O’Sullivan, kรผresel doฤal gaz piyasalarฤฑnda yaลanan geliลmeleri AA muhabirine deฤerlendirdi.
Fiyatlarda yaลanan artฤฑลฤฑn tek bir nedenden deฤil birden รงok faktรถrden kaynaklandฤฑฤฤฑnฤฑ, durumun rekabetรงi pazar baฤlamฤฑnda aรงฤฑklanabileceฤini dile getiren O’Sullivan, ลรถyle devam etti:
“Evet, fiyatlar arttฤฑ hatta ฤฐngiltere’de son 25 yฤฑlฤฑn en yรผksek seviyesine ulaลtฤฑ. Hem talep hem de arz sorunlarฤฑnฤฑn fiyatlarฤฑ etkilediฤini gรถrdรผk. Yฤฑlฤฑn baลlarฤฑnda Asya’da soฤuk hava nedeniyle yรผkselen talebi gรถrdรผk. Ayrฤฑca Gรผney Amerika’da da hidroelektrikten รผretim azaldฤฑ. Bu iki sebep Avrupa’ya giden LNG’yi azalttฤฑ. Hem Avrupa’ya tedarik saฤlayan LNG ihracat terminallerinde hem de Avrupa gaz sahalarฤฑnda teknik sorunlar yaลandฤฑ. Avrupa’nฤฑn doฤal gaz stoklarฤฑ bu nedenle kฤฑลa yaklaลฤฑrken alฤฑลฤฑlmadฤฑk derecede dรผลtรผ.”
Doฤal gaz piyasasฤฑnฤฑn giderek kรผreselleลtiฤine dikkati รงeken O’Sullivan, Avrupa’nฤฑn artฤฑk Asya ve Rusya’daki arz deฤiลikliklerinden doฤrudan etkilendiฤini dile getirdi.
O’Sullivan, Avrupa’da artฤฑk depolarฤฑn dolmaya baลladฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek, “Eฤer kฤฑล normal bir ลekilde geรงerse en kรถtรผsรผ bitti diyebiliriz.” ifadesini kullandฤฑ.
Alternatif yakฤฑtlara yรถnelim olabilir
ABD’de faaliyete geรงmesi beklenen yeni LNG tesisleri olduฤunu ve Rusya’dan Almanya’ya ulaลan Kuzey Akฤฑm 2 boru hattฤฑnda teslimatฤฑn 2022’de baลlayacaฤฤฑnฤฑ sรถyleyen O’Sullivan, “Talep tarafฤฑnda doฤal gaz fiyatlarฤฑ Avrupa’da yรผksek seyretmeye devam ederse bazฤฑ bรผyรผk tรผketiciler doฤal gaz yerine alternatif yakฤฑtlara yรถnelebilir. Bir sรผreliฤine doฤal gazdan รผretim yapan tesislerin kapatฤฑlmasฤฑ bile sรถz konusu olabilir. ” deฤerlendirmesinde bulundu.
O’Sullivan, mevcut fiyat seviyesinin korunma ihtimaline deฤinerek, “Ancak aynฤฑ ลekilde sฤฑcaklฤฑklar makul olursa ve gaz stoklarฤฑ dolarsa gaz fiyatlarฤฑnฤฑn dรผลtรผฤรผnรผ gรถrebiliriz. รรผnkรผ bu yฤฑlฤฑn baลฤฑnda gรถrdรผฤรผmรผz olaฤandฤฑลฤฑ talep artฤฑลlarฤฑnฤฑn tekrarlanmasฤฑ pek olasฤฑ deฤil.” dedi.
Doฤal gaz fiyatlarฤฑnda yaลanan artฤฑลฤฑn bir kriz olarak nitelendirilmemesi gerektiฤini belirten O’Sullivan, “Fiyatlandฤฑrma mekanizmasฤฑ รงalฤฑลฤฑyor. Yรผksek fiyatlar talebi azaltฤฑyor ve arzฤฑ teลvik ediyor. Alternatif enerji kaynaklarฤฑyla deฤiลtirilemeyecek gaz arzฤฑnda zorunlu kesintiler olsaydฤฑ, buna kriz diyebilirdik. Bizim gรถrdรผฤรผmรผz ลey artan gaz fiyatlarฤฑ. Gaz fiyatlarฤฑ da neden artar? Arz azalฤฑr ve talep artarsa. Gaz depolama seviyelerinin istikrarlฤฑ bir ลekilde arttฤฑฤฤฑna dair iลaretler var. Beklenenden daha soฤuk bir kฤฑล olmazsa fiyatlarฤฑn dรผลtรผฤรผnรผ gรถrรผrรผz” diye konuลtu.
Rus enerji ลirketi Gazprom, 4 Ekim’de yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, Kuzey Akฤฑm 2 doฤal gaz boru hattฤฑnฤฑn ilk kฤฑsmฤฑnฤฑn gazla doldurulmaya baลlandฤฑฤฤฑ bildirmiลti.
Avrupa’da derinliฤi en fazla olan Hollanda merkezli sanal doฤal gaz ticaret noktasฤฑ TTF’de iลlem gรถren vadeli kontratlarda, Mayฤฑs 2020’de megavatsaat baลฤฑna 3,50 avroya kadar inen 1 megavatsaat doฤal gazฤฑn fiyatฤฑ 6 Ekim itibarฤฑyla 160 avroya kadar รงฤฑkmฤฑลtฤฑ. Kontratlar bugรผn ise 104 avrodan iลlem gรถrรผyor.
