Metal piyasalarฤฑnda yeni bir yatฤฑrฤฑm adresi รถne รงฤฑkmaya baลladฤฑ. Arzฤฑn yรผksek olduฤu ve fiyatlarฤฑn baskฤฑ altฤฑnda kaldฤฑฤฤฑ uzun yฤฑllarฤฑn ardฤฑndan ortaya รงฤฑkan gรผรงlรผ talep kobalt fiyatlarฤฑnฤฑ yukarฤฑ doฤru hareketlendirdi. Geรงtiฤimiz yฤฑl yรผzde 47 yรผkselerek, รงinkonun ardฤฑndan en รงok getiri saฤlayan ikinci metal olan kobalt fiyatlarฤฑ bu yฤฑl rallisini sรผrdรผrรผyor. Analistler, fiyat artฤฑลlarฤฑnฤฑn sรผreceฤini ve kobaltฤฑn doฤru bir yatฤฑrฤฑm adresi olduฤunu sรถylรผyor.
Lityum-iyon pillerde kullanฤฑlan kobaltฤฑn fiyatฤฑ yฤฑlbaลฤฑndaki 15 dolar/ lb seviyesinden yรผzde 75 yรผkselerek 26 dolarฤฑ aลtฤฑ. Fiyat artฤฑลlarฤฑnฤฑn temel nedeni olarak hem sรผper alaลฤฑmlar, lityum-iyon bataryalar iรงin artan talep gรถsterilirken, รinโin stratejik stok oluลturmak iรงin yaptฤฑฤฤฑ alฤฑmlar da fiyatlarฤฑn ivmelenmesinde etkili oldu. eCobalt Solutions tarafฤฑndan hazฤฑrlanan rapora gรถre, spekรผlatif alฤฑmlarla da beslenen kobalt fiyatlarฤฑnฤฑn yรผkselmesi iรงin analistlere gรถre bir dizi neden bulunuyor:
1. SรPER ALAลIMLARDA KULLANILAN AZ METALDEN BฤฐRฤฐSฤฐ
Tรผm kobaltฤฑn neredeyse yรผzde 20โsi sรผper alaลฤฑmlar iรงin kullanฤฑlฤฑyor. Yani uรงak motorlarฤฑnฤฑn รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ zaman รงฤฑkardฤฑฤฤฑ yรผksek ฤฑsฤฑya dayanฤฑklฤฑ yรผksek teknoloji รผrรผnรผ metallerde kullanฤฑlฤฑyor. Bu tip alaลฤฑmlarฤฑn รผรง tipi bulunuyor: Nikel tabanlฤฑ, kobalt tabanlฤฑ, demir tabanlฤฑ. Kobalt tabanlฤฑ olanlarda erime noktasฤฑ รงok yรผksek ve aลฤฑnmaya karลฤฑ dayanฤฑklฤฑ.
2. YEลฤฐL EKONOMฤฐ KOBALT KULLANIYOR
Lityum-iyon bataryalarฤฑn birรงok tรผrรผ var ancak bunlarฤฑn รงoฤunda bugรผn belli รถlรงรผlerde kobalt kullanฤฑlฤฑyor. 2020 yฤฑlฤฑnda lityum-iyon bataryalarฤฑn yรผzde 75โinin kobalt ihtiva etmesi bekleniyor. รรผnkรผ kobalt, lityum-iyon katodlarda enerji yoฤunluฤunun artฤฑrฤฑlmasฤฑnda en รถnemli metal.
3. ELEKTRฤฐKLฤฐ ARAรLAR TALEBฤฐ ARTIRIYOR
2020โde kobalt talebinin yaklaลฤฑk beลti biri elektrikli araรงlardan gelecek. 2010โda kรผresel talep 64 bin ton ve bunun sadece yรผzde 1โi elekrikli otomobillerdendi. 2015โte talep 95 bine รงฤฑkarken, bunun iรงinde elektrikli otomobillerin payฤฑ yรผzde 6โya tฤฑrmandฤฑ. 2020โde talebin 95 bin ton olmasฤฑ ve elektrikli otomobillerin telip iรงindeki payฤฑnฤฑn yรผzde 17โnin รผzerine รงฤฑkmasฤฑ bekleniyor. Kobalt talep artฤฑลฤฑ, endรผstriyel metaller arasฤฑnda en gรผรงlรผ performansฤฑ sergileyenlerden.
4. KOBALT ELDE ETMEK ZOR
Kobaltฤฑn yรผzde 98โi bakฤฑr ve nikel madenlerinde yan รผrรผn olarak elde ediliyor. Eฤer bakฤฑr ve nikel รผretimi artฤฑล gรถstermezse, talebi karลฤฑlayacak yeterli kobalt bulmak da gรผรงleลir.
5. KOBALT, RฤฐSKLฤฐ BรLGELERDE รIKIYOR
Yeni kobalt madenleri bulmak zor. Dรผnyadaki kobaltฤฑn รถnemli bir bรถlรผmรผ Demokratik Kongo Cumhuriyeti gibi riskli bรถlgelerde bulunuyor. Bu รผlke 2014 rakamlarฤฑna gรถre kรผresel arzฤฑn yรผzde 58โini saฤladฤฑ. Rusyaโnฤฑn arzdaki payฤฑ yรผzde 6, Kรผbaโnฤฑn yรผzde 5 ve Avustralyaโnฤฑn yรผzde 5. Filipinler ve Madagaskar yรผzde 4 ile diฤer รผreticiler arasฤฑnda. 6. Arzda sฤฑkฤฑntฤฑ yaลanabilir Bataryalarda kullanฤฑlan kimyasal kobalt piyasasฤฑnda gelecek birkaรง yฤฑl iรงinde aรงฤฑk oluลacaฤฤฑ tahmin ediliyor. 2020 yฤฑlฤฑnda bu piyasada beklenen aรงฤฑk miktarฤฑ 12 bin ton.
7. ABDโDE STRATEJฤฐK STOK YOK
ABD Savunma Lojistik Kurumuโnun verdiฤi bilgiye gรถre hรผkรผmet 2008 yฤฑlฤฑna kadar elindeki kobaltฤฑ sattฤฑ. รlkenin stratejik stoklarฤฑnda yฤฑlbaลฤฑ itibariyle 301 ton kobalt olduฤu belirtiliyor.
8. 2016โNIN YILDIZ METALLERฤฐNDEN
Kobalt geรงtiฤimiz yฤฑl en รงok getiri saฤlayan metallerden biri oldu. 2016โda en hฤฑzlฤฑ fiyat artฤฑลฤฑnฤฑ yรผzde 66 ile รงinko gรถsterirken, kobalt yรผzde 47 ile ikinci sฤฑrada yer aldฤฑ. Nikel, alรผminyum ve bakฤฑr fiyatlarฤฑ yรผzde 17 artฤฑล gรถsterdi. Gรผmรผล yรผzde 16, altฤฑn yรผzde 9 ve platin yรผzde 1 yรผkseliล kaydetti.
9. FฤฐYATLAR HรLร REKORA YAKIN DEฤฤฐL
Kobalt fiyatlarฤฑ hฤฑzlฤฑ bir artฤฑล trendi iรงinde olmasฤฑna karลฤฑn hala 2008 yฤฑlฤฑnda kฤฑrdฤฑฤฤฑ rekorun รงok gerisinde. Demokratik Kongo Cumhuriyeti cevher ihracatฤฑna sฤฑnฤฑrlama getirdiฤinde metalin fiyatฤฑ fฤฑrlamฤฑลtฤฑ. ลu an 26.08 dolar/lb dรผzeyinde olan fiyatlar, o zaman 50 dolarฤฑ aลmฤฑลtฤฑ.
10. ANALฤฐSTLER ALIM รNERฤฐYOR
Kobalt talebindeki hฤฑzlฤฑ artฤฑล nedeniyle, yedi yฤฑl sรผren arz fazlasฤฑnฤฑn aรงฤฑฤa dรถnรผลeceฤini sรถyleyen analistlere gรถre kobalt iyi bir yatฤฑrฤฑm. House Mountain Partnersโdan Chris Berry, รinโin ne kadar stoku olduฤunun รถnemli bir soru olduฤuna dikkat รงekerken, CRU Group analistleri fiyatlarฤฑn bu yฤฑl artamaya devam edeceฤini รถngรถrรผyor.
TรRKฤฐYE’DE KOBALTIN DURUMU
Dรผnyada kobalt รงok nadir bulunuyor. Nikel elementi ise doฤada kobalt ile beraber yer alฤฑyor. Tรผrkiyeโnin bilinen nikel rezervleri toplamฤฑ 40 milyon ton. Tรผrkiyeโde mevcut kobalt sahalarฤฑ arama ve iลletme aลamasฤฑna gรถre gruplandฤฑrฤฑldฤฑฤฤฑnda 8 adet arama ruhsatlฤฑ;
5 iลletme ruhsatlฤฑ saha olmak รผzere toplam 13 adet kobalt ruhsatฤฑ mevcut bulunuyor. Tรผrkiyeโde Adana – Tufanbeyli, Balฤฑkesir – Dursunbey, Elazฤฑฤ – Keban, Gรผmรผลhaneลiran, Kastamonu – Kรผre, Manisa – Merkez, Manisa – Turgutlu, Sivas – Suลehri ve Uลak – Banazโda kobalt bulunuyor. (Dรผnya)
