Sรถzcรผ’nรผn haberine gรถre Japonya merkezli yatฤฑrฤฑm bankasฤฑ Nomura, Tรผrkiye ile ilgili dikkat รงeken bir rapor yayฤฑmladฤฑ.
โลafaktan รถnce en karanlฤฑk anโ baลlฤฑklฤฑ raporda Tรผrkiye’de ลu an tam anlamฤฑyla bir enflasyon krizinin yaลandฤฑฤฤฑ belirtilerek bazฤฑ รผrรผnlerdeki zam oranlarฤฑna iliลkin bilgiler aktarฤฑldฤฑ.
Hรผkรผmetin anketlerdeki oylarฤฑnฤฑ artฤฑrฤฑp 2022’nin ilk yarฤฑsฤฑndaย erkenย seรงimย รงaฤrฤฑsฤฑ yapmak รผzere beล adฤฑmlฤฑk bir plan รงerรงevesinde hareket ettiฤini รถne sรผren banka, bu beล adฤฑmdan รผรงรผnรผn atฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ, iki adฤฑmฤฑn daha atฤฑlmasฤฑnฤฑ beklediklerini kaydetti.
Raporda bu beล adฤฑm ลรถyle sฤฑralandฤฑ:
1) Mali paket / Asgari รผcret artฤฑลฤฑ
2) Faiz indirimleri / kredi bรผyรผmesi
3)ย Dolarย kuruna TCMB ve kamu bankalarฤฑnฤฑn mรผdahaleleri
4) Dฤฑล politika vakasฤฑ
5) Olaฤanรผstรผ hal ilanฤฑ
Bu plana gรผรงlรผ bir baฤlฤฑlฤฑk olduฤunu, Saray’ฤฑn 3-5 ay iรงinde anketlerde oylarฤฑnฤฑn mevcut yรผzde 30 seviyesinden yรผzde 35 seviyesine รงฤฑkmasฤฑnฤฑ beklediฤini ve bu olunca erken seรงim รงaฤrฤฑsฤฑ yapacaฤฤฑnฤฑ รถne sรผren banka, โplan รงalฤฑลacak mฤฑโ sorusuna yanฤฑtlar da verdi.
Seรงmenlerin ลu an en bรผyรผk kaygฤฑsฤฑnฤฑn enflasyon olduฤunu ve ortalama bir seรงmenin dolar kuruna bakarak ekonominin durumu deฤerlendirdiฤini belirten banka, baz senaryolarฤฑna gรถre Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn kurda haftalฤฑk yรผzde 1’lik artฤฑลฤฑn olduฤu kontrollรผ hareket iรงin yeterli mรผhimmatฤฑnฤฑn olacaฤฤฑnฤฑ, buna gรถre de planฤฑn iลlediฤi 3-5 aylฤฑk dรถnemin ortasฤฑnda dolar/TL’nin 16’ya yรผkseleceฤini รถngรถrdรผ.
Kurda artฤฑล hฤฑzฤฑnฤฑn daha dรผลรผk olmasฤฑnฤฑn oy artฤฑลฤฑna yardฤฑmcฤฑ olacaฤฤฑnฤฑ ancak 5 puanlฤฑk oy artฤฑลฤฑ iรงin plandaki dรถrdรผncรผ ve beลinci adฤฑmlarฤฑn atฤฑlmasฤฑ gerekeceฤini belirten banka, dar gelirli kesimin desteฤindeki sert dรผลรผลรผn Saray iรงin kaygฤฑ verici olduฤuna dikkat รงekti.
Aylฤฑk geliri 1000 TL’nin altฤฑnda olan kesimde Ekim 2017’de yรผzde 54 olan AKP’ye desteฤin Metropoll’รผn son anketinde yรผzde 21’e gerilediฤini aktaran banka, beล adฤฑmlฤฑ planฤฑn iลe yaramasฤฑna yรผzde 50 ihtimal verdi.
Planฤฑn sonuรง vermesi ve erken seรงim ilan edilmesi durumunda ise bankanฤฑn baz senaryosu, muhalefetin kazanacaฤฤฑ yรถnรผnde.
Planฤฑn sonuรง vermemesi ve erken seรงim olmamasฤฑ durumunda bunun muhtemel nedeninin enflasyonun kontrolden รงฤฑkmasฤฑ olacaฤฤฑnฤฑ รถne sรผren banka, bu durumda da sivil isyan riskinin yรผksek olacaฤฤฑna iลaret etti.
Bรถylesi bir senaryoda sadece koalisyon ortaฤฤฑ MHP’nin deฤil bazฤฑ AKP’li milletvekillerinin de kendilerini Saray’dan ayฤฑrmak isteyeceฤini belirten banka, MHP’nin oylarฤฑnฤฑn da mevcut ekonomi politikalarla baฤฤฑ nedeniyle yรผzde 10’dan yรผzde 6’ya gerilediฤini vurguladฤฑ.
Erken seรงim iรงin TBMM’de yรผzde 60’lฤฑk destek gerektiฤini, bunun da MHP’nin yanฤฑ sฤฑra AKP’den 65 vekil desteฤi gerektirdiฤini belirten banka, bunun yรผksek bir รงฤฑta olduฤunu ancak gidiลatฤฑn bu yรถnde olduฤunu รถne sรผrdรผ.
โSeรงim olaฤanรผstรผ halde olabilir miโ diye soran banka, bu soruya โEvet olabilir ama bu Cumhurbaลkanฤฑ’na baฤlฤฑ. Haziran 2018’deki seรงim olaฤanรผstรผ halde olmuลtuโ yanฤฑtฤฑnฤฑ verdi ve Cumhurbaลkanฤฑnฤฑn olaฤanรผstรผ hal durumunda seรงimi 12 ay erteleme yetkisi olduฤunu hatฤฑrlattฤฑ.
TL’de bรผyรผk deฤer kaybฤฑnฤฑn sadece 6 ay idare edilebileceฤini ve seรงimin ertelenmesi durumunda hรผkรผmetin TL’deki bรผyรผk deฤer kaybฤฑnฤฑ mรผdahalelerle daha fazla engelleyemeyeceฤini รถne sรผren banka, bรถylesi bir durumda da enflasyondaki durumun daha da kรถtรผye gideceฤini ve AKP’li vekillerin gemiyi terk etme olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑn artacaฤฤฑnฤฑ yazdฤฑ.
Mevcut durumun zaten uรง noktalarda olduฤu ve muhtemelen daha da kรถtรผye gideceฤi รถne sรผrรผlen raporda, sonuรงlarฤฑn da uรง noktalarda olacaฤฤฑ vurgulandฤฑ.
Beล adฤฑmlฤฑ plana gรถre, dolar/TL’de kasฤฑmdaki gibi hฤฑzlฤฑ yรผkseliลe izin verilmeyeceฤini ve 2022 yaz aylarฤฑnda seรงim yapฤฑlmasฤฑ iรงin dรถviz kurlarฤฑnda kontrollรผ bir harekete izin verileceฤini รถngรถren banka, bundan sonra dolar/TL’nin yรถnรผnรผ, planฤฑn Saray’ฤฑn istediฤi yรถnde รงalฤฑลฤฑp รงalฤฑลmayacaฤฤฑna baฤlฤฑ olduฤunu savundu.
Eฤer plan iลlerse ve AKP oylarฤฑ 5 puan artarsa, dolar/TL’de erken seรงim รถncesinde aลaฤฤฑ yรถnlรผ pozisyon รถneren banka, bรถylesi bir durumda dolar/TL’de muhalefetin seรงimi kazanma ihtimalinin fiyatlanacaฤฤฑnฤฑ, erken seรงim รงaฤrฤฑsฤฑ yapฤฑldฤฑฤฤฑ tarihten sandฤฑk gรผnรผne kadar TL’nin muhtemelen iyi performans gรถstereceฤini รถne sรผrdรผ.
Plan iลlemezse ise somut seรงim iลaretleri gelene kadar dolar/TL’de kasฤฑmdaki gibi sert artฤฑลlar bekleneceฤini belirten banka, seรงim iลareti olarak MHP’nin koalisyondan ayrฤฑlmasฤฑ ve AKP’li bazฤฑ vekillerin istifasฤฑna iลaret etti.
Banka, bรถylesi bir durumda da 2022’nin ikinci yarฤฑsฤฑnda yeni bir hรผkรผmet kurulacaฤฤฑnฤฑ ve dolar/TL’de dรผลรผล olacaฤฤฑnฤฑ รถngรถrdรผ.
