- SEC yeni dรผzenlemeyle neyi deฤiลtiriyor
- Hacim ve listeleme sฤฑnฤฑrlarฤฑ ne รถngรถrรผyor
- ลirketlerin veto hakkฤฑ nasฤฑl iลleyecek
- ฤฐลlemler hangi platformlarda gerรงekleลecek
- Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin deฤiลen ne olacak
- SEC’in zamanlamasฤฑ neden รถnemli
- SEC’in inovasyon muafiyeti ne kadar sรผrecek?
- Tokenleลtirilmiล hisseler sentetik รผrรผnlerden farklฤฑ mฤฑ?
ABD Menkul Kฤฑymetler ve Borsa Komisyonu (SEC), nitelikli platformlara gerรงek ABD hisse senetlerini akฤฑllฤฑ sรถzleลmeler ve likidite havuzlarฤฑ aracฤฑlฤฑฤฤฑyla kamuya aรงฤฑk blok zincirlerde iลlem gรถrdรผrme konusunda beล yฤฑllฤฑk deneme izni verdi. Dรผzenleme kapsamฤฑnda bu platformlarฤฑn ulusal menkul kฤฑymet borsasฤฑ olarak kayฤฑt olmasฤฑ gerekmeyecek. SEC‘in “inovasyon muafiyeti” adฤฑnฤฑ verdiฤi รงerรงeve, tokenleลtirilmiล hisselerin oy hakkฤฑ, temettรผ ve diฤer geleneksel pay sahipliฤi haklarฤฑnฤฑ korumasฤฑnฤฑ zorunlu kฤฑlฤฑyor.
SEC yeni dรผzenlemeyle neyi deฤiลtiriyor
ลimdiye kadar ABD’de tokenleลtirilmiล hisse senedi piyasasฤฑ kurmak isteyen bir ลirket, alฤฑcฤฑ ve satฤฑcฤฑlarฤฑ bir araya getirdiฤi iรงin dรผzenleyiciler tarafฤฑndan geleneksel bir borsa gibi deฤerlendirilebiliyordu. Bu durum, blok zincir tabanlฤฑ iลlemlerin New York Menkul Kฤฑymetler Borsasฤฑ (NYSE) veya Nasdaq gibi kurumlar iรงin tasarlanmฤฑล kurallara uydurulmasฤฑ anlamฤฑna geliyordu. SEC’in yeni kararฤฑyla bu yaklaลฤฑm deฤiลiyor. Kurum, firmalarฤฑn blok zincir teknolojisini geleneksel borsa mevzuatฤฑna tam uydurma zorunluluฤu olmadan gerรงek hisselerle deneme yapmasฤฑna imkan tanฤฑyor.
Dรผzenlemedeki kritik ayrฤฑm “gerรงek” sรถzcรผฤรผnde toplanฤฑyor. SEC, bir hissenin fiili sahipliฤini temsil eden tokenler ile yalnฤฑzca hisse fiyatฤฑnฤฑ takip eden sentetik รผrรผnler arasฤฑnda net bir รงizgi รงiziyor. Beล yฤฑllฤฑk geรงici deneme alanฤฑ kapsamฤฑnda Tokenleลtirilmiล Menkul Kฤฑymet Mekanlarฤฑ (TSV) olarak adlandฤฑrฤฑlan รถzel platformlar, uygun tokenleลtirilmiล ABD hisselerinin akฤฑllฤฑ sรถzleลmeler ve likidite havuzlarฤฑ รผzerinden iลlem gรถrmesini ulusal borsa kaydฤฑ olmadan saฤlayabilecek. Bu havuzlara likidite saฤlayan bazฤฑ firmalar da ayrฤฑca aracฤฑ kurum kayฤฑt yรผkรผmlรผlรผฤรผnden muaf tutulabilecek.
Hacim ve listeleme sฤฑnฤฑrlarฤฑ ne รถngรถrรผyor
SEC’in deneme alanฤฑ kasฤฑtlฤฑ olarak kรผรงรผk tutuldu. En likit hisseler iรงin her platform en fazla 75 hisseyi tokenleลtirebilecek ve ortalama gรผnlรผk iลlem hacminin yรผzde 0,25’ini aลamayacak. ฤฐkinci kademedeki hisseler iรงin bu sฤฑnฤฑr 250 hisseye ve ortalama gรผnlรผk hacmin yรผzde 2,5’ine yรผkseliyor. SEC’in ticaret ve piyasalar direktรถrรผ Jamie Selway, bu sฤฑnฤฑrlarฤฑn amacฤฑnฤฑn mรผtevazฤฑ bir baลlangฤฑรง yapmak olduฤunu belirtti. Selway, sรผrecin kademeli iลletilip etkisinin รถlรงรผleceฤini kaydetti.
รrnek olarak, ortalama gรผnlรผk iลlem hacmi yaklaลฤฑk 40 milyon hisse olan Tesla ele alฤฑndฤฑฤฤฑnda, nitelikli bir platform teorik olarak gรผnde yaklaลฤฑk 100 bin tokenleลtirilmiล Tesla hissesinin iลlem gรถrmesine aracฤฑlฤฑk edebilecek. Hisse baลฤฑna 366 dolar fiyat รผzerinden bu, yaklaลฤฑk 36,6 milyon dolarlฤฑk bir hacme karลฤฑlฤฑk geliyor.
| Kademe | Maksimum hisse sayฤฑsฤฑ | Gรผnlรผk hacim sฤฑnฤฑrฤฑ |
|---|---|---|
| En likit hisseler | 75 | Ortalama gรผnlรผk hacmin %0,25’i |
| ฤฐkinci kademe hisseler | 250 | Ortalama gรผnlรผk hacmin %2,5’i |
ลirketlerin veto hakkฤฑ nasฤฑl iลleyecek
SEC รงerรงevesi, tokenleลtirmenin hisseyi ihraรง eden ลirket tarafฤฑndan yapฤฑlmasฤฑna izin verdiฤi gibi belirli koลullar altฤฑnda iliลkisiz รผรงรผncรผ taraflarca yapฤฑlmasฤฑna da olanak tanฤฑyor. Bir aracฤฑ kurum veya baลka bir aracฤฑnฤฑn hissenin dayanak varlฤฑฤฤฑnฤฑ elinde tuttuฤu bir yapฤฑ รผzerinden, รผรงรผncรผ bir taraf da tokenleลtirilmiล bir hak sunabilecek; ancak token, dayanak menkul kฤฑymetle aynฤฑ hak ve ayrฤฑcalฤฑklarฤฑ saฤlamak zorunda olacak. Bununla birlikte ลirket habersiz bฤฑrakฤฑlmayacak. Bir platform, iliลkisiz รผรงรผncรผ bir tarafรงa oluลturulan tokenleลtirilmiล hisseyi listelemeden รถnce ลirkete 30 gรผn รถnceden bildirim yapmak zorunda ve ihraรงรงฤฑnฤฑn itiraz hakkฤฑ bulunuyor.
Regรผle edilmiล zincir รผstรผ transfer ajanฤฑ Fairmint’in kurucu ortaฤฤฑ ve CEO’su Joris Delanoue, ihraรงรงฤฑ vetosunun dรผzenlemenin kilit gรผvencesi olduฤunu ifade etti. Konu, bu ay AMC Entertainment CEO’su Adam Aron’un, Robinhood’u ลirketin bilgisi olmadan AMC baฤlantฤฑlฤฑ hisse tokenleri sunmakla eleลtirmesinin ardฤฑndan yaลanan kamuoyu tartฤฑลmasฤฑyla teorik olmaktan รงฤฑktฤฑ.
ฤฐลlemler hangi platformlarda gerรงekleลecek
Tokenleลtirilmiล hisseler, SEC muafiyeti kapsamฤฑnda faaliyet gรถsteren nitelikli TSV’lerde iลlem gรถrecek. Altyapฤฑdaki blok zincir kamuya aรงฤฑk olabilirken, iลlem ortamฤฑ yetkilendirilmiล eriลimle sฤฑnฤฑrlฤฑ kalacak ve SEC’in koลullarฤฑna tabi olacak. Nitelikli platformlar, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn bireysel alฤฑm-satฤฑm emirlerini eลleลtiren geleneksel borsa modeli yerine, yazฤฑlฤฑm tarafฤฑndan yรถnetilen varlฤฑk havuzlarฤฑna karลฤฑ iลlem yaptฤฑฤฤฑ otomatik piyasa yapฤฑcฤฑlarฤฑ (AMM) kullanabilecek. SEC ayrฤฑca bu havuzlara varlฤฑk saฤlayan belirli likidite saฤlayฤฑcฤฑlarฤฑna aracฤฑ kurum kayฤฑt yรผkรผmlรผlรผฤรผnden koลullu muafiyet tanฤฑyor.
Securitize CEO’su Carlos Domingo, รงerรงevenin “yerel tokenleลtirilmiล menkul kฤฑymetleri” hฤฑzlandฤฑrmasฤฑnฤฑ ve zamanla bunlar iรงin birden รงok zincir รผstรผ likidite platformu oluลmasฤฑnฤฑ beklediฤini belirtti. Domingo, dรผzenlemenin kripto inovasyonunun kontrollรผ ve dรผzenlenmiล biรงimde gerรงekleลmesine imkan tanฤฑyan iyi bir orta yol olduฤunu deฤerlendirdi.
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin deฤiลen ne olacak
Bir yatฤฑrฤฑmcฤฑ tanฤฑdฤฑk bir ลirketin gerรงek hissesine, oy hakkฤฑ ve temettรผ haklarฤฑyla birlikte sahip olmaya devam edebilecek; ancak bu sahipliฤin temsili ve iลlem altyapฤฑsฤฑ blok zincir raylarฤฑ รผzerinden yรผrรผyebilecek. SEC, tokenleลtirilmiล bir hissenin yalnฤฑzca isimde deฤil รถzde de hisse kalmasฤฑnda ฤฑsrarcฤฑ. Nitelikli bir token, sahibine geleneksel eลdeฤer hisseyle aynฤฑ hak ve ayrฤฑcalฤฑklarฤฑ saฤlamak zorunda. Apple hisseleri oy hakkฤฑ ve temettรผ taลฤฑyorsa, tokenleลtirilmiล versiyonu da bunlarฤฑ taลฤฑmak zorunda olacak; Apple’ฤฑn iลlem gรถrdรผฤรผ ana piyasada iลlemler durdurulursa, tokenleลtirilmiล karลฤฑlฤฑฤฤฑ da durmak zorunda kalacak.
Bu dรผzenleme, yurt dฤฑลฤฑnda “tokenleลtirilmiล hisse” olarak pazarlanan bazฤฑ รผrรผnlerin aslฤฑnda yalnฤฑzca hisse fiyatฤฑnฤฑ takip eden ve geleneksel pay sahipliฤi haklarฤฑndan yoksun sentetik araรงlar olduฤu iรงin รถnem taลฤฑyor. Bu tรผr sentetik รผrรผnler SEC muafiyetinden yararlanamฤฑyor. Dinari CEO’su Gabo Otte, hisseleri zincire taลฤฑmanฤฑn onlarฤฑ hisse yapan haklarฤฑ ortadan kaldฤฑrmak anlamฤฑna gelmemesi gerektiฤini vurguladฤฑ. SEC bu รผrรผnleri yasaklamฤฑyor ya da yasal statรผlerini doฤrudan deฤiลtirmiyor; Selway, yeni politikanฤฑn mevcut sentetik รผrรผnler รผzerinde doฤrudan bir etkisi olmadฤฑฤฤฑnฤฑ kaydetti.
SEC’in zamanlamasฤฑ neden รถnemli
Muafiyet รผzerinde bir yฤฑldan uzun sรผredir รงalฤฑลฤฑlฤฑyordu, ancak SEC, Kongre’nin Clarity Yasasฤฑ’nฤฑ gรถrรผลtรผฤรผ dรถnemde adฤฑm atmayฤฑ erteledi. Sรถz konusu yasa tasarฤฑsฤฑ Senato’da 60 oy gereken eลiฤi aลamayฤฑp 49 oyda kalarak ilerleyemedi. Ertesi gรผn SEC Baลkanฤฑ Paul Atkins, kurumun dรผzenleyici belirliliฤi saฤlamak iรงin mevcut yetkileri รงerรงevesinde hareket edeceฤini aรงฤฑkladฤฑ. Bir gรผn sonra tokenleลtirme muafiyeti duyuruldu. Selway, kurumun daha kรผรงรผk รถlรงekte baลlayฤฑp kanฤฑt toplamayฤฑ ve bunun hem kural yapฤฑmฤฑnฤฑ hem de olasฤฑ mevzuat รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ bilgilendirmesini saฤlamayฤฑ tercih ettiฤini belirtti.
Bu adฤฑm, SEC’in bu ay ele aldฤฑฤฤฑ tokenleลtirme bulmacasฤฑnฤฑn ikinci bรผyรผk parรงasฤฑ oldu. Eylรผl ayฤฑ baลฤฑnda kurum, blok zincirin menkul kฤฑymet sahipliฤinin resmi kaydฤฑ olarak hizmet vermesine izin verilmesini รถnermiล, bu da geleneksel pay sahibi kaydฤฑnฤฑn ayrฤฑca tutulmasฤฑ zorunluluฤunu ortadan kaldฤฑrabilecek bir adฤฑm olarak deฤerlendirilmiลti. Sรถz konusu รถneri hissenin resmi sahipliฤini, yeni muafiyet ise hissenin nerede ve nasฤฑl iลlem gรถreceฤini ele alฤฑyor.
SEC’in inovasyon muafiyeti ne kadar sรผrecek?
Muafiyet beล yฤฑllฤฑk geรงici bir sรผre iรงin tanฤฑnฤฑyor. SEC bu sรผreyi tamamlanmฤฑล bir dรผzenleyici rejim deฤil, kanฤฑt toplanan canlฤฑ bir deney olarak nitelendiriyor.
Tokenleลtirilmiล hisseler sentetik รผrรผnlerden farklฤฑ mฤฑ?
Evet. SEC muafiyeti yalnฤฑzca oy hakkฤฑ, temettรผ ve diฤer pay sahipliฤi haklarฤฑnฤฑ koruyan gerรงek tokenleลtirilmiล hisseleri kapsฤฑyor; yalnฤฑzca fiyatฤฑ takip eden sentetik รผrรผnler bu dรผzenlemenin dฤฑลฤฑnda tutuluyor.
