yeni üretim tesisleri kurma ve milyarlarca dolarlık araştırma-geliştirme yatırımı yapma taahhüdünde bulunması, girişimin sadece bir indirim sitesi değil, aynı zamanda kapsamlı bir sanayi politikası olduğunu gösteriyor.
Sonuç olarak, 2026 yılı sağlık reformu ajandasında merkezi bir konuma yerleşen TrumpRx, seçmenlerin en büyük finansal endişelerinden biri olan ilaç maliyetlerine doğrudan bir müdahale niteliği taşıyor. Trump yönetimi, önümüzdeki aylarda daha fazla üreticinin ve ilacın sisteme dahil edileceğini belirterek platformun kapsamını genişletmeyi hedefliyor.
Piyasa profesyonelleri, bu modelin başarısının, ilaç şirketlerinin uzun vadeli taahhütlerine ne kadar sadık kalacağına ve sistemin teknik altyapısının milyonlarca kullanıcıyı ne ölçüde karşılayabileceğine bağlı olacağını değerlendiriyor.
