Alacak sigortasฤฑ ลirketi Euler Hermes Genel Mรผdรผrรผ รzlem รzรผner, yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada iflas eden ลirket sayฤฑsฤฑndaki artฤฑล beklentilerini yukarฤฑ revize ettiklerini belirterek, “Sene baลฤฑnda 2016’da iflas edecek ลirketlerde yรผzde 6 artฤฑล beklentimiz vardฤฑ. Artฤฑล beklentimizi yรผzde 8’e รงฤฑkardฤฑk. Bu yฤฑl 14,800 ลirkette iflas ve kapanma bekliyoruz” dedi.
รok sayฤฑda firmanฤฑn iflas erteleme talebiyle mahkemeye baลvurduฤunu belirten รzรผner, “Bunun ana sebebi bu ลirketlerin aลฤฑrฤฑ borรงlanmฤฑล olmalarฤฑ, aลฤฑrฤฑ yatฤฑrฤฑm iลtahฤฑyla kendi boylarฤฑndan bรผyรผk yatฤฑrฤฑmlar yapmฤฑล olmalarฤฑ. Her birine bakฤฑncaya bir firma satฤฑn almฤฑล, ya aลฤฑrฤฑ bรผyรผk bir yatฤฑrฤฑm yapmฤฑล, sonrasฤฑnda da durgunluฤa yatฤฑrฤฑmฤฑn tam onun ortasฤฑnda yakalanmฤฑล” dedi ve ekledi:
“Sindire sindire bรผyรผmesi gereken ลirketler, yรผksek bรผyรผme rakamlarฤฑ olduฤu dรถnemde bir anda aลฤฑrฤฑ likidite ile karลฤฑlaลฤฑnca hesapsฤฑz bรผyรผdรผ. ลimdi bu sermaye akฤฑmlarฤฑ birden kesilip, bankalar da kredi vermede eskisi kadar iลtahlฤฑ olmayฤฑnca zora dรผลtรผler.”
‘ลirketler yatฤฑrฤฑmlarฤฑ fonlamakta zorlanฤฑyor’
Tรผrkiye Bankalar Birliฤi’nin aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ ilk รงeyrek verilerine gรถre; ocak-mart dรถneminde tahsili gecikmiล alacak oranฤฑ geรงen yฤฑl aynฤฑ dรถnemdeki yรผzde 2.8 seviyesinden yรผzde 3.3’e yรผkseldi.
TBB aรงฤฑklamasฤฑna gรถre, ilk รงeyrekte yรผzde 14 artฤฑลla 2.5 milyar lira tutarฤฑnda 231,000 adet senet de protesto edildi.
Dรผnyadaki bรผyรผme oranlarฤฑnฤฑn dรผลmesiyle birlikte geliลmekte olan รผlkelere para akฤฑลฤฑnฤฑn yavaลladฤฑฤฤฑnฤฑ belirten รzรผner, “รin, Brezilya, Gรผney Afrika, Tรผrkiye’de รงok bรผyรผk yatฤฑrฤฑm iลtahฤฑ, yurtdฤฑลฤฑ bankalardan alฤฑnan bรผyรผk sendikasyonlar vardฤฑ. Kรผresel olarak durgunluฤa girilip likidite kesilince ลirketler yapฤฑlan bรผtรผn bu yatฤฑrฤฑmlarฤฑ fonlamakta zorlanฤฑyorlar” dedi.
รzlem รzรผner, bankalarฤฑn ellerinde fon olsa dahi, kรขrlฤฑlฤฑฤฤฑ dรผลen ve borรงluluฤu yรผkselen firmalardaki risklerini azalttฤฑklarฤฑna dikkat รงekti.
รzรผner’in verdiฤi bilgiye gรถre; kรผresel durgunluk ve emtia fiyatlarฤฑndaki gerilemeyle tรผm dรผnyadaki iflaslarda da bu yฤฑl yรผzde 2 artฤฑล bekleniyor.
Bazฤฑ sektรถrlerdeki ลirketlerin ekonomik sฤฑkฤฑntฤฑyฤฑ daha yoฤun hissettiฤini belirten รzรผner, bunlarฤฑ demir-รงelik, gฤฑda ve teknoloji perakendesi ile petro-kimya olarak sฤฑraladฤฑ.
‘ฤฐflas erteleme mekanizmasฤฑ doฤru รงalฤฑลmฤฑyor’
รzรผner, “Demir รงelik fiyatlarฤฑ hฤฑzlฤฑ bir ลekilde geriledi ve iรงeriye ithalat kanalฤฑyla รงok fazla รin malฤฑ girdi. Bu nedenle de รผretici firmalarฤฑmฤฑzฤฑn hem pazarlarฤฑ kayboldu, hem de marjlarฤฑ daraldฤฑ. Eฤer bu firmalar yรผksek oranda borรงluysa bankalarla sฤฑkฤฑntฤฑ yaลamaya baลladฤฑlar” dedi ve ekledi:
“Teknoloji perakendecilerini de kurlardaki oynama ve satฤฑn alma iลtahฤฑnฤฑn dรผลmesi olumsuz etkiledi. Bunlarฤฑn sabit maliyetlerinin dรถviz cinsinden, satฤฑลlarฤฑnฤฑn ise TL olmasฤฑ mali yapฤฑlarฤฑnฤฑ etkiledi. Aynฤฑ ลekilde petrokimya ลirketlerinin de dรถviz-TL makasฤฑndan รงok zarar ettiklerini gรถrรผyoruz.”
Gฤฑda perakendecilerinin ise likidite daralmasฤฑna รงok bรผyรผk yatฤฑrฤฑmlarla yakalanmalarฤฑ ve yatฤฑrฤฑmฤฑn dรถnรผลรผnรผ almadan bรผyรผmenin yavaลlamasฤฑndan olumsuz etkilendiklerini belirten รzรผner, “Beฤendik ve Real’in iflas erteleme talebi tam da bรถyle bir hikaye. Beฤendik Real’i satฤฑn aldฤฑktan sonra, daha bunu sindiremeden bรถyle bir ortamla karลฤฑlaลtฤฑ. Ayrฤฑca hipermarketlerin รงok bรผyรผk kira รถdemeleri ve yoฤun sektรถrel rekabet var. Buna dayanamamฤฑล olabilir.”
ฤฐรง Anadolu merkezli market zinciri Beฤendik, 2014 yฤฑlฤฑnda Alman perakendeci Metro Group bรผnyesindeki hipermarket zinciri Real’in 12 maฤazasฤฑnฤฑ satฤฑn almฤฑลtฤฑ. Beฤendik, geรงen yฤฑl da Tesco Kipa’nฤฑn 10 maฤazasฤฑnฤฑ satฤฑn almak iรงin gรถrรผลmeler yรผrรผtmรผล, ancak gรถrรผลmeler sonuรงsuz kalmฤฑลtฤฑ.
Tรผrkiye’de ลirketlerin “iflas erteleme”den รงฤฑkma oranฤฑnฤฑn yรผzde 2 gibi รงok dรผลรผk seviyede olduฤunu; bunun da iflas erteleme mekanizmasฤฑnฤฑn doฤru รงalฤฑลmadฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsterdiฤini sรถyleyen รzรผner, ABD’deki modelde olduฤu gibi ihtisas mahkemelerinin kurulmasฤฑ, ลirketlerin kurtarma planฤฑnฤฑn baฤฤฑmsฤฑz bir denetim firmasฤฑ tarafฤฑndan onaylanmasฤฑ ve ลirketlere taze para akฤฑลฤฑ saฤlayacak yeni bir kreditรถr banka grubu bulunmasฤฑ gibi unsurlarฤฑn sรผrece dahil edilmesi gerektiฤini sรถyledi.
รzรผner, bu amaรงla iflas erteleme sรผrecinin nasฤฑl daha verimli hale getirilebileceฤine yรถnelik TรSฤฐAD bรผnyesinde bir รงalฤฑลma baลlatฤฑlacaฤฤฑnฤฑ kaydetti.
