Brรผksel’de dรผzenlenen AB-ABD Zirvesi kapsamฤฑnda ABD Baลkanฤฑ Joe Biden, AB Komisyonu Baลkanฤฑ Ursula von der Leyen ve AB Konseyi Baลkanฤฑ Charles Michel bir araya geldi. 2 saatten fazla sรผren zirvenin bitiminde sadece AB kurumlarฤฑnฤฑn baลkanlarฤฑ gazetecilerin karลฤฑna geรงti.
AB Komisyonu Baลkanฤฑ Von der Leyen, AB ve ABD arasฤฑnda Airbus-Boeing sรผbvansiyonlarฤฑ konusundaki ticari anlaลmazlฤฑฤa iliลkin, “Bu toplantฤฑ, havacฤฑlฤฑk konusunda รถnemli bir ilerlemeyle baลladฤฑ. Anlaลma ile iliลkilerimizde gerรงekten yeni bir sayfa aรงฤฑlฤฑyor. Yaklaลฤฑk 20 yฤฑllฤฑk anlaลmazlฤฑฤฤฑn ardฤฑndan mahkemelik olmaktan iล birliฤine doฤru ilerliyoruz. Dรผnya Ticaret รrgรผtรผ (DTร) tarihindeki en uzun ticari ihtilafฤฑ bitiriyoruz.” ifadelerini kullandฤฑ.
Anlaลmaya gรถre, taraflar yolcu uรงaklarฤฑnฤฑn รผretimine sรผbvansiyon saฤlamayacak.
AB ve ABD, uygulamakta olduฤu toplam 11,5 milyar dolarlฤฑk gรผmrรผk vergilerini 5 yฤฑl iรงin askฤฑya alacak.
Havacฤฑlฤฑk anlaลmazlฤฑฤฤฑ
AB ve ABD arasฤฑnda havacฤฑlฤฑk konusu 17 yฤฑlฤฑ aลkฤฑn sรผredir uzlaลฤฑ saฤlanamayan bir mesele olarak รถne รงฤฑkฤฑyor.
Dรผnyanฤฑn en bรผyรผk uรงak รผreticisi olan, merkezi ABD’de bulunan Boeing ile Fransa, Almanya, ฤฐngiltere, ฤฐspanya ve Hollanda ortaklฤฑฤฤฑndaki Avrupa ลirketi Airbus, karลฤฑlฤฑklฤฑ olarak birbirlerini yasa dฤฑลฤฑ kamu desteklemeleri almakla itham ediyordu.
Bu firmalar, DTร yapฤฑsฤฑ iรงinde sektรถrde haksฤฑz rekabet edildiฤi gerekรงesiyle birbirine karลฤฑ hukuki sรผreรงler yรผrรผttรผ.
ABD, Avrupa รผlkelerinin Airbus firmasฤฑna saฤladฤฑฤฤฑ teลviklerin yasa dฤฑลฤฑ olduฤunu iddia ederken, AB ise ABD’nin Boeing’e saฤladฤฑฤฤฑ vergi imtiyazlarฤฑyla ลirketle yapฤฑlan askeri sรถzleลmelerin hukuki olmadฤฑฤฤฑnฤฑ รถne sรผrdรผ.
DTร, 2019’da ABD’nin, Airbus’a saฤlanan yasa dฤฑลฤฑ desteklemelerden รถtรผrรผ AB รผrรผnlerine yฤฑllฤฑk 7,5 milyar dolarlฤฑk ilave gรผmrรผk vergileri uygulamasฤฑna onay vermiลti. Bu onayฤฑn ardฤฑndan ABD, sรถz konusu vergileri uygulamaya baลlamฤฑลtฤฑ.
DTร ara buluculuk makamฤฑ, 2020’de de Washington yรถnetiminin Boeing’e saฤladฤฑฤฤฑ yasa dฤฑลฤฑ desteklemelerden รถtรผrรผ AB’nin, ABD’ye yaklaลฤฑk 4 milyar dolarlฤฑk ilave gรผmrรผk vergisi uygulamasฤฑna onay vermiลti ve AB sรถz konusu vergileri yรผrรผrlรผฤe almฤฑลtฤฑ.
Ticaret ve Teknoloji Konseyi kurulacak
AB Komisyonu Baลkanฤฑ Von der Leyen, toplantฤฑda AB ve ABD arasฤฑnda Ticaret ve Teknoloji Konseyi kurma kararฤฑ aldฤฑklarฤฑna iลaret ederek, amaรงlarฤฑnฤฑn ticaret ve yatฤฑrฤฑmlarฤฑ canlandฤฑrmak, teknik engelleri azaltmak ve รงip gibi รผrรผnlerde iล birliฤini geliลtirmek olduฤunu sรถyledi.
รelik ve alรผminyum รงalฤฑลma grubu
Von der Leyen, รงelik ve alรผminyum konusunda en kฤฑsa sรผrede bir รงรถzรผm saฤlamak iรงin bir รงalฤฑลma grubu kurmaya karar verdiklerini belirterek, bu konuda da birkaรง ay iรงinde ilerleme saฤlanmasฤฑnฤฑ beklediฤini sรถyledi.
Salgฤฑnla mรผcadele konusunda “Aลฤฑ Gรถrev Gรผcรผ” kurma kararฤฑ aldฤฑklarฤฑnฤฑ aktaran Von der Leyen, bu รงerรงevede Kovid-19 aลฤฑsฤฑ ve ilaรงlarฤฑnฤฑn รผretimine iliลkin konularฤฑn ortak biรงimde ele alฤฑnacaฤฤฑnฤฑ kaydetti.
Von der Leyen, รงevre hedefleri doฤrultusunda 2050 yฤฑlฤฑna kadar iklime zarar vermeyen ekonomilere dรถnรผลmek konusunda รงalฤฑลmalar yapmak รผzere ฤฐklim Eylem Grubu kuracaklarฤฑnฤฑ bildirdi.
“AB-Rusya iliลkileri ลu anda negatif sarmal iรงinde”
รin’in ABD ile yapฤฑlan zirvede konuลulup konuลulmadฤฑฤฤฑna iliลkin bir soru รผzerine Von der Leyen, konunun gรผndeme geldiฤini belirterek, “Sistem, insan haklarฤฑ, insan onuru sรถz konusu olduฤunda biz รin ile sistemik rakipleriz. Bunda soru iลaretine yer yok.” dedi.
Von der Leyen, Rusya konusunda, “AB-Rusya iliลkileri ลu anda negatif sarmal iรงinde. Biz bunu en azฤฑndan รถngรถrรผlebilir hale รงevirmek istiyoruz.” ifadelerini kullandฤฑ.
Rusya’nฤฑn AB’ye yรถnelik eylemlerine karลฤฑ duracaklarฤฑnฤฑ, en azฤฑndan sivil toplum temaslarฤฑ ve kamu saฤlฤฑฤฤฑ gibi mรผmkรผn olan alanlarda birlikte รงalฤฑลmayฤฑ istediklerini ifade eden Von der Leyen, son yฤฑllarda gerilemeye devam eden AB-Rusya iliลkileri hakkฤฑnda Biden’a da bilgi verdiklerini sรถyledi.
Von der Leyen, Avrupa’nฤฑn stratejik รถzerkliฤi ve egemenliฤi konularฤฑnฤฑn Biden ile gรถrรผลmede gรผndeme gelip gelmediฤi sorusu รผzerine, doฤrudan bu terimlerin konuลulmadฤฑฤฤฑ aktardฤฑ.
Von der Leyen, “Bizler uzun sรผredir mรผttefik ve dostuz. Birรงok aynฤฑ dรผnya gรถrรผลรผnรผ ve deฤeri paylaลฤฑyoruz. Biden, bize Avrupa’yฤฑ ne kadar รถnemsediฤini anlatฤฑrken, ‘Biz Amerikalฤฑlar Avrupa’ya ihtiyaรง duyuyoruz.’ dedi. Biz Avrupalฤฑlarฤฑn da Amerikalฤฑ dostlara ihtiyacฤฑ var.” ลeklinde konuลtu.
“ABD ve benzer dรผลรผnen รผlkelerle otoriter rejimlere karลฤฑ durmak รถnemli”
AB Konseyi Baลkanฤฑ Charles Michel de ABD Baลkanฤฑ Biden’ฤฑn yarฤฑn Rusya Devlet Baลkanฤฑ Vladimir Putin ile ฤฐsviรงre’nin Cenevre kentinde yapacaฤฤฑ gรถrรผลme รถncesi AB’nin Rusya’ya nasฤฑl bir mesaj gรถndermek istediฤi sorusuna, “Mesaj รงok basit. Biz birlik iรงindeyiz. 27 AB รผlkesi olarak birkaรง hafta รถnce Rusya’nฤฑn yasa dฤฑลฤฑ ve yฤฑkฤฑcฤฑ faaliyetlerini kฤฑnadฤฑk.” ลeklinde karลฤฑlฤฑk verdi.
Avrupa’nฤฑn doฤusunda ve Batฤฑ Balkanlar’daki รผlkelerde demokratik kurumlarฤฑ desteklediklerini ifade eden Michel, ABD ve benzer dรผลรผnen รผlkelerle otoriter rejimlere karลฤฑ durmanฤฑn รถnemli olduฤunu sรถyledi.
