Kanadaโnฤฑn fiyat artฤฑลฤฑnฤฑ dizginlemek amacฤฑyla yabancฤฑlara konut satฤฑลฤฑnฤฑ yasaklamasฤฑ tartฤฑลmalara neden oldu. รlkeler konut fiyatlarฤฑndaki artฤฑลla mรผcadele etmeye รงalฤฑลฤฑrken konut alan yabancฤฑlara vatandaลlฤฑk veren Tรผrkiyeโde meydana gelen konut krizinde yabancฤฑlara satฤฑลlarฤฑn etkili olduฤu dรผลรผnรผlรผyor.
Kanada Baลbakanฤฑ Justin Trudeau, รผlkede emlak fiyatlarฤฑnฤฑn artฤฑลฤฑnฤฑ gerekรงe gรถstererek yabancฤฑlara konut satฤฑลฤฑnฤฑn yasaklanmasฤฑ รถnerisinde bulundu. Kanadaโnฤฑn yabancฤฑlara konut satฤฑลฤฑnฤฑ yasaklamasฤฑ, konut satฤฑลฤฑ ile yabancฤฑya vatandaลlฤฑk veren Tรผrkiyeโdeki konut krizinde bu satฤฑลlarฤฑn etkisini akฤฑllara getirdi.
Kanada Emlak Birliฤiโne gรถre, 2022โnin ลubat ayฤฑnda son iki yฤฑlda ortalama ev fiyatlarฤฑ yรผzde 51โden fazla arttฤฑ. Son bir yฤฑldaki artฤฑล ise yรผzde 20โden fazla oldu. รlkede ortalama bir konut fiyatฤฑ ise 868 bin 400 Kanada dolarฤฑna (690 bin 834 ABD dolarฤฑ) ulaลtฤฑ. Kanadaโda artan konut fiyatlarฤฑnda รถzellikle Vancouver ve Toronto gibi kentlerde yabancฤฑlara konut satฤฑลฤฑnฤฑn sebep olduฤu belirtiliyordu.
Kanadaโdaki konut krizi, 2020โde baลlayan pandemiden sonra belirginleลmeye baลladฤฑ. Kanadaโnฤฑn para politikasฤฑnฤฑ gevลetmesi ve faizleri indirmesi sonucu konut talebinin artmasฤฑ ile birlikte kriz daha da bรผyรผdรผ.
Kanadaโda ev fiyatlarฤฑyla gelirler arasฤฑndaki uรงurum, OECD iรงindeki en yรผksek seviyede bulunuyor. Kanada Baลbakanฤฑ Justin Trudeau da bu kriz nedeniyle geรงen yฤฑlki seรงim kampanyasฤฑnda konut fiyatlarฤฑndaki artฤฑลa รงรถzรผm vaadinde bulunmuลtu.
Sรถzcรผ’nรผn haberine gรถre Kanada dฤฑลฤฑnda pek รงok รผlke de konut fiyatlarฤฑnฤฑn artฤฑลฤฑ ile mรผcadele etmeye รงalฤฑลฤฑyor. ABD, รin, Almanya, ฤฐsveรง bu รผlkelerden bazฤฑlarฤฑ. Ancak konut fiyat artฤฑลฤฑnฤฑn en belirgin olduฤu รผlkelerden biri Tรผrkiye.
Bu fiyat artฤฑลฤฑnda inลaat sektรถrรผnรผn girdi maliyetlerinin artmasฤฑnฤฑn yanฤฑ sฤฑra yabancฤฑlara yรถnelik satฤฑล patlamasฤฑnฤฑn da etkisi olduฤu dรผลรผnรผlรผyor. ลu anda Tรผrkiye’de 250 bin dolarlฤฑk konut alan yabancฤฑlar Tรผrk pasaportu edinebiliyor.
Bahรงeลehir รniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araลtฤฑrmalar Merkezi (BETAM)โฤฑn bir emlak sitesi ile birlikte hazฤฑrladฤฑฤฤฑ โSatฤฑlฤฑk Konut Piyasasฤฑ Gรถrรผnรผmรผโ raporuna gรถre, รผlke genelinde satฤฑlฤฑk konutlarฤฑn metrekare fiyatlarฤฑ geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine gรถre yรผzde 120 artฤฑล gรถsterdi.
Ayrฤฑca geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ ayฤฑnda 3 bin 632 TL olan Tรผrkiye geneli ortalama satฤฑlฤฑk konut ilan metrekare fiyatฤฑ 7 bin 965 TL’ye yรผkseldi.
Tรผrkiye ฤฐstatistik Kurumu (TรฤฐK) verilerine gรถre ลubatta yabancฤฑlara yapฤฑlan konut satฤฑลlarฤฑ bir รถnceki yฤฑlฤฑn aynฤฑ ayฤฑna gรถre yรผzde 54,9 artarak 4 bin 591 oldu. ลubat ayฤฑnda toplam konut satฤฑลlarฤฑ iรงinde yabancฤฑlara yapฤฑlan konut satฤฑลฤฑnฤฑn payฤฑ ise yรผzde 4,7. Yani Tรผrkiyeโde yaklaลฤฑk her 20 konuttan birini yabancฤฑlar satฤฑn almฤฑล oldu.
Yabancฤฑlara yapฤฑlan konut satฤฑลlarฤฑ Ocak-ลubat dรถneminde bir รถnceki yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine gรถre yรผzde 55,6 arttฤฑ. ลubat ayฤฑnda ฤฐran vatandaลlarฤฑ Tรผrkiye’den 711 konut satฤฑn aldฤฑ. ฤฐran vatandaลlarฤฑnฤฑ sฤฑrasฤฑyla 633 konut ile Irak, 509 konut ile Rusya Federasyonu vatandaลlarฤฑ izledi.
2021 yฤฑlฤฑnda da yabancฤฑlara yapฤฑlan konut satฤฑลlarฤฑ bir รถnceki yฤฑla gรถre yรผzde 43,5 artarak 58 bin 576 olmuลtu. 2021 yฤฑlฤฑnda toplam konut satฤฑลlarฤฑ iรงinde yabancฤฑlara yapฤฑlan konut satฤฑลฤฑnฤฑn payฤฑ yรผzde 3,9 olarak gerรงekleลti.
Konut fiyatlarฤฑnฤฑn en รงok arttฤฑฤฤฑ kentlerden biri olan Antalyaโda ลubat ayฤฑnda 4 bin 727 konut satฤฑลฤฑ gerรงekleลirken, 1099 konutun yabancฤฑlar tarafฤฑndan satฤฑn alฤฑndฤฑฤฤฑ aรงฤฑklandฤฑ. Yani yaklaลฤฑk her dรถrt konuttan birinin yabancฤฑlara satฤฑldฤฑฤฤฑ ortaya รงฤฑktฤฑ.
BETAM raporlarฤฑna gรถre Antalya aynฤฑ zamanda Tรผrkiyeโde ลubat ayฤฑnda konut fiyatlarฤฑnฤฑn en รงok arttฤฑฤฤฑ รผรงรผncรผ il. Antalyaโda bir yฤฑllฤฑk konut fiyat artฤฑลฤฑ yรผzde 130 seviyesinde.
Geรงtiฤimiz haftalarda SรZCรโye konuลan Antalya Emlakรงฤฑlar Odasฤฑ Baลkanฤฑ ฤฐsmail รaฤlar yabancฤฑ alฤฑmlarฤฑnฤฑn fiyatฤฑ arttฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek ลunlarฤฑ sรถylemiลti:
โAsya, Avrupa, ฤฐran ve Ortadoฤ’dan Antalya’ya uzun yฤฑllardฤฑr yaลanan bir gรถรง durumu vardฤฑ. Gรถรงรผn yoฤun olmasฤฑ nedeniyle mevcut kiralฤฑk ve satฤฑlฤฑk evlere talep artฤฑ. Talebin artmasฤฑ ile birlikte kiralฤฑk ve satฤฑlฤฑk ev bulmakta sฤฑkฤฑntฤฑ yaลandฤฑ.
Bu durum ev satฤฑลlarฤฑnda ve kiralarฤฑnda yรผkselmelere yol aรงtฤฑ. Bir ay รถnce baลlayan Rusya ve Ukrayna arasฤฑnda yaลanan savaลta var olan durumu ikiye katladฤฑ. Bunda dolayฤฑ kiralฤฑk ve satฤฑlฤฑk ev fiyatlarฤฑ yรผzde 100’รผn รผzerine รงฤฑktฤฑโ
Gayrimenkul Yurt Dฤฑลฤฑ Satฤฑล Derneฤi (GฤฐGDER) Baลkanฤฑ รmer Faruk Akbal, yabancฤฑya konut satฤฑลฤฑ ile ilgili yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, yabancฤฑya satฤฑลฤฑn yalnฤฑzca รผst segment konutlarฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑ etkilediฤini belirterek, โYabancฤฑlarฤฑn satฤฑn aldฤฑฤฤฑ gayrimenkuller, ancak markalฤฑ konutlarda รผst segment konutlarฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑ yรผkseltebilir. Yani โDรผลรผk ve orta gelirli vatandaลฤฑmฤฑz yabancฤฑya satฤฑลtan dolayฤฑ konut alamฤฑyor’ diyemeyizโ deฤerlendirmesinde bulundu.
