ABD Baลkanฤฑ Donald Trump’ฤฑn รin’den yapฤฑlan ithalata yรถnelik yeni gรผmrรผk vergisi tehditleri, Asya borsalarฤฑ รผzerinde sert bir satฤฑล baskฤฑsฤฑ yarattฤฑ.
Pazartesi gรผnkรผ iลlemlerde, dรผnyanฤฑn en bรผyรผk iki ekonomisi arasฤฑnda ticaret savaลฤฑnฤฑn yeniden tฤฑrmanacaฤฤฑ endiลeleriyle Asya borsalarฤฑnda baลlฤฑca endeksler gรผne รถnemli kayฤฑplarla baลladฤฑ.
Trump’ฤฑn tehdidi, Pekin’in elektronik cihazlar ve yarฤฑ iletkenlerin รผretiminde hayati รถneme sahip olan nadir toprak elementleri รผzerindeki ihracat kontrolรผnรผ sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma hamlesinin ardฤฑndan geldi.
ฤฐki taraf arasฤฑnda yaz aylarฤฑnda ticaret gรถrรผลmelerinde ilerleme kaydedilmiล olsa da, ABD’nin Eylรผl sonunda รin’i hedef alan yeni ihracat kontrolleri getirmesiyle gerilim yeniden yรผkselmiลti.
Ticaret Savaลฤฑnฤฑn Asya Borsalarฤฑ รzerindeki Etkisi
Yeni ticaret gerilimi, Asya borsalarฤฑnda hฤฑzla fiyatlandฤฑ. Hong Kong’un Hang Seng endeksi yรผzde 2,4, รin’in ลanghay bileลik endeksi yรผzde 1,6 ve Gรผney Kore’nin KOSPI endeksi yรผzde 1,5 oranฤฑnda deฤer kaybetti. Kรผresel teknoloji tedarik zincirinde kritik bir rol oynayan Tayvan’ฤฑn TAIEX endeksi ise yรผzde 2,3 geriledi.
Avustralya’nฤฑn S&P/ASX 200 endeksi yรผzde 0,5’lik bir dรผลรผล yaลadฤฑ. Gรผnรผn ilerleyen saatlerinde endekslerdeki kayฤฑplarฤฑn bir miktar azaldฤฑฤฤฑ gรถzlendi. Tokyo borsasฤฑ ise resmi tatil nedeniyle Pazartesi gรผnรผ kapalฤฑydฤฑ.
Cuma gรผnรผ Trump’ฤฑn aรงฤฑklamalarฤฑ, ABD borsalarฤฑnda da sert satฤฑลlara neden olmuลtu. S&P 500 ve Nasdaq Nisan ayฤฑndan bu yana en kรถtรผ gรผnlerini yaลarken, Dow Jones endeksi de Mayฤฑs ayฤฑndan bu yana en keskin dรผลรผลรผnรผ kaydetmiลti.
Washington ve Pekin Hattฤฑnda Karลฤฑlฤฑklฤฑ Aรงฤฑklamalar
Trump, Cuma gรผnรผ yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, 1 Kasฤฑm’dan itibaren รin mallarฤฑna ek yรผzde 100 gรผmrรผk vergisi uygulayacaฤฤฑnฤฑ sรถyleyerek ticaret savaลฤฑ ihtimalini yeniden alevlendirmiลti. Yeni vergiler, รin’den yapฤฑlan ithalat รผzerindeki toplam gรผmrรผk vergisini yaklaลฤฑk yรผzde 130’a รงฤฑkararak fiili bir ticaret ambargosu anlamฤฑna geliyor.
Pekin yรถnetimi ise Pazar gรผnรผ yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, Trump’ฤฑn tehdidini yerine getirmesi halinde karลฤฑ รถnlemler alacaฤฤฑnฤฑ duyurdu. รin Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑ, bir ticaret savaลฤฑndan “korkmadฤฑklarฤฑnฤฑ” ancak sorunlarฤฑ รงรถzmek iรงin mรผzakere รงaฤrฤฑsฤฑnda bulunduklarฤฑnฤฑ belirtti. Bakanlฤฑk, nadir toprak elementlerine iliลkin yeni kurallarฤฑ “meลru bir adฤฑm” olarak savundu ve son gerilimden Washington’u sorumlu tuttu.
Ancak hafta sonunda Trump yรถnetiminden tansiyonu dรผลรผren aรงฤฑklamalar geldi. Trump, Trust Social’da yaptฤฑฤฤฑ bir paylaลฤฑmda, ABD’nin “รin’e zarar vermek deฤil, yardฤฑm etmek istediฤini” ve “her ลeyin yoluna gireceฤini” sรถyledi.
Trump’ฤฑn Pazar akลamฤฑ yaptฤฑฤฤฑ bu yorumlarฤฑn ardฤฑndan ABD hisse senedi vadeli iลlemleri Pazar gecesi yรผkseliลe geรงti. Dow vadeli iลlemleri yรผzde 0,87, S&P 500 vadeli iลlemleri yรผzde 1,33 ve Nasdaq vadeli iลlemleri yรผzde 1,86 artฤฑล gรถsterdi.
ABD Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ JD Vance ise Pekin’in agresif bir yanฤฑt vermesi halinde ABD’nin “รงok daha fazla kozu” olduฤunu vurgularken, รin’e “mantฤฑฤฤฑn yolunu seรงmesi” รงaฤrฤฑsฤฑnda bulundu.
