Brรผkselโin en รถnemli dรผลรผnce kuruluลlarฤฑndan Bruegelโin kฤฑdemli uzmanฤฑ Zsolt Darvas, “ฤฐngiltere’nin AB’den ayrฤฑlmak iรงin 110 milyar avro toplu รถn รถdeme yapmasฤฑ gerekebilir.” dedi.
Darvas, AA muhabirine ฤฐngiltere’nin Avrupa Birliฤi’nden (AB) ayrฤฑlmasฤฑna (Brexit) iliลkin mรผzakerelerdeki son durum hakkฤฑnda deฤerlendirmelerde bulundu.
Brexit mรผzakerelerinin resmi olarak geรงen hafta baลladฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatan Darvas, AB tarafฤฑndan gerekli onaylarฤฑn alฤฑnabilmesi ve Brexit’in 29 Mart 2019’da gerรงekleลmesi iรงin pratikte mรผzakerelerin 2018 sonuna kadar tamamlanmasฤฑ gerektiฤini anlattฤฑ.
Darvas, bu sรผrecin 27 AB รผyesi รผlke ve ฤฐngiltere tarafฤฑndan ortak alฤฑnacak bir karala uzatฤฑlabileceฤini belirterek, “Eฤer ฤฐngiltere yapฤฑcฤฑ bir ลekilde bu mรผzakereleri sรผrdรผrรผrse ben sรผrecin uzatฤฑlmasฤฑnda ve ayrฤฑlฤฑล tarihinin ertelenmesinde bir engel รงฤฑkmasฤฑnฤฑ beklemiyorum.” diye konuลtu.
Brexit sรผrecin uzamasฤฑnฤฑn bazฤฑ sฤฑkฤฑntฤฑlara neden olacaฤฤฑna dikkati รงeken Darvas, ฤฐngiltere’nin AB รผyeliฤine devam etmesi halinde 2019’da gerรงekleลecek Avrupa Parlamentosu seรงimlerine dahil olmasฤฑ gerekeceฤini, bu durumda seรงilecek ฤฐngiliz parlamenterlerin gรถrev sรผrelerinin ne olacaฤฤฑ konusunun karmaลฤฑk bir durum ortaya koyacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Darvas, mรผzakerelerin uzamasฤฑ ve ฤฐngiltere’nin รผyeliฤinin bir sรผre daha devam etmesi halinde AB bรผtรงesi konusunda da sฤฑkฤฑntฤฑlar yaลanacaฤฤฑna iลaret ederek, AB bรผtรงesinin 7 yฤฑllฤฑk bir mali รงerรงevede hazฤฑrlandฤฑฤฤฑnฤฑ mevcut bรผtรงenin 2014-2020 yฤฑllarฤฑnฤฑ kapsadฤฑฤฤฑnฤฑ ฤฐngiltere’nin birlik รผyeliฤinin devamฤฑ durumunda 2021-2027 dรถnemini de kapsayacaฤฤฑnฤฑ anlattฤฑ.
AB bรผtรงesinin 2019-2020 yฤฑlฤฑnda planlanmฤฑล ve onaylanmฤฑล olmasฤฑ gerektiฤini anฤฑmsatan Darvas, bรผtรงe planlamasฤฑnda ฤฐngiltere’nin รผyeliฤe ne kadar devam edeceฤi ve katkฤฑsฤฑnฤฑn ne miktarda olacaฤฤฑ konularฤฑnฤฑn karmaลฤฑk bir durum ortaya รงฤฑkaracaฤฤฑnฤฑ ifade etti.
Darvas, AB Konseyi’nin aldฤฑฤฤฑ karar doฤrultusunda Brexit mรผzakerelerinin iki aลamalฤฑ olarak gerรงekleลeceฤini, ilk aลamada ฤฐngiltere’nin mevcut รผyeliฤinin sonlandฤฑrฤฑlmasฤฑ ile ilgili konularฤฑn ele alฤฑnacaฤฤฑnฤฑ, bu alanda AB Konseyi’nin “yeterli ilerleme” saฤlandฤฑฤฤฑna karar vermesi halinde iliลkilerin geleceฤi ile ilgili konulara geรงileceฤini belirtti.
“Paranฤฑn bรผyรผk รงoฤunluฤunu geri alacak”
Mรผzakerelerde รถne รงฤฑkan konularฤฑn baลฤฑnda ayrฤฑlฤฑk รผcreti konusu olduฤuna dikkati รงeken Darvas, ลunlarฤฑ sรถyledi:
“Ayrฤฑlฤฑk รผcretinin hesaplama metodu ortaya kondu. ลimdi ayrฤฑlฤฑk รผcretini yaklaลฤฑk olarak hesap edebiliyoruz. AB Komisyonu bu sayฤฑ ile ilgili resmi bir belge yayฤฑmlamadฤฑ ama hesaplama yรถnetimini aรงฤฑkladฤฑ. ฤฐngiltere’nin AB’den ayrฤฑlmak iรงin 110 milyar avro toplu รถn รถdeme yapmasฤฑ gerekebilir. Bu รถn รถdemeyle uzun vadeli net รถdemeyi ayฤฑrmalฤฑyฤฑz. Bu noktada AB’de ฤฐngiltere’ye bazฤฑ iadeler gerรงekleลtirecek. AB bรผtรงesinden ฤฐngiltere’ye harcanacak rakamlar ve ฤฐngiltere’nin AB’nin diฤer รผlkelere verdiฤi borรงlardan alacaklarฤฑ da hesaplanฤฑnca ortaya รงฤฑkan rakam bunun รงok altฤฑna inecek.
Bizim hesaplamalarฤฑmฤฑzda ฤฐngiltere’nin ayrฤฑlฤฑk faturasฤฑ 25- 65 milyar avro arsฤฑnda gerรงekleลiyor. Yani bรผyรผk 110 milyarlฤฑk bir รถn รถdeme sonrasฤฑnda ฤฐngiltere, vereceฤi paranฤฑn bรผyรผk รงoฤunluฤunu geri alacak. 65 milyar olmasฤฑ iรงin bunun aลฤฑrฤฑ uรง varsayฤฑmlarda bulunmak gerekiyor. Bence daha gerรงekรงi bir olanฤฑ 25-40 milyar avro arasฤฑnda.”
Darvas, mรผzakerelerde tatmin edici bir sonuรง ortaya รงฤฑkmazsa, ฤฐngiltere’nin “Ben bunu รถdemeyeceฤim, AB’den anlaลmasฤฑz bir ลekilde ayrฤฑlacaฤฤฑm” ลeklinde de yaklaลฤฑm gรถsterebileceฤine dikkati รงekti.
AB tarafฤฑnda ฤฐngiltere’yi cezalandฤฑrmak gibi bir yaklaลฤฑm olmadฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen Darvas, yapฤฑcฤฑ ve anlayฤฑลlฤฑ bir biรงimde tamamlanmasฤฑnฤฑn iki tarafฤฑn da lehine olduฤunu vurguladฤฑ.
Darvas, mevcut durumda ฤฐngiltere’nin AB bรผtรงesine yรผzde 12 civarฤฑnda katkฤฑ saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatarak, “ฤฐngiltere, AB bรผtรงesine รถnemli bir paya sahip durumda. Burada ya AB kesintilerle daha az harcama yapacak ya da katkฤฑ veren รผlkelerin paylarฤฑ yรผkseltilecek.” diye konuลtu.
Vatandaล haklarฤฑ
Vatandaล haklarฤฑ ile ilgili Darvas, “Karลฤฑt sรถylemlere raฤmen ฤฐngiliz ekonomisi gรถรงmenlerden bรผyรผk fayda saฤlฤฑyor. Bu vatandaลlarฤฑn hak ve durumlarฤฑ
ile ilgili belirsizlik nedeniyle ฤฐngiltere’ye gรถรง oldukรงa azaldฤฑ. Mevcut gรถรงmenleri tutmak ฤฐngiltere’nin faydasฤฑna. ฤฐngiltere, AB vatandaลlarฤฑ iรงin mevcut kurallarฤฑn belirli bir sรผrede daha devam edeceฤini ve 5 yฤฑlฤฑnฤฑ dolduranlara devamlฤฑ oturum hakkฤฑ tanฤฑyacaฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ. Bence bu ฤฐngiltere’nin de faydasฤฑna olan adil bir รถneri.” deฤerlendirmesinde bulundu.
Mรผzakereler
Geรงen hafta Brรผksel’de gerรงekleลtirilen ฤฐngiltere’nin AB’den ayrฤฑlmasฤฑna iliลkin mรผzakerelerin ilk turunda taraflar, รถncelikler ve tarihler konusunda anlaลmaya vardฤฑ.
Buna gรถre, mรผzakereciler her ay bir hafta gรถrรผลme yapacak. ฤฐlk aลamada mรผzakereler, vatandaล haklarฤฑ, ฤฐngiltere’nin AB’ye รถdeyeceฤi parayฤฑ kapsayan finansal anlaลma ve diฤer konular olmak รผzere รผรง gruba ayrฤฑldฤฑ.
Brexit kararฤฑ, ฤฐngiltere’de yaลayan 3,2 milyon AB vatandaลฤฑnฤฑn yanฤฑ sฤฑra AB’de bulunan 1 milyon ฤฐngiliz vatandaลฤฑnฤฑn haklarฤฑ konusunda da belirsizlik ortaya รงฤฑkardฤฑ. AB, ฤฐngiltereโdeki birlik รผyesi รผlke vatandaลlarฤฑnฤฑn haklarฤฑyla ilgili konularฤฑn รถncelikle รงรถzรผme kavuลturulmasฤฑnฤฑ ve bunlarฤฑn gรผvence altฤฑna alฤฑnmasฤฑnฤฑ istiyor. Mevcut durumda AB vatandaลlarฤฑ diฤer รผye รผlkelerde olduฤu gibi ฤฐngiltereโde de yaลama, รงalฤฑลma, eฤitim ve sosyal yardฤฑmlardan faydalanabiliyor. Brรผksel, bu haklarฤฑn Brexit sonrasฤฑnda da devam etmesi konusunda ฤฑsrar ediyor.
AB tarafฤฑ, ฤฐngiltereโnin, รผzerinde uzlaลฤฑlmฤฑล olan 2020 birlik bรผtรงesine ve รผye รผlkelerin kalkฤฑnma programlarฤฑna taahhรผtlerini tam yerine getirmesini ลart koลuyor. AB tarafฤฑnฤฑn hazฤฑrlayacaฤฤฑ ayrฤฑlฤฑk faturasฤฑnฤฑn yรผksek rakamlara ulaลabileceฤi iddia ediliyor. ฤฐngiltereโnin AB’deki ortak varlฤฑklarฤฑnฤฑn ve alacaklarฤฑnฤฑn dรผลรผlmesiyle bu rakamฤฑn azalmasฤฑ รถngรถrรผlรผyor.
Brexit
ฤฐngiltere, geรงen sene haziran ayฤฑnda yapฤฑlan referandumla AB’den ayrฤฑlma kararฤฑ almฤฑล, 29 Mart’ta da Lizbon Anlaลmasฤฑ’nฤฑn 50. maddesini iลleterek ayrฤฑlฤฑk sรผrecini resmen baลlatmฤฑลtฤฑ. AB ise 29 Nisan’da yaptฤฑฤฤฑ รถzel zirveyle mรผzakerelerdeki ilkelerini belirlemiลti.
