Merkez Bankasฤฑ, geรงen hafta gerรงekleลtirdiฤi ve piyasada oluลan gรผรงlรผ beklentilerin aksine politika faizinin 100 baz puanlฤฑk indirimle yรผzde 18’e รงektiฤi toplantฤฑya iliลkin PPK รถzet metnini aรงฤฑkladฤฑ.
TCMB’nin toplantฤฑ รถzetinde para politikasฤฑna yรถnelik yapฤฑlan aรงฤฑklamada “Para politikasฤฑ duruลu, enflasyon gรถrรผnรผmรผne yรถnelik risklerin kaynaฤฤฑna, kalฤฑcฤฑlฤฑฤฤฑna ve para politikasฤฑ ile ne รถlรงรผde kontrol altฤฑna alฤฑnabileceฤine dair deฤerlendirmeler dikkate alฤฑnarak, temkinli bir yaklaลฤฑmla enflasyonun kalฤฑcฤฑ olarak dรผลรผrรผlmesi ve fiyat istikrarฤฑ hedefine ulaลฤฑlmasฤฑ odaฤฤฑnda belirlenecektir.” ifadesine yer verildi.
Bir รถnceki toplantฤฑ metinde bu bรถlรผmde yer alan “enflasyon gรถrรผnรผmรผne yรถnelik yukarฤฑ yรถnlรผ riskler dikkate alฤฑnarak” ifadeleri bu metinde “enflasyon gรถrรผnรผmรผne yรถnelik risklerin kaynaฤฤฑna, kalฤฑcฤฑlฤฑฤฤฑna ve para politikasฤฑ ile ne รถlรงรผde kontrol altฤฑna alฤฑnabileceฤine dair deฤerlendirmeler dikkate alฤฑnarak” ลeklinde deฤiลtirildi. Ayrฤฑca ilgili bรถlรผme ise bir รถnceki toplantฤฑya gรถre “enflasyon รผzerinde kฤฑsa vadede etkili olacaฤฤฑ รถngรถrรผlen geรงici unsurlar” ifadeleri eklenerek enflasyondaki geรงici vurgusu desteklendi.
Aรงฤฑklamada bu bรถlรผmรผnรผn devamฤฑ ลรถyle;
“Bu doฤrultuda politika duruลu, enflasyon geliลmeleri, enflasyon beklentileri ve bunlar รผzerinde kฤฑsa vadede etkili olacaฤฤฑ รถngรถrรผlen geรงici unsurlar da dikkate alฤฑnarak dezenflasyon sรผrecini en kฤฑsa sรผrede tesis edecek ve orta vadeli hedeflere ulaลฤฑncaya kadar bunun sรผrekliliฤini saฤlayacak bir sฤฑkฤฑlฤฑk dรผzeyinde belirlenmeye devam edilecektir.”
TCMB: Politika duruลunda gรผncelleme ihiyacฤฑ…
“Enflasyonda son dรถnemde gรถzlenen yรผkseliลte; gฤฑda ve ithalat fiyatlarฤฑndaki artฤฑลlar ile tedarik sรผreรงlerindeki aksaklฤฑklar gibi arz yรถnlรผ unsurlar, yรถnetilen/yรถnlendirilen fiyatlardaki artฤฑลlar ve aรงฤฑlmaya baฤlฤฑ talep geliลmeleri etkili olmaktadฤฑr. Bu etkilerin arฤฑzi unsurlardan kaynaklฤฑ olduฤu deฤerlendirilmektedir. Diฤer taraftan, gรผรงlรผ parasal sฤฑkฤฑlaลtฤฑrmanฤฑn krediler ve iรง talep รผzerindeki yavaลlatฤฑcฤฑ etkileri devam etmektedir. Parasal duruลun sฤฑkฤฑlฤฑฤฤฑ ticari kredilerde รถngรถrรผlenin รถtesinde daraltฤฑcฤฑ etki yapmaya baลlamฤฑลtฤฑr. Ticari kredilerin nominal bรผyรผmesi geรงmiล yฤฑllar ortalamasฤฑnฤฑn oldukรงa altฤฑnda seyrederken, bireysel kredilerdeki gรผรงlรผ seyir ise bรผyรผk รถlรงรผde korunmaktadฤฑr.
“Bunun yanฤฑnda, bireysel kredilerin ฤฑlฤฑmlฤฑ seyre dรถnmesi iรงin makroihtiyati politika รงerรงevesi gรผรงlendirilmiลtir. Bu doฤrultuda BDDKโnฤฑn sรถz konusu kararlarฤฑnฤฑn etkisi takip edilecektir. Kurul, bireysel kredilerin daha ฤฑlฤฑmlฤฑ bir bรผyรผme sergilemesinin, enflasyon gรถrรผnรผmรผ ve dฤฑล denge รผzerindeki riskleri sฤฑnฤฑrlamak iรงin รถnemli olduฤuna dair yaptฤฑฤฤฑ vurguyu korumuลtur. Bu รงerรงevede, kredilerin seyri ve kompozisyonu makroekonomik istikrar aรงฤฑsฤฑndan yakฤฑndan takip edilmektedir. Kurul, para politikasฤฑnฤฑn etkileyebildiฤi talep unsurlarฤฑ, รงekirdek enflasyon geliลmeleri ve arz ลoklarฤฑnฤฑn yarattฤฑฤฤฑ etkilerin ayrฤฑลtฤฑrฤฑlmasฤฑna yรถnelik analizleri deฤerlendirmiลtir. Bu รงerรงevede para politikasฤฑ duruลunda gรผncellemeye ihtiyaรง bulunduฤu deฤerlendirmesi yapฤฑlmฤฑล ve politika faizinde 100 baz puan indirim yapฤฑlmasฤฑna karar verilmiลtir.”
Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn 23 Eylรผl PPK รzet Metni’nin tamamฤฑ ลรถyle:
” Enflasyon Geliลmeleri
1. Aฤustos ayฤฑnda tรผketici fiyatlarฤฑ yรผzde 1,12 oranฤฑnda artmฤฑล, yฤฑllฤฑk enflasyon 0,30 puan yรผkseliลle yรผzde 19,25 olarak gerรงekleลmiลtir. Bu geliลmede, gฤฑda fiyatlarฤฑndaki artฤฑล belirleyici olurken, รงekirdek enflasyon gรถstergelerinin yฤฑllฤฑk enflasyonunda yavaลlama kaydedilmiลtir. Aฤustos ayฤฑnda Tรผrk lirasฤฑ gรถrece istikrarlฤฑ bir seyir izlemiล ve kura duyarlฤฑlฤฑฤฤฑ yรผksek olan kalemlerde daha olumlu bir gรถrรผnรผm kaydedilmiลtir. Aynฤฑ dรถnemde, uluslararasฤฑ petrol fiyatlarฤฑ gerilerken, tarฤฑm รผrรผnleri ve endรผstriyel metal fiyatlarฤฑnda artฤฑล gerรงekleลmiลtir. Bu gรถrรผnรผm altฤฑnda, B ve C endekslerinin yฤฑllฤฑk enflasyonlarฤฑ gerilerken, gรถstergelerin yakฤฑn dรถnem eฤilimlerindeki yรผksek seviyeler korunmuลtur.
2. Gฤฑda ve alkolsรผz iรงecekler grubu fiyatlarฤฑ Aฤustos ayฤฑnda yรผzde 3,18 oranฤฑnda artmฤฑล, grup yฤฑllฤฑk enflasyonu 4,08 puan yรผkseliลle yรผzde 29,00 olmuลtur. Gฤฑda enflasyonundaki yรผkseliลte taze meyve ve sebze fiyatlarฤฑnฤฑn etkisi belirgin olurken; dรผnyada ve รผlkemizde etkili olan tarฤฑmsal kuraklฤฑk tรผketici gฤฑda fiyatlarฤฑnฤฑ olumsuz yรถnde etkilemektedir. Yฤฑllฤฑk enflasyon iลlenmemiล gฤฑdada 6,72 puan artฤฑลla yรผzde 32,45โe, iลlenmiล gฤฑdada ise 1,69 puan artฤฑลla yรผzde 25,82โye yรผkselmiลtir. ฤฐklim koลullarฤฑnฤฑn da etkisiyle taze meyve ve sebze fiyatlarฤฑ, mevsimsellikten arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล olarak, Aฤustos ayฤฑnda da belirgin bir ลekilde yรผkselmiล ve iลlenmemiล gฤฑda fiyatlarฤฑnฤฑ yukarฤฑya รงeken temel unsur olmuลtur. Diฤer iลlenmemiล gฤฑda kalemleri arasฤฑnda yumurta fiyat artฤฑลฤฑ ile รถne รงฤฑkarken, bakliyat รผrรผnlerindeki olumsuz gรถrรผnรผmรผn devam ettiฤi izlenmektedir. ฤฐลlenmiล gฤฑdada ise ekmek ve tahฤฑllar alt grubu ile รงiฤ sรผt fiyat artฤฑลฤฑnฤฑn yansฤฑmalarฤฑnฤฑn izlendiฤi peynir ve diฤer sรผt รผrรผnlerinde fiyat artฤฑลlarฤฑ gรถrรผlmรผลtรผr.
3. Enerji fiyatlarฤฑ Aฤustos ayฤฑnda yรผzde 0,63 oranฤฑnda artarken, grup yฤฑllฤฑk enflasyonu 0,79 puan dรผลรผลle yรผzde 20,72 olmuลtur. Eลel mobil sistemi grup yฤฑllฤฑk enflasyonunu sฤฑnฤฑrlamaya devam ederken, Aฤustos ayฤฑnda รTV miktarฤฑ sฤฑfฤฑrlanmฤฑล olan LPG kaynaklฤฑ olarak akaryakฤฑt fiyatlarฤฑ bir miktar yรผkselmiลtir. LPG fiyatlarฤฑnฤฑ takiben tรผp gaz fiyatlarฤฑ artฤฑล sergilemiลtir. ฤฐklim koลullarฤฑna baฤlฤฑ olarak elektrik piyasa takas fiyatlarฤฑnda gรถzlenen yukarฤฑ yรถnlรผ seyre ek olarak, uluslararasฤฑ doฤal gaz ve kรถmรผr fiyatlarฤฑnda da artฤฑลlar gerรงekleลmektedir.
4. Temel mal grubu yฤฑllฤฑk enflasyonu Aฤustos ayฤฑnda 0,94 puan dรผลรผลle yรผzde 20,28โe gerilemiลtir. Yฤฑllฤฑk enflasyon, dayanฤฑklฤฑ mal ile giyim ve ayakkabฤฑ grubunda dรผลerken, diฤer temel mallarda yรผkselmiลtir. Dayanฤฑklฤฑ mal fiyatlarฤฑ yรผzde 1,02 oranฤฑnda azalmฤฑล, yฤฑllฤฑk enflasyon 2,97 puan dรผลรผลle yรผzde 24,21โe gerilemiลtir. Aฤustos ayฤฑnda mobilya ve beyaz eลya kalemlerinde fiyatlar bir miktar yรผkselirken, รTV matrahlarฤฑnda yapฤฑlan dรผzenlemeyi takiben otomobil fiyatlarฤฑ dรผลmรผลtรผr. Giyim ve ayakkabฤฑ grubunda sezon sonu indirimlerinin son yฤฑllara kฤฑyasla daha belirgin olmasฤฑyla yฤฑllฤฑk enflasyon yavaลlamฤฑลtฤฑr. Bu geliลmeler birlikte ele alฤฑndฤฑฤฤฑnda, Aฤustos ayฤฑnda Tรผrk lirasฤฑnda hรขkim olan gรถrece istikrarlฤฑ seyrin uluslararasฤฑ emtia geliลmeleri kaynaklฤฑ baskฤฑlarฤฑ sฤฑnฤฑrladฤฑฤฤฑ ve รTV matrahฤฑ dรผzenlemesinin desteฤiyle temel mallarda yฤฑllฤฑk enflasyonunun gerilediฤi gรถzlenmektedir.
5. Hizmet fiyatlarฤฑ Aฤustos ayฤฑnda yรผzde 1,25 oranฤฑnda yรผkselmiล, grup yฤฑllฤฑk enflasyonu 0,13 puan artฤฑลla yรผzde 13,88 olmuลtur. Yฤฑllฤฑk enflasyon, lokanta-otel, haberleลme hizmetleri ve kirada yรผkselirken, ulaลtฤฑrma hizmetlerinde yatay seyretmiล, diฤer hizmetlerde ise gerilemiลtir. Lokanta-otel alt grubu fiyatlarฤฑnda aรงฤฑlmayla birlikte baลlayan yรผksek artฤฑลlar bir miktar hฤฑz kaybetmekle birlikte Aฤustos ayฤฑnda da devam etmiลtir. Aฤustos ayฤฑnda kira aylฤฑk artฤฑลฤฑ bir miktar hฤฑzlanmฤฑลtฤฑr. Diฤer hizmetler yฤฑllฤฑk enflasyonundaki gerilemede, bu dรถnemde Tรผrk lirasฤฑnda kaydedilen gรถrece istikrarlฤฑ seyri takiben, dรถviz kuruna duyarlฤฑlฤฑฤฤฑ yรผksek olan hizmet kalemleri belirleyici olmuลtur.
6. Piyasa Katฤฑlฤฑmcฤฑlarฤฑ Anketi Eylรผl ayฤฑ sonuรงlarฤฑ, enflasyon beklentilerinin yukarฤฑ yรถnlรผ gรผncellendiฤine iลaret etmiลtir. Cari yฤฑl sonu enflasyon beklentisi 0,44 puan artฤฑลla yรผzde 16,74โe, gelecek on iki aya iliลkin enflasyon beklentisi 0,46 puan artฤฑลla yรผzde 12,94โe yรผkselmiลtir. Mevcut durumda, gelecek yirmi dรถrt aya iliลkin enflasyon beklentisi yรผzde 10,71 seviyesindedir.
Enflasyonu Etkileyen Unsurlar ve Riskler
7. Geliลmiล รผlkeler baลta olmak รผzere dรผnya genelinde aลฤฑlamanฤฑn hฤฑzlanmasฤฑ kรผresel ekonomide toparlanma sรผrecini desteklemektedir. รncรผ gรถstergeler kรผresel ekonomideki gรผรงlรผ toparlanmanฤฑn, bir miktar hฤฑz kaybetmekle birlikte, devam ettiฤine iลaret etmektedir. Aลฤฑlama programlarฤฑnda ilerleme kaydeden ekonomiler kฤฑsฤฑtlamalarฤฑ hafifleterek iktisadi faaliyette daha gรผรงlรผ bir performans sergilemektedir. Bununla birlikte, aลฤฑlama oranlarฤฑndaki artฤฑลa raฤmen salgฤฑnda yeni varyantlar kรผresel iktisadi faaliyet รผzerindeki aลaฤฤฑ yรถnlรผ riskleri canlฤฑ tutmaktadฤฑr.
8. Kรผresel talepteki hฤฑzlฤฑ toparlanma, emtia fiyatlarฤฑndaki yรผksek seyir, bazฤฑ sektรถrlerdeki arz kฤฑsฤฑtlarฤฑ ve taลฤฑmacฤฑlฤฑk maliyetlerindeki artฤฑล uluslararasฤฑ รถlรงekte รผretici ve tรผketici fiyatlarฤฑnฤฑn yรผkselmesine yol aรงmaktadฤฑr. Baลlฤฑca tarฤฑmsal emtia ihracatรงฤฑsฤฑ รผlkelerde yaลanan iklim koลullarฤฑnฤฑn kรผresel gฤฑda fiyatlarฤฑ รผzerine olumsuz yansฤฑmalarฤฑ gรถrรผlmektedir. Yรผksek kรผresel enflasyonun, enflasyon beklentileri ve uluslararasฤฑ finansal piyasalar รผzerindeki etkileri yakฤฑndan izlenmekle birlikte, geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑ enflasyondaki yรผkseliลin talep kompozisyonundaki normalleลme, arz kฤฑsฤฑtlarฤฑnฤฑn hafiflemesi ve baz etkilerinin devreden รงฤฑkmasฤฑyla birlikte bรผyรผk รถlรงรผde geรงici nitelikte olacaฤฤฑnฤฑ deฤerlendirmektedir. Bu รงerรงevede, geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑ destekleyici parasal duruลlarฤฑnฤฑ sรผrdรผrmekte, varlฤฑk alฤฑm programlarฤฑna devam etmektedir.
9. ฤฐรงinde bulunduฤumuz PPK dรถneminde geliลmekte olan รผlke borรงlanma ve hisse senedi piyasalarฤฑna sฤฑnฤฑrlฤฑ portfรถy giriลleri gรถzlenmiลtir. Geliลmiล รผlkelerde uzun vadeli tahvil faizlerindeki oynaklฤฑk ve kรผresel finansal koลullarฤฑn seyri geliลmekte olan รผlkelere yรถnelen portfรถy akฤฑmlarฤฑna iliลkin riskleri canlฤฑ tutmaktadฤฑr. Sรถz konusu risklerin Tรผrkiyeโye yรถnelik portfรถy akฤฑmlarฤฑ kanalฤฑyla yaratabileceฤi etkilerin, yurt dฤฑลฤฑnda yerleลiklerin portfรถy pozisyonlanmalarฤฑndaki mevcut seviyeler dikkate alฤฑndฤฑฤฤฑnda daha sฤฑnฤฑrlฤฑ kalabileceฤi deฤerlendirilmektedir.
10. รretici enflasyonu, uluslararasฤฑ emtia fiyatlarฤฑ, tedarik zincirlerinde devam eden sorunlar ve enerji fiyatlarฤฑna baฤlฤฑ olarak Aฤustos ayฤฑnda da yรผkseliล eฤilimini sรผrdรผrmรผลtรผr. Nitekim ana sanayi gruplarฤฑna gรถre incelendiฤinde, Aฤustos ayฤฑnda enerji ve ara mallarฤฑ gruplarฤฑ รถne รงฤฑkmaktadฤฑr. Bazฤฑ bรถlgelerde belirginleลen tarฤฑmsal kuraklฤฑk elektrik รผretim kompozisyonunda deฤiลikliฤe neden olarak sanayiye yรถnelik elektrik maliyetlerini yukarฤฑ yรถnlรผ etkilemektedir. Ara mallarฤฑ fiyatlarฤฑndaki artฤฑลta metallerle baฤlantฤฑlฤฑ รผrรผnler, aฤaรง ve mantar รผrรผnleri gibi mobilya sektรถrรผne girdi teลkil eden kalemler ile inลaat sektรถrรผyle baฤlantฤฑlฤฑ metalik olmayan mineral รผrรผnlerin etkisi hissedilmiลtir.
11. ฤฐkinci รงeyrekte iktisadi faaliyet salgฤฑn kฤฑsฤฑtlamalarฤฑ ve finansal koลullardaki sฤฑkฤฑlaลmayla birlikte bir miktar ivme kaybetse de uzun dรถnem eฤiliminin รผzerinde kalmaya devam etmiลtir. GSYฤฐH, 2021 yฤฑlฤฑ ikinci รงeyreฤinde yฤฑllฤฑk yรผzde 21,7, รงeyreklik olarak ise yรผzde 0,9 oranฤฑnda artฤฑล kaydetmiลtir. รretim yรถnรผnden deฤerlendirildiฤinde, sanayi ve hizmetler sektรถrรผ yฤฑllฤฑk ve dรถnemlik bรผyรผmenin temel sรผrรผkleyicisi olurken, inลaat ve tarฤฑm sektรถrรผ dรถnemlik bรผyรผmeyi sฤฑnฤฑrlamฤฑลtฤฑr. Harcama yรถnรผnden bakฤฑldฤฑฤฤฑnda ise, รถzel tรผketim ve net ihracat รงeyreklik bรผyรผmeye en yรผksek katkฤฑyฤฑ verirken, kamu harcamalarฤฑ ve yatฤฑrฤฑmlar ฤฑlฤฑmlฤฑ seyretmiลtir.
12. รncรผ gรถstergeler yurt iรงinde iktisadi faaliyetin รผรงรผncรผ รงeyrekte dฤฑล talebin de etkisiyle gรผรงlรผ seyrettiฤine iลaret etmektedir. Temmuz ayฤฑnda sanayi รผretim endeksi aylฤฑk bazda yรผzde 4,2, yฤฑllฤฑk bazda ise yรผzde 2,3 oranฤฑnda azalmฤฑลtฤฑr. Bu dรถnemde sektรถrler geneline yayฤฑlan รผretim azalฤฑลฤฑnda 15 Temmuz (Perลembe) resmi tatilinin 9 gรผne uzatฤฑlan Kurban bayramฤฑ tatili (17-25 Temmuz) ile fiiliyatta birleลtirilmesi nedeniyle oluลan iล gรผnรผ kayฤฑplarฤฑnฤฑn (kรถprรผ gรผnรผ etkisi) rol oynadฤฑฤฤฑ deฤerlendirilmektedir. Bu etki dฤฑลlandฤฑฤฤฑnda, sanayi รผretimi ana eฤilimi gรผcรผnรผ korumuลtur. Aฤustos ayฤฑna iliลkin anket gรถstergeleri ve ihracat verileri, sanayi รผretimindeki dรผลรผลรผn Aฤustos ayฤฑnda telafi edileceฤine iลaret etmektedir. Diฤer taraftan, Temmuz ayฤฑnda hizmet ve inลaat ciro endeksleri ile perakende satฤฑลlar aylฤฑk ve รงeyreklik bazda artmฤฑลtฤฑr.
13. Yรผksek frekanslฤฑ veriler, รผรงรผncรผ รงeyrekte hareketliliฤin artmasฤฑyla salgฤฑndan en รงok etkilenen hizmet kalemlerinde hฤฑzlฤฑ bir toparlanma gรถrรผldรผฤรผne iลaret etmektedir. Nitekim kartla yapฤฑlan harcamalara iliลkin haftalฤฑk verilere gรถre, kฤฑsฤฑtlamalardan daha รงok etkilenen hizmet sektรถrleri ile perakende ticarete konu olan kalemlerde artฤฑล oranlarฤฑ daha yรผksek gerรงekleลmiลtir. Aลฤฑlamanฤฑn toplumun geneline yayฤฑlarak hฤฑzlanmasฤฑ salgฤฑndan olumsuz etkilenen hizmetler, turizm ve baฤlantฤฑlฤฑ sektรถrlerin canlanmasฤฑna ve iktisadi faaliyetin daha dengeli bir bileลimle sรผrdรผrรผlmesine olanak tanฤฑmaktadฤฑr.
14. Temmuz ayฤฑnda istihdam hizmetler sektรถrรผ kaynaklฤฑ artmaya devam ederken, iลgรผcรผne katฤฑlฤฑm oranฤฑndaki yรผkseliลe baฤlฤฑ olarak toplam ve tarฤฑm dฤฑลฤฑ iลsizlik oranlarฤฑ bir รถnceki aya gรถre 1,4 ve 1,6 puan artฤฑล kaydederek sฤฑrasฤฑyla yรผzde 12,0 ve 13,9 olarak gerรงekleลmiลtir. Anket gรถstergeleri ve yรผksek frekanslฤฑ veriler, aรงฤฑlma ve iktisadi faaliyetin seyrine baฤlฤฑ olarak istihdam gรถrรผnรผmรผndeki iyileลmenin ve iลgรผcรผ piyasasฤฑndaki olumlu seyrin sรผrdรผฤรผne iลaret etmektedir.
15. Olumlu dฤฑล talep koลullarฤฑ ve uygulanmakta olan sฤฑkฤฑ para politikasฤฑ cari iลlemler dengesini pozitif etkilemektedir. Aฤustos ayฤฑ geรงici dฤฑล ticaret verilerine gรถre mevsimsellikten arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล altฤฑn hariรง ihracat ve ithalat bir รถnceki aya gรถre ihracatta daha gรผรงlรผ olmak รผzere yรผksek oranlฤฑ artฤฑลlar kaydetmiลtir. Turizm gelirlerinde de toparlanma eฤiliminin belirginleลtiฤi izlenmektedir. ฤฐhracattaki gรผรงlรผ artฤฑล eฤilimi ve aลฤฑlamadaki kuvvetli ivmenin turizm faaliyetlerini canlandฤฑrmasฤฑyla yฤฑlฤฑn geri kalanฤฑnda cari iลlemler hesabฤฑnฤฑn fazla vermesi beklenmektedir. Cari iลlemler dengesinde gรถrรผlen iyileลme eฤilimi fiyat istikrarฤฑ hedefi iรงin รถnem arz etmektedir. Kurul ayrฤฑca, iktisadi faaliyetteki toparlanmanฤฑn sรผrekliliฤi ve finansal istikrar aรงฤฑsฤฑndan cari iลlemler dengesindeki seyrin รถnemine yaptฤฑฤฤฑ vurguyu yinelemiลtir.
Para Politikasฤฑ
16. Para politikasฤฑ duruลu, enflasyon gรถrรผnรผmรผne yรถnelik risklerin kaynaฤฤฑna, kalฤฑcฤฑlฤฑฤฤฑna ve para politikasฤฑ ile ne รถlรงรผde kontrol altฤฑna alฤฑnabileceฤine dair deฤerlendirmeler dikkate alฤฑnarak, temkinli bir yaklaลฤฑmla enflasyonun kalฤฑcฤฑ olarak dรผลรผrรผlmesi ve fiyat istikrarฤฑ hedefine ulaลฤฑlmasฤฑ odaฤฤฑnda belirlenecektir. Bu doฤrultuda politika duruลu, enflasyon geliลmeleri, enflasyon beklentileri ve bunlar รผzerinde kฤฑsa vadede etkili olacaฤฤฑ รถngรถrรผlen geรงici unsurlar da dikkate alฤฑnarak dezenflasyon sรผrecini en kฤฑsa sรผrede tesis edecek ve orta vadeli hedeflere ulaลฤฑncaya kadar bunun sรผrekliliฤini saฤlayacak bir sฤฑkฤฑlฤฑk dรผzeyinde belirlenmeye devam edilecektir.
17. Enflasyonda son dรถnemde gรถzlenen yรผkseliลte; gฤฑda ve ithalat fiyatlarฤฑndaki artฤฑลlar ile tedarik sรผreรงlerindeki aksaklฤฑklar gibi arz yรถnlรผ unsurlar, yรถnetilen/yรถnlendirilen fiyatlardaki artฤฑลlar ve aรงฤฑlmaya baฤlฤฑ talep geliลmeleri etkili olmaktadฤฑr. Bu etkilerin arฤฑzi unsurlardan kaynaklฤฑ olduฤu deฤerlendirilmektedir. Diฤer taraftan, gรผรงlรผ parasal sฤฑkฤฑlaลtฤฑrmanฤฑn krediler ve iรง talep รผzerindeki yavaลlatฤฑcฤฑ etkileri devam etmektedir. Parasal duruลun sฤฑkฤฑlฤฑฤฤฑ ticari kredilerde รถngรถrรผlenin รถtesinde daraltฤฑcฤฑ etki yapmaya baลlamฤฑลtฤฑr. Ticari kredilerin nominal bรผyรผmesi geรงmiล yฤฑllar ortalamasฤฑnฤฑn oldukรงa altฤฑnda seyrederken, bireysel kredilerdeki gรผรงlรผ seyir ise bรผyรผk รถlรงรผde korunmaktadฤฑr. Bunun yanฤฑnda, bireysel kredilerin ฤฑlฤฑmlฤฑ seyre dรถnmesi iรงin makroihtiyati politika รงerรงevesi gรผรงlendirilmiลtir. Bu doฤrultuda BDDKโnฤฑn sรถz konusu kararlarฤฑnฤฑn etkisi takip edilecektir. Kurul, bireysel kredilerin daha ฤฑlฤฑmlฤฑ bir bรผyรผme sergilemesinin, enflasyon gรถrรผnรผmรผ ve dฤฑล denge รผzerindeki riskleri sฤฑnฤฑrlamak iรงin รถnemli olduฤuna dair yaptฤฑฤฤฑ vurguyu korumuลtur. Bu รงerรงevede, kredilerin seyri ve kompozisyonu makroekonomik istikrar aรงฤฑsฤฑndan yakฤฑndan takip edilmektedir. Kurul, para politikasฤฑnฤฑn etkileyebildiฤi talep unsurlarฤฑ, รงekirdek enflasyon geliลmeleri ve arz ลoklarฤฑnฤฑn yarattฤฑฤฤฑ etkilerin ayrฤฑลtฤฑrฤฑlmasฤฑna yรถnelik analizleri deฤerlendirmiลtir. Bu รงerรงevede para politikasฤฑ duruลunda gรผncellemeye ihtiyaรง bulunduฤu deฤerlendirmesi yapฤฑlmฤฑล ve politika faizinde 100 baz puan indirim yapฤฑlmasฤฑna karar verilmiลtir.
18. Enflasyonun kฤฑsa dรถnemde, baลta emtia fiyatlarฤฑ ve yรถnetilen/yรถnlendirilen fiyatlar olmak รผzere arz ve talep yรถnlรผ รงeลitli unsurlarฤฑn etkisiyle oynak bir seyir izlemesi beklenmektedir. Bununla birlikte, geรงici etkilerin ortadan kalkmasฤฑyla enflasyonun yeniden dรผลรผล eฤilimine dรถnmesini saฤlayacak sฤฑkฤฑlฤฑktaki parasal duruล; enflasyon beklentileri, fiyatlama davranฤฑลlarฤฑ ve finansal piyasa geliลmeleri baฤlamฤฑnda dฤฑลsal ve geรงici oynaklฤฑklara karลฤฑ รถnemli bir tampon iลlevi gรถrecektir.
19. TCMB, fiyat istikrarฤฑ temel amacฤฑ doฤrultusunda enflasyonda kalฤฑcฤฑ dรผลรผลe iลaret eden gรผรงlรผ gรถstergeler oluลana ve orta vadeli yรผzde 5 hedefine ulaลฤฑncaya kadar elindeki tรผm araรงlarฤฑ kararlฤฑlฤฑkla kullanmaya devam edecektir.
20. Fiyatlar genel dรผzeyinde saฤlanacak istikrar, รผlke risk primlerindeki dรผลรผล, ters para ikamesinin ve dรถviz rezervlerindeki artฤฑล eฤiliminin sรผrmesi ve finansman maliyetlerinin kalฤฑcฤฑ olarak gerilemesi yoluyla makroekonomik istikrarฤฑ ve finansal istikrarฤฑ olumlu etkileyecektir. Bรถylelikle, yatฤฑrฤฑm, รผretim ve istihdam artฤฑลฤฑnฤฑn saฤlฤฑklฤฑ ve sรผrdรผrรผlebilir bir ลekilde devamฤฑ iรงin uygun zemin oluลacaktฤฑr.
21. Kredi piyasasฤฑ ve iktisadi faaliyete iliลkin gรถstergelerin yanฤฑ sฤฑra dรถviz kuru oynaklฤฑฤฤฑ ve ithalat fiyatlarฤฑndaki geliลmeler doฤrultusunda enflasyon รผzerindeki talep ve maliyet yรถnlรผ etkiler รถnemini korumaktadฤฑr. Geliลmiล รผlkelerdeki para politikasฤฑ ile kรผresel risk iลtahฤฑna iliลkin gรถrรผnรผm, geliลmekte olan รผlkelere yรถnelik portfรถy akฤฑmlarฤฑ รผzerindeki riskleri canlฤฑ tutmaktadฤฑr. Kurul, para politikasฤฑnda fiyat istikrarฤฑ hedefi doฤrultusunda finansal istikrara yรถnelik riskleri de gรถzeten bir yaklaลฤฑm sergilemeyi sรผrdรผrecektir.
22. Kurul, fiyat istikrarฤฑnฤฑn saฤlanmasฤฑ iรงin, gรผรงlรผ bir politika koordinasyonuyla tรผm paydaลlarฤฑ iรงeren bรผtรผncรผl bir makro politika bileลimine ihtiyaรง bulunduฤu deฤerlendirmesini yinelemiลtir.
23. Kurul, kararlarฤฑnฤฑ ลeffaf, รถngรถrรผlebilir ve veri odaklฤฑ bir รงerรงevede almaya devam edecektir.”
