Bankalarฤฑn Kur Korumalฤฑ Mevduat (KKM) hesaplarฤฑnda 849 milyar TL’ye ulaลan tasarruf stokunun devlete maliyeti dรถviz yรผkseldikรงe artฤฑyor. Mart ve nisan aylarฤฑnda ortaya รงฤฑkan kur farkฤฑ sebebiyle KKM sahiplerine Hazine’den 16 milyar 255 milyon TL รถdeme yapฤฑldฤฑ. Mayฤฑs itibarฤฑyla 14-14.50 lira seviyelerindeki yatay seyri sona eren dolar hฤฑzla yรผkselmeye baลlayฤฑnca ortaya รงฤฑkan fatura da kabardฤฑ. Finans uzmanlarฤฑnฤฑn hesaplamalarฤฑna gรถre dolar 15 lira iken devlete 35 milyar lira maliyet yaratan sistemin faturasฤฑ, dolar 16 liraya dayandฤฑฤฤฑnda 88 milyar liraya รงฤฑktฤฑ. Yani, 1 liralฤฑk kur artฤฑลฤฑ KKM’nin kamuya maliyetinin 53 milyar lira artmasฤฑna yol aรงtฤฑ.
Sรถzcรผ’nรผn haberine gรถre artฤฑล รถnlenemezse maliyet, dolar 17 liraya รงฤฑktฤฑฤฤฑnda 149 milyar liraya, 18 lira seviyesinde ise 206 milyar liraya yรผkselebilir. KKM’de biriken toplam stokun kur ortalamasฤฑ 13.87 lira iken, mart ve nisanda vadesi gelenlerin kur farkฤฑnฤฑ alฤฑp yeni kurla baฤladฤฑklarฤฑ hesaba katฤฑlฤฑnca gรผncel ortalama 14.33 lira olarak hesaplanฤฑyor.
Yรผksek cari aรงฤฑk ve yรผksek enflasyona raฤmen dรผลรผk faiz politikasฤฑnda ฤฑsrar eden hรผkรผmet, dรถvizde adeta รงฤฑkmaza girmiล durumda. Bir yandan dolar yรผkseldikรงe Kur Korumalฤฑ Mevduat’ฤฑn maliyeti artฤฑyor, diฤer yandan dolarฤฑ tutmak iรงin Merkez Bankasฤฑ‘nฤฑn rezervleri harcanฤฑyor. รstelik KKM sahipleri, banka mevduat faizinin รผzerinde bir kur farkฤฑ elde edemedikleri durumda sistemden paralarฤฑnฤฑ รงekme riskleri ortaya รงฤฑkabilir.
Dolarizasyon yรผzde 70.5’i buldu
Bankacฤฑlฤฑk Dรผzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) haftalฤฑk verilerine gรถre 13 Mayฤฑs itibarฤฑyla Kur Korumalฤฑ Mevduat stoku 848 milyar 870 milyon TL’ye (55.2 milyar dolar) ulaลtฤฑ. Bankalardaki yabancฤฑ para mevduatฤฑn toplam mevduata oranฤฑ yรผzde 57.1 iken, KKM dahil yabancฤฑ para mevduat oranฤฑ yรผzde 70.5’e ulaลmฤฑล durumda. Yurtiรงi yerleลiklere ait 214.5 milyar dolarlฤฑk dรถviz tevdiat hesabฤฑna, 55.2 milyar dolarlฤฑk KMM hesaplarฤฑ da eklenince 270 milyar dolar tutarฤฑnda mevduatฤฑn dรถviz veya dรถvize endekslendiฤi gรถrรผlรผyor.
Merkez’in net rezervleri eksi 52.2 milyar dolar
13 Mayฤฑs ile biten hafta dolarฤฑ 15 lirada tutmaya รงalฤฑลmanฤฑn Merkez Bankasฤฑ’na (TCMB) maliyeti de belli oldu. TCMB verilerine gรถre 13 Mayฤฑs haftasฤฑnda rezerv kaybฤฑ 5.7 milyar dolar oldu. Brรผt rezervler 101.9 milyar dolara inerken, o hafta kur 14.86 lira seviyelerinden 15.56 liraya kadar yรผkseldi. TCMB’nin net rezervleri ise geรงen hafta 3.5 milyar dรผลรผลle 11.5 milyar dolara geldi. Swap hariรง bakฤฑldฤฑฤฤฑnda ise net rezervler eksi 52.2 milyar dolar oldu. Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn 63.7 milyar dolara รงฤฑkan swap portfรถyรผnรผn toplam rezervlerine oranฤฑ yรผzde 63’e รงฤฑktฤฑ.
