ABD Baลkanฤฑ Donald Trump’ฤฑn 6 Aralฤฑk 2017’de Kudรผs’รผ ‘ฤฐsrail’in baลkenti’ olarak tanฤฑmasฤฑndan yaklaลฤฑk 5.5 ay sonra ABD Bรผyรผkelรงiliฤi Tel Aviv’den taลฤฑnarak Kudรผs’te aรงฤฑldฤฑ. ฤฐsrail’in kuruluลunun 70. yฤฑldรถnรผmรผnde gerรงekleลen resmi aรงฤฑlฤฑลa Trump’ฤฑn kฤฑzฤฑ ve damadฤฑ katฤฑldฤฑ.
Protestolarda 52 Filistinli รถldรผrรผldรผ
ฤฐsrail iลgali altฤฑndaki bรถlgede ise Filistinliler, ABD Bรผyรผkelรงiliฤi’nin Kudรผsโe taลฤฑnmasฤฑnฤฑ protesto ediyor.
Aรงฤฑlฤฑล รถncesi binlerce Filistinli, Gazze ลeridi’nde sฤฑnฤฑr bรถlgelerinde protesto gรถsterileri dรผzenliyor. Gazze Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑ, sฤฑnฤฑrda ฤฐsrail askerlerin gรถstericilere ateล aรงmasฤฑ sonucu 52 kiลinin hayatฤฑnฤฑ kaybettiฤini, en az 1693 Filistinlinin yaralandฤฑฤฤฑnฤฑ duyurdu. ABD’nin Kudรผs Konsolosluฤu artฤฑk Kudรผs Bรผyรผkelรงiliฤi olarak hizmet verecek.
Trump, ‘Yahudilerin cehenneme gideceฤini’ savunan ruhani danฤฑลmanฤฑ, Baptist rahip Robert Jeffress’i de tรถrene yolladฤฑ. Jeffress, tรถrende kรผrsรผye รงฤฑkan ikinci konuลmacฤฑ oldu.
Bu amaรงla dรผzenlenen tรถrene ABD ve ฤฐsrail’den heyetlerin yanฤฑsฤฑra 30’u aลkฤฑn รผlkeden temsilci katฤฑldฤฑ.
โTrump’ฤฑn รถnceden kaydedilmiล mesajฤฑ video baฤlantฤฑsฤฑyla yayฤฑmlandฤฑ.
Elรงiliฤin aรงฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ ilan eden ve davetlilere ”Tebrikler. Bu gerรงekten รงok bรผyรผk bir รงabaydฤฑ” diye seslenen Trump, ฤฐsrail’in tรผm diฤer รผlkeler gibi kendi baลkentine karar verme hakkฤฑ olduฤunu, ฤฐsrail’in zaten Kudรผs’ten yรถnetidliฤini savunan Trump, bunu kabul etme ve Kudรผs’รผ ฤฐsrail’in baลkenti olarak tanฤฑma kararฤฑnฤฑn kendisine ait olduฤunu vurguladฤฑ. Elรงiliฤi planandan รงok daha hฤฑzla aรงtฤฑklarฤฑna dikkat รงekti.
Harem-รผล ลerif, Kubbet-รผs Sahra’daki statรผkoyu koruma sรถzรผ veren Trump, ABD’nin ฤฐsrail’e desteฤinin devam edeceฤinin altฤฑnฤฑ รงizdi. Diฤer yandan kalฤฑcฤฑ barฤฑล anlaลmasฤฑnda varฤฑlmasฤฑna yardฤฑmcฤฑ olmayฤฑ ABD’nin tรผmรผyle taahhรผt ettiฤini dile getirdi.
Trump, konuลmasฤฑnฤฑn yayฤฑmlanmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan Twitter’dan mesaj da paylaลtฤฑ: ”ฤฐsrail iรงin bรผyรผk gรผn. Tebrikler!”
Kรผrsรผye gelen Trump’ฤฑn Yahudi asฤฑllฤฑ damadฤฑ ve baลdanฤฑลmanฤฑ Jared Kushner, ‘Kudรผs’รผn ฤฐsrail’in baลkenti olduฤu gerรงeฤinin nihayet tanฤฑndฤฑฤฤฑnฤฑ’ sรถyledi. Kushner ”Bรผyรผkelรงiliฤimizi Kudรผs’e taลฤฑyarak dรผnyaya bir kez daha ABD’nin gรผvenilir olduฤunu gรถsterdik” iddiasฤฑnda bulundu.
Ardฤฑndan kรผrsรผye รงฤฑkan โฤฐsrail Baลbakanฤฑ Benyamin Netanyahu, Amerikan heyetine ”Sizden daha bรผyรผk dostumuz yok, ฤฐsrail’in ve Kudรผs’un yanฤฑndasฤฑnฤฑz” diye seslendi.
Trump’ฤฑn kฤฑzฤฑ ve damadฤฑna ”Sizin bugรผn buradaki varlฤฑฤฤฑnฤฑz, bunun Trump yรถnetiminin yanฤฑsฤฑra sizin iรงin de kiลisel olarak ne kadar รถnemli olduฤunu gรถsteriyor” diye hitap etti.
”Ne bรผyรผk bir gรผn, ne muzaffer bir gรผn, tarihi bir gรผn” vurgusu yapan Netanyahu, Trump’a ”Tarih yazdฤฑnฤฑz” diye seslendi.
”Nesiller boyu ulusal hafฤฑzamฤฑza kazฤฑnacak bir gรผn” diye devam eden Netanyahu, ”Tapฤฑnak Daฤฤฑ ellerimizde. Kudรผs’teyiz ve burada kalacaฤฤฑz. ฤฐsrail ordusu bizi koruyor” diye konuลtu.
Sรถzleri tezahรผrat ve alkฤฑลlarla kesildi. Kรผdรผs’รผ ฤฐsrail’in baลkenti olarak tanฤฑyฤฑp elรงiliฤi aรงan ABD Baลkanฤฑ olarak Trump’a defalarca teลekkรผr eden Netanyahu, ABD’nin Kudรผs’teki ilk bรผyรผkelรงisi olma onurunu taลฤฑyan David Friedman’a teลekkรผr etti.
”Kudรผs daima Yahudi halkฤฑnฤฑn, Yahudi devletinin baลkentiydi” diye ฤฑsrar eden Netanyahu, barฤฑลฤฑn ancak hakikate ve adalete dayanarak saฤlanabileceฤini sรถyledi. Kudรผs’รผ ‘Yahudi halkฤฑnฤฑn, ฤฐsrail’in bรถlรผnmez ebedi baลkenti’ olarak niteleyerek sonlandฤฑrdฤฑฤฤฑ konuลmasฤฑ รงฤฑlgฤฑnca alkฤฑล aldฤฑ.
