Goldman Sachs araştırmacıları özel sektör verilerinin çeşitli alanlarda artan işten çıkarma dalgasını işaret ettiğini bildirdi. Banka analistleri ABD istihdam piyasası genelinde zayıflama emarelerinin görülmeye başlayabileceği konusunda yatırımcıları uyardı.
Şirket planlanan toplu işten çıkarmalarla ilgili eyalet başvurularının 2016 yılından bu yana en yüksek seviyeye ulaştığını vurguladı. Bu veri pandemi dönemindeki artış hariç tutulduğunda Goldman Sachs tarafından yaklaşık on yıldır izlenen en keskin yükseliş olarak kayıtlara geçti.
ABD istihdam piyasası ve işten çıkarma verileri
Kurumsal işten çıkarmaları takip eden Challenger, Gray & Christmas şirketi tarafından derlenen veriler ekim ayı itibarıyla resesyon dışı dönemlerde görülmemiş bir seviyeye çıktı. Hazırlanan raporda bu artışın nedenleri olarak teknoloji, endüstriyel ürünler ile gıda ve içecek sektörlerindeki işten çıkarmalar gösterildi.
Goldman ekonomistleri işten çıkarma sinyallerinin artmasının ABD istihdam piyasası görünümü açısından endişe verici olduğunu belirtti. İşçilerin yeni iş bulmakta giderek daha fazla zorlandığı ve maaşlarını kaybettikten sonra toparlanmalarının güçleştiği ifade edildi. Bu durum zayıflığın artan işaretleri olarak nitelendirildi.
Dev şirketlerde küçülme planları
Amerika’nın en büyük şirketlerinden bazıları bile ABD istihdam piyasası içerisindeki soğumadan kaçınamadı. Amazon yapay zekayı benimsemek ve verimliliği artırmak amacıyla bu sonbaharda yaklaşık 14 bin kurumsal pozisyonu ortadan kaldırmayı planladığını açıkladı.
Ekonomistler Manuel Abecasis ve Pierfrancesco Mei işten çıkarmaların sürdürülebilir bir şekilde artmasının özellikle endişe verici olacağını vurguladı. Uzmanlar işçi istihdam oranının düşüklüğüne ve işsizlerin iş bulmasının normalden daha zor olduğuna dikkat çekti.
Goldman Sachs raporunda bahsedilen eyalet başvuruları yüz kişiden fazla çalışanı olan şirketlerin işten çıkarma yapmadan önce sunması gereken bildirimleri kapsıyor. Bu bildirimler işverenlerin davranışlarının yararlı bir göstergesi olarak kabul ediliyor ve işten çıkarmaların zamanlamasına dair ipuçları veriyor.
Resmi veriler ve yapay zeka etkisi
Banka halka açık şirket yöneticilerinin son dönemdeki bilanço görüşmelerinde potansiyel işten çıkarmaları açıkça tartıştığını tespit etti. Challenger verileriyle birlikte değerlendirildiğinde bu tablo önümüzdeki aylarda daha fazla şirketin küçülme ve verimlilik artışını düşündüğünü gösteriyor.
Banka haftalık işsizlik başvurularının düşük seviyede kaldığını hatırlattı. Hükümet verilerinin işgücü piyasasındaki bozulmanın tam boyutunu henüz yansıtmayabileceği belirtildi. Çalışma İstatistikleri Bürosu eylül ayı verisi ekonomistlerin beklentilerini aşmıştı. Ancak ABD istihdam piyasası verilerinin özel takipçilerin yaklaşık iki ay gerisinde kaldığı ve kış aylarında federal verilerde potansiyel bir artış yaşanabileceği öngörüldü.
Yapay zekanın şirketleri işgücü sayısını azaltmaya itip itmediğine dair endişeler artış gösterdi. Ancak Goldman mevcut kanıtların yapay zekanın son işten çıkarmaları önemli ölçüde etkilediğini göstermediğini ifade etti. Araştırmacılar yapay zekanın doğrudan işten çıkarmalara neden olduğuna dair net kanıtların sınırlı olduğunu yazdı.
