Tรผrkiye derin bir ekonomik kriz iรงindeyken AKP iktidarฤฑ รงฤฑkฤฑล planฤฑnฤฑ yaz aylarฤฑnda ucuz TL etkisiyle โpatlayacak’ turizmle รผlkeye gelecek dรถviz ve ฤฑsฤฑnan havayla azalacak enerji faturasฤฑ รผzerine kurguluyor. Rusya-Ukrayna geriliminin bu planฤฑ bรผyรผk riske soktuฤunu belirten Ekonomi Eski Bakanฤฑ Ufuk Sรถylemez, โBu kriz Nureddin Nebati’nin gรถzlerindeki ฤฑลฤฑltฤฑyฤฑ sรถndรผrebilirโ uyarฤฑsฤฑ yaptฤฑ. Hazine ve Maliye Bakanฤฑ Nebati, ekonominin gรถzlerdeki ฤฑลฤฑltฤฑ olduฤunu sรถylemiลti.
Sรถzcรผ‘nรผn haberine gรถre Sรถylemez, โUmutlar turizme baฤlanmฤฑลtฤฑ, enerji faturasฤฑ dรผลecek, bรถylece kurlar istikrara kavuลacak diye bekleniyordu, ancak kriz derinleลirse turizm bรผyรผk darbe alฤฑr, enerji fiyatlarฤฑndaki artฤฑล Tรผrkiye ekonomisindeki sฤฑkฤฑntฤฑlarฤฑ artฤฑrฤฑrโ dedi. Sรถylemez, Kur Korumalฤฑ Mevduat’ta 3 aylฤฑk hesaplarda ilk dรถnรผลรผn mart ayฤฑnda olacaฤฤฑnฤฑ da hatฤฑrlatarak, kurlardaki bir yรผkseliลin Hazine รผzerine hesaplananฤฑn da รผzerinde bir yรผk ekleyebileceฤini vurguladฤฑ. ย ABD’nin Rusya’ya karลฤฑ kullanabileceฤi en gรผรงlรผ kozlardan biri olan uluslararasฤฑ รถdeme sistemi SWIFT’ten รงฤฑkarฤฑlmasฤฑnฤฑn Tรผrkiye iรงin bรผyรผk risk taลฤฑdฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Sรถylemez, โTรผrkiye’ye turistlerin bรผyรผk bรถlรผmรผ Rusya ve Ukrayna’dan geliyor. Enerji faturasฤฑ aรงฤฑsฤฑndan da kriz bรผyรผk sorun yaratacak. Akkuyu santrali, Rusya’daki mรผteahhitlik iลleri unutulmamalฤฑ. Bu iki รผlkeden tahฤฑl ithalatฤฑmฤฑz da รงok yรผksekโ uyarฤฑsฤฑ yaptฤฑ.
Tรผrkiye’nin aktif tarafsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ koruyarak bu krizi aลmasฤฑnฤฑn ekonomi aรงฤฑsฤฑndan kritik olduฤunu belirten Ufuk Sรถylemez, โKฤฑลkฤฑrtmalara kapฤฑlmadan, oluลabilecek ekonomik hasarlarฤฑ en dรผลรผk seviyede tutmak รถnemli. Bu gerilimden en รงok Tรผrkiye ekonomisi etkilenecek. Bu sรผreรงte Montrรถ Sรถzleลmesi’nin ne kadar รถnemli olduฤunun bazฤฑ kafalar tarafฤฑndan anlaลฤฑlabildiฤini umuyorumโ ifadesini kullandฤฑ.
Krizdeki Tรผrkiye nasฤฑl etkilenir?
Buฤday ithalatฤฑ aksarsa ekmek fiyatฤฑ zamlanฤฑr
Tรผrkiye’nin buฤday ithalatฤฑnฤฑn %64.6’sฤฑ Rusya’dan, %13.4’รผ Ukrayยญna’dan yapฤฑlฤฑyor. Ayรงiรงeฤi ithalatฤฑnฤฑn da %65.5’i Rusya’dan yapฤฑlฤฑrken, %4.2’si ise Ukrayna’dan gerรงekleลtirildi. Rusya ve Ukrayna arasฤฑnda bir savaล yaลanmasฤฑ duยญrumunda baลta ekmek olmak รผzere temel gฤฑda รผrรผnlerinde fiyatlar artabilir.
Her 4 turistten biri Rusya ve Ukrayna’dan
TรRKIYE, 2021 yฤฑlฤฑnda 24.7 milyon yabancฤฑ turist aฤฤฑrlarken, bunun 4.7 milยญyonu Rusyaโdan, 2.1 milyonu ise Ukraynaโdan geldi. Rus ve Ukraynalฤฑ turistler gelmezse turizm sektรถrรผ aฤฤฑr bir darbe alacak. Erken rezervasyon dรถnemi yeni baลlamฤฑลken, sektรถr bรผyรผk kayฤฑp yaลayabilir, 36 milyar dolarlฤฑk turizm geliri beklentisi rafa kalkabilir.
Enerji faturasฤฑ ile enflasyon fฤฑrlayacak
Yฤฑlbaลฤฑnda 77 dolar olan Brent petrolรผn varil fiyatฤฑ dรผn itibarฤฑyla 100 dolara dayandฤฑ. Doฤalgaz fiyatlarฤฑnda da benzer bir tฤฑrmanฤฑล sรถz konusu. Enerji ithalatฤฑna baฤฤฑmlฤฑ olan Tรผrkiye ekonomisinde girdi fiyatlarฤฑnฤฑn yรผkselmesiyle enflasyon artฤฑลฤฑ daha da hฤฑzlanacaktฤฑr. Vatandaลฤฑn alฤฑm gรผcรผ de buna baฤlฤฑ olarak azalacaktฤฑr.
โKur Korumalฤฑ Mevduat’ฤฑn maliyeti aฤฤฑrlaลabilir
DOLAR, dรผn 13.91 lira seviyelerini zorยญladฤฑ. Hazine’nin kur Korumalฤฑ Mevdutโa iรงin รถdeyeceฤi fark dolarฤฑn seviyesi iรงin kritik รถneme sahip. Aynฤฑ ลekilde altฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑn artmasฤฑ da Altฤฑn Korumalฤฑ TL hesaplarฤฑ iรงin faturayฤฑ bรผyรผtebilir. Kur Korumalฤฑ Mevduatยญlar’da ilk vade tarihi 24 Mart’ta bitiyor.
