Hindistan hรผkรผmeti, teknoloji devi Apple‘a bรผyรผk bir zafer kazandฤฑracak, yabancฤฑ ลirketlerin belirli bรถlgelerdeki sรถzleลmeli รผreticilerine vergi riski olmaksฤฑzฤฑn makine temin etmesine beล yฤฑl sรผreyle izin verdi. รin dฤฑลฤฑndaki รผretim aฤฤฑnฤฑ รงeลitlendirmeye รงalฤฑลan Apple iรงin kritik รถneme sahip olan bu karar, Maliye Bakanฤฑ Nirmala Sitharaman’ฤฑn 2026-27 yฤฑllฤฑk bรผtรงesinin bir parรงasฤฑ olarak dรผn kamuoyuna duyuruldu.
Apple, uzun sรผredir Hindistan hรผkรผmeti nezdinde lobi faaliyetleri yรผrรผterek gelir vergisi yasalarฤฑnda deฤiลiklik yapฤฑlmasฤฑnฤฑ talep ediyordu. ลirket, sรถzleลmeli รผreticilerine saฤladฤฑฤฤฑ yรผksek teknolojili iPhone makinelerinin mรผlkiyeti nedeniyle vergilendirilmemeyi amaรงlฤฑyordu.
Mevcut yasalar, Apple‘ฤฑn makineleri finanse etmesi durumunda bunu bir “ticari baฤlantฤฑ” (business connection) olarak deฤerlendirip iPhone satฤฑล kรขrlarฤฑ รผzerinden vergi talep etme riskini barฤฑndฤฑrฤฑyordu. Bu durum, Foxconn ve Tata gibi รผreticilerin milyarlarca dolarlฤฑk makine yatฤฑrฤฑmฤฑnฤฑ bizzat รผstlenmesini zorunlu kฤฑlฤฑyordu.
รretim maliyetleri dรผลecek, yatฤฑrฤฑmlar hฤฑzlanacak
Hindistan Gelir Sekreteri Arvind Shrivastava, bรผtรงe sonrasฤฑ yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, “Eฤer makinenizi getirirseniz ve bu makine yerel bir รผretici tarafฤฑndan รผretimde kullanฤฑlฤฑrsa, sizi 5 yฤฑl boyunca vergiden muaf tutacaฤฤฑz. Onlara kesinlik saฤlฤฑyoruz” ifadelerini kullandฤฑ. Bu hamlenin, Apple ve diฤer kรผresel ลirketlerin pahalฤฑ makinelerin baลlangฤฑรง maliyetlerini รผstlenerek elektronik รผretim alanฤฑna hฤฑzlฤฑ bir ลekilde yatฤฑrฤฑm yapmalarฤฑnฤฑ teลvik etmesi bekleniyor.
Vergi uzmanlarฤฑ, bu muafiyetin Hindistan’daki elektronik รผretimi iรงin “anlaลmayฤฑ bozan” temel bir riski ortadan kaldฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ belirtiyor. Yapฤฑlan deฤiลiklik, kรผresel elektronik devlerinin Hindistan’da รผretim yapma konusunda daha hฤฑzlฤฑ รถlรงeklenmesini ve daha bรผyรผk bir gรผven duymasฤฑnฤฑ saฤlayacak.
Apple’ฤฑn Hindistan’daki pazar payฤฑ dรถrde katlandฤฑ
Counterpoint Research verilerine gรถre, Apple‘ฤฑn Hindistan pazarฤฑndaki iPhone payฤฑ 2022’den bu yana ikiye katlanarak yรผzde 8’e ulaลtฤฑ. รin hala kรผresel iPhone sevkiyatlarฤฑnฤฑn yรผzde 75’ini oluลtururken, Hindistan’ฤฑn payฤฑ aynฤฑ dรถnemde dรถrt katฤฑna รงฤฑkarak yรผzde 25 seviyesine yรผkseldi.
Yeni kural deฤiลikliฤi, 2030-31 vergi yฤฑlฤฑna kadar geรงerli olacak ve yalnฤฑzca teknik olarak Hindistan’ฤฑn gรผmrรผk sฤฑnฤฑrlarฤฑ dฤฑลฤฑnda kabul edilen “gรผmrรผk antrepolarฤฑ” (customs-bonded areas) iรงinde kurulan fabrikalar iรงin uygulanacak. Bu fabrikalardan Hindistan iรงine satฤฑlan cihazlar ithalat vergisine tabi olacaฤฤฑ iรงin, tesislerin odak noktasฤฑ ihracat olmaya devam edecek. Apple‘ฤฑn aksine, neredeyse tรผm telefonlarฤฑnฤฑ kendi fabrikalarฤฑnda รผreten rakibi Samsung, รถnceki kurallardan etkilenmiyordu.
