Asya merkezli ham petrol ithalatฤฑ savaล รถncesi seviyelere yaklaลฤฑrken kรผresel Dizel piyasasฤฑndaki arz kฤฑsฤฑtlamalarฤฑ derinleลiyor. Orta Doฤu rafineri kapasitesindeki dรผลรผล ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ sevkiyatlarฤฑndaki riskler sebebiyle kรผresel Dizel arzฤฑnda yaลanan darlฤฑฤฤฑn 2027 yฤฑlฤฑna kadar sรผrmesi bekleniyor. Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑ verileri gรผnlรผk motorin ve Dzel ihracatฤฑnฤฑn yรผzde 10 gerilediฤini gรถsteriyor.
Asya piyasasฤฑnda ham petrol ve iลlenmiล รผrรผn arzฤฑ
Kpler verilerine gรถre Asya bรถlgesinin ham petrol ithalatฤฑ Ekim ayฤฑnda gรผnlรผk 26,39 milyon varile yรผkseldi. Eylรผl ayฤฑndaki gรผnlรผk 24,24 milyon varillik seviyeye kฤฑyasla kaydedilen artฤฑล, savaล รถncesindeki 27 milyon varillik รผรง aylฤฑk ortalamaya yakฤฑn bir dรผzey iลaret ediyor. Nisan ayฤฑnda gรถrรผlen 19 milyon varillik en dรผลรผk seviyeye gรถre ise yรผzde 39 oranฤฑnda yรผkseliล gerรงekleลti.
Hรผrmรผz Boฤazฤฑ รผzerinden Asya pazarฤฑna ulaลan ham petrol akฤฑลฤฑ Nisan ayฤฑndaki gรผnlรผk 1,6 milyon varil seviyesinden Ekim ayฤฑnda gรผnlรผk 7,4 milyon varile รงฤฑktฤฑ. Savaล รถncesindeki 13 milyon varillik hacmin gerisinde kalฤฑnsa da Suudi Arabistan sฤฑnฤฑrlarฤฑ iรงindeki Yanbu limanฤฑndan sevkiyatlar artฤฑล gรถsterdi. Asyalฤฑ rafineriler Hรผrmรผz Boฤazฤฑ hattฤฑndaki kayฤฑplarฤฑ dengelemek amacฤฑyla Rusya ve Amerika kฤฑtasฤฑndan yapฤฑlan ham petrol alฤฑmlarฤฑnฤฑ artฤฑrdฤฑ.
Hafif ve orta distilat รผrรผn ithalatฤฑ Ekim dรถneminde gรผnlรผk 6,15 milyon varil seviyesinde kalarak รงatฤฑลma รถncesi dรถnemin yรผzde 10 altฤฑnda seyretti. Orta Doฤu kaynaklฤฑ รผrรผn ithalatฤฑ savaล รถncesinin yรผzde 18,4 altฤฑnda bulunuyor.
| Veri kalemi | Mevcut seviye | Tarihsel karลฤฑlaลtฤฑrma |
|---|---|---|
| Asya ham petrol ithalatฤฑ | 26,39 milyon varil/gรผn (Ekim) | Eylรผl ayฤฑna gรถre 24,24 milyon varilden yรผkseldi |
| Hรผrmรผz Boฤazฤฑ Asya akฤฑลฤฑ | 7,4 milyon varil/gรผn (Ekim) | Nisan ayฤฑndaki 1,6 milyon varilden arttฤฑ |
| Kรผresel motorin ihracatฤฑ | 4,7 milyon varil/gรผn (2026 ilk 9 ay) | Geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine gรถre yรผzde 10 azaldฤฑ |
Kรผresel dizel darlฤฑฤฤฑ ve rafineri bakฤฑm sรผreรงleri
Orta Doฤu rafinerilerindeki saldฤฑrฤฑlar sonrasฤฑ aksamalar ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ รผzerinden tehlikeli yakฤฑt nakliyatฤฑ zorluklarฤฑ iลlenmiล รผrรผn arzฤฑnฤฑ daralttฤฑ. Rusya tarafฤฑnda ise rafinerilere yรถnelik saldฤฑrฤฑlar neticesinde yakฤฑt sฤฑkฤฑntฤฑsฤฑ tฤฑrmanฤฑrken ihracatฤฑn kesilmesi rafineri marjlarฤฑnฤฑ ve perakende fiyatlarฤฑnฤฑ รผรงรผncรผ รงeyrekte rekor seviyelere taลฤฑdฤฑ.
Sparta Commodities kฤฑdemli petrol piyasasฤฑ analisti Abhishek Kumar, รin ihracat politikasฤฑnฤฑn dรถrdรผncรผ รงeyrek dengeleri aรงฤฑsฤฑndan belirleyici olduฤunu belirtti. รin temiz รผrรผn ihracat planฤฑnฤฑn Ekim dรถneminde Eylรผl ayฤฑna kฤฑyasla yaklaลฤฑk 500 bin ton altฤฑnda kaldฤฑฤฤฑnฤฑ aktaran Kumar, Kasฤฑm ayฤฑ ihracat hacimlerinin belirsizliฤini koruduฤunu vurguladฤฑ.
Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑ tarafฤฑndan yayฤฑmlanan raporda, 2026 yฤฑlฤฑnฤฑn ilk dokuz ayฤฑnda kรผresel deniz yolu motorin ve dizel ihracatฤฑnฤฑn gรผnlรผk 4,7 milyon varile dรผลtรผฤรผ aรงฤฑklandฤฑ. Sรถz konusu rakam geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine kฤฑyasla gรผnlรผk 700 bin varil veya yรผzde 10 oranฤฑnda gerileme anlamฤฑna geliyor. Kurum, Orta Doฤu รผrรผn arzฤฑ toparlanmadฤฑฤฤฑ takdirde piyasa dengesi saฤlamak adฤฑna talep kฤฑsฤฑntฤฑlarฤฑnฤฑn gerekebileceฤini bildirdi.
Morgan Stanley analistleri, ertelenen bakฤฑmlarฤฑn 2027 yฤฑlฤฑnฤฑn ikinci รงeyreฤinde yoฤunlaลacaฤฤฑnฤฑ รถngรถrรผyor. Gelecek yฤฑlฤฑn ikinci รงeyreฤinde beklenen rafineri kapasite kesintisinin, bahar dรถnemlerinde uygulanan olaฤan bakฤฑm miktarฤฑnฤฑn iki buรงuk katฤฑna ulaลacaฤฤฑ deฤerlendiriliyor.
Kรผresel dizel arz darlฤฑฤฤฑ ne zamana kadar devam edecek?
Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑ ve Morgan Stanley deฤerlendirmelerine gรถre kรผresel dizel arzฤฑndaki kฤฑsฤฑtlar 2027 yฤฑlฤฑnฤฑn ortalarฤฑna kadar sรผrebilir.
รin ihracat politikalarฤฑ piyasayฤฑ nasฤฑl etkiliyor?
รin rafinerilerinin iลlenmiล รผrรผn ihracatฤฑndaki dรผลรผลler Asya pazarlarฤฑndaki sฤฑkฤฑลฤฑklฤฑฤฤฑ artฤฑrฤฑrken onaylanan kota miktarlarฤฑ piyasa dengelerinde belirleyici oluyor.
Rafineri bakฤฑmlarฤฑ arz dengesini nasฤฑl etkileyecek?
Ertelenen bakฤฑm รงalฤฑลmalarฤฑ 2027 yฤฑlฤฑnฤฑn ikinci รงeyreฤinde devreye girecek ve olaฤan bahar bakฤฑmlarฤฑnฤฑn iki buรงuk katฤฑ dรผzeyinde kapasite devre dฤฑลฤฑ kalacak.
