Asya borsalarında temkinli bekleyiş

Asya borsaları, 7 Ağustos Cuma günkü işlemlerde ABD’de açıklanacak kritik istihdam raporu öncesinde ağırlıklı olarak temkinli seyretti. Yatırımcılar, verinin ABD Merkez Bankası’nın (Fed) eylül ayındaki faiz kararına ilişkin beklentileri nasıl değiştireceğine odaklanırken, yükselen petrol fiyatları ve Orta Doğu’daki jeopolitik riskler de piyasalar üzerinde baskı oluşturdu.

Japonya’da Nikkei 225 endeksi günün ilk bölümünde yaklaşık yüzde 0,9 geriledi. Güney Kore’de Kospi yüzde 0,5 düşerken, Japonya hariç Asya-Pasifik hisselerini izleyen MSCI endeksi yataya yakın seyretti. Kospi böylece haftalık bazda yaklaşık yüzde 5 kayba yönelirken, endeksin üst üste yedinci haftayı düşüşle tamamlama ihtimali güçlendi.

Çin’de ise piyasa bölgeden pozitif ayrıştı. Büyük ölçekli şirketleri izleyen CSI 300 endeksi yüzde 0,2 yükseldi. Çin hisselerine destek, temmuz ayına ilişkin güçlü dış ticaret verilerinden geldi.

Hong Kong’da ise yatırımcıların Çin’in güçlü ihracat performansı ile finans sektörünü etkileyen yeni vergi uygulamalarını birlikte fiyatlaması nedeniyle dalgalı bir görünüm izlendi. Özellikle sigorta şirketleri üzerindeki baskı Hang Seng’in daha güçlü bir performans göstermesini sınırladı. Çin’in Hong Kong’da satın alınan bazı offshore sigorta ürünlerinden elde edilen getirilere yüzde 20 kişisel gelir vergisi uygulamasını daha sıkı biçimde hayata geçirmesi, AIA ve Prudential gibi şirketlerde sert satışlara yol açmıştı.

Asya piyasalarında Japon teknoloji hisseleri geriledi

Japonya’daki satışlarda teknoloji ve yarı iletken hisseleri öne çıktı. Nikkei 225, seansın ilk bölümünde yüzde 0,7 civarında düşerken çip bağlantılı şirketlerde kayıplar daha sert gerçekleşti.

Lasertec hisseleri yaklaşık yüzde 9,8, SoftBank Group yüzde 6,1 ve Screen Holdings yüzde 4,2 geriledi. Teknoloji şirketleri üzerindeki baskıda yapay zeka yatırımlarının sürdürülebilirliğine yönelik soru işaretleri ile yüksek enerji maliyetlerinin şirket karlılıklarına etkisine ilişkin endişeler rol oynadı.

Nikkei’deki düşüşe rağmen endeks haftalık bazda yaklaşık yüzde 1,2 yükseliş yönünde ilerledi. Japon piyasalarında dolar/yen paritesi de yakından takip edildi. Dolar 158,5 yen civarında işlem görürken, geçen hafta ABD ve Japonya’nın yen piyasasına yönelik ortak müdahalesinin ardından oluşan kazanımların önemli bölümü geri verildi.

Japonya Merkez Bankasının faiz politikasına ilişkin beklentiler de piyasadaki fiyatlamaları etkiliyor. Yendeki yeniden zayıflama, ithal enerji maliyetlerini artırabileceği için enflasyon görünümü ve BOJ’un yeni faiz artışlarına ne zaman başlayacağı konusunda soru işaretlerini canlı tutuyor.

Asya’da Çin ihracat verisi pozitif ayrışma sağladı

Çin’in temmuz ayı dış ticaret verileri piyasa beklentilerinin üzerinde güçlü bir tablo ortaya koydu.

Ülkenin ihracatı temmuzda geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 23,9, ithalatı ise yüzde 27,5 arttı. İhracat büyümesinde küresel yapay zeka yatırımları nedeniyle artan yarı iletken, elektronik ve yüksek teknoloji ürünü talebi belirleyici oldu.

Çin’in yüksek teknoloji ihracatının yılın ilk yedi ayında yaklaşık yüzde 41 arttığı, otomobil ihracatında ise temmuz ayında yıllık artışın yüzde 50’yi aştığı bildirildi. Buna karşılık ülkenin ticaret fazlası hazirandaki 125,6 milyar dolardan 112,5 milyar dolara geriledi.

Güçlü ihracat performansı Çin borsalarını desteklese de iç talebin zayıf seyretmesi ve yatırımlardaki yavaşlama ekonomiye ilişkin temel riskler olmaya devam ediyor. Çin ekonomisi ikinci çeyrekte yıllık yüzde 4,3 büyüyerek ilk çeyrekteki yüzde 5’lik performansın altında kalmıştı.

Güney Kore’de Asya teknoloji rallisinin etkisi zayıflıyor

Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,5 civarında gerilerken, piyasa yılın ilk yarısındaki olağanüstü yükselişin ardından artan oynaklıkla karşı karşıya kaldı.

Kospi’nin haftalık kaybı yüzde 5’e yaklaşırken, bu görünüm endeksin üst üste yedinci haftayı düşüşle tamamlamasına işaret etti. Güney Kore borsası yılın ilk yarısında yapay zeka bağlantılı yarı iletken hisselerine yönelik güçlü talebin etkisiyle yaklaşık iki katına çıkmıştı.

Samsung Electronics ve SK Hynix başta olmak üzere çip şirketlerinde son haftalarda yaşanan sert dalgalanmalar, yapay zeka yatırımlarının gelecekteki getirilerine yönelik tartışmaların yoğunlaşmasıyla daha da belirginleşti. Güney Kore hükümeti de kaldıraçlı yatırım ürünlerinin piyasa oynaklığını artırdığı yönündeki endişeler üzerine yeni önlemler alınacağını açıklamıştı.

Bununla birlikte Güney Kore’nin temmuz ayı ihracatının beklentileri aşması ve özellikle yapay zeka yatırımlarında kullanılan çipler ile bilgisayar ürünlerine yönelik küresel talebin güçlü kalması, sektörün temel görünümüne ilişkin iyimserliğin tamamen ortadan kalkmadığını gösteriyor.

Hindistan borsalarında petrol baskısı öne çıktı

Hindistan borsaları, yükselen petrol fiyatları ve finans hisselerindeki satışların etkisiyle sınırlı geriledi.

Günün ilk bölümünde Nifty 50 endeksi yüzde 0,09 düşüşle 24 bin 614,95 puana, Sensex ise yüzde 0,33 kayıpla 78 bin 695,45 puana indi. Hindistan piyasasında 16 ana sektörün altısı değer kaybederken finans hisseleri endeksler üzerinde baskı oluşturdu.

Bajaj Finance yüzde 3,9, Bajaj Finserv ise yüzde 3,3 geriledi. Satışlarda Hindistan Merkez Bankasının banka dışı finans kuruluşlarının döner kredi ürünlerine yönelik sınırlamalar getirebileceğine ilişkin taslak düzenleme etkili oldu.

Buna karşılık Britannia Industries güçlü çeyreklik karının ardından yüzde 3,8, Kalyan Jewellers yüzde 3,7 ve Hero MotoCorp yüzde 3,1 yükseldi. Hero MotoCorp’un çeyreklik karında yüzde 29’luk artış kaydetmesi otomotiv hisselerine destek sağladı.

Hindistan Merkez Bankası bu hafta politika faizini yüzde 5,25 seviyesinde sabit bırakmıştı. Banka, enflasyonun seyri konusunda daha net sinyaller görmek istediğini belirterek bekle-gör yaklaşımını korudu.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş Asya borsalarını baskılıyor

Asya piyasalarında günün önemli risk unsurlarından biri yeniden yükselişe geçen petrol fiyatları oldu.

Brent petrol yüzde 1 civarında yükselerek 83,38 dolar seviyesine çıktı. Fiyatlar bir önceki seansta da yüzde 3,8 artmıştı. Petrol piyasasındaki yükselişte Yemen’deki Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırıları ve İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan ABD, İsrail ve diğer “düşman” ülkelere ait gemilerin geçişini sınırlayabilecek bir düzenlemeyi değerlendirmesi etkili oldu.

İran’da değerlendirilen tasarı, kuralları ihlal eden gemilere taşıdıkları yükün değerinin yüzde 20’sine kadar para cezası uygulanmasını öngörüyor. Hürmüz Boğazı’na ilişkin risklerin yeniden artması petrol piyasalarında arz endişelerini güçlendirdi.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş özellikle enerji ithalatına yüksek oranda bağımlı Japonya, Güney Kore ve Hindistan için olumsuz bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Yüksek enerji fiyatları enflasyonu ve şirketlerin üretim maliyetlerini artırırken merkez bankalarının para politikasını gevşetme alanını da daraltıyor.

Asya borsalarında gözler ABD istihdam verisinde

Asya piyasalarının günün geri kalanındaki yönü açısından en önemli gelişme ABD’de açıklanacak temmuz ayı istihdam raporu olacak.

Piyasa beklentisi ABD ekonomisinin temmuz ayında 80 bin kişilik tarım dışı istihdam yaratması yönünde. Haziranda istihdam artışı 57 bin seviyesinde gerçekleşmişti. İşsizlik oranının ise yüzde 4,2’de kalması bekleniyor.

Vadeli piyasalar Fed’in eylül toplantısında faiz artırma ihtimalini yaklaşık yüzde 54 seviyesinde fiyatlıyor. Beklentilerin üzerinde güçlü bir istihdam verisi, faizlerin daha uzun süre yüksek kalabileceği yönündeki beklentileri güçlendirerek özellikle teknoloji hisseleri üzerinde baskı yaratabilir.

ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi Asya işlemlerinde yüzde 4,676 civarında seyrederken, 2 yıllık tahvil faizi yüzde 4,25’e yakın kaldı. Petrol fiyatlarının yeniden yükselmesiyle tahvil getirilerindeki yukarı yönlü baskının arttığı görüldü.

Asya borsalarının kısa vadeli yönünde ABD istihdam verisi ve Fed beklentileri, petrol fiyatları, Orta Doğu’daki gelişmeler, Çin ekonomisinin ihracat performansı ve yapay zeka bağlantılı teknoloji hisselerindeki oynaklık belirleyici olacak.

Selim Soydan

Tüm Yazıları

İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunu. 2010 yılından Türkiye'nin önde gelen gazetelerinin dijital servislerinde teknoloji ve finans konularında yazı haberlere imza attı