Bloomberg, popรผler bir internet memesi olan Shiba Inu cinsi kรถpeฤi logosunda kullanan Dogecoin’in ABC’sini taze yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑ iรงin anlattฤฑ.
ABD merkezli haber sitesi Bloomberg, asri zamanlarฤฑn fenomeni haline gelen dijital paralar iรงinde ’90 milyar dolarlฤฑk bir ลaka’ diye nitelediฤi Dogecoin’i mercek altฤฑna aldฤฑ. ฤฐlk memecoin olarak da gรถrรผlen Dogecoin iรงin “Tรผm zamanlarฤฑn en komik esprisi olmayabilir, ama muhtemelen en bรผyรผk piyasa deฤerine sahip espri” diyen Bloomberg, Nisan 2020’de 315 milyon dolarlฤฑk piyasa deฤeri bile bazฤฑlarฤฑnca gรผlรผnรง derecede yรผksek bulunan Dogecoin’in pandemi dรถneminin sฤฑradฤฑลฤฑ ekonomik teลvik paketlerinin yarattฤฑฤฤฑ fฤฑrsatlarฤฑn kรถrรผklemesiyle Nisan 2021’de 90 milyar dolarlฤฑk piyasa deฤerine ulaลtฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek ekledi: “ลaka deฤil!”
Bloomberg’e gรถre ลimdiki halde bรผtรผn dijital paralarฤฑ vuran keskin dรผลรผลe giren Dogecoin’in ABC’si ลรถyle:
1. Dogecoin nedir?
Dogecoin.com sitesine gรถre “Dogecoin, dรผnya รงapฤฑnda Shiba Inularฤฑn tercih ettiฤi, aรงฤฑk kaynaklฤฑ bir denkler arasฤฑ dijital para birimidir” ve “1 Dogecoin = 1 Dogecoin’dir”. Gerรงekte nedir? 2013’te bilgisayar yazฤฑlฤฑmฤฑ mรผhendisleri Billy Markus ile Jackson Palmer tarafฤฑndan popรผler bir internet memesi olan Shiba Inu cinsi kรถpeฤin fotoฤrafฤฑ kullanฤฑlarak yaratฤฑlmฤฑล bir dijital paradฤฑr.
2. Esprisi nedir?
Bitcoin dรผnya รงapฤฑnda dikkat รงekerken, genelde bozuk ฤฐngilizceyle yazฤฑlan sloganlarฤฑ paylaลฤฑrken kullanฤฑlan dรถnemin popรผler Doge memesiyle yaratฤฑlan bir kripto paradan ibaret. Markus, Dogecoin ile ilgili ลubatta Bloomberg’e verdiฤi mรผlakatta “Birkaรง saat iรงinde yaptฤฑฤฤฑm bir ลeyin artฤฑk internet kรผltรผrรผnรผn bir parรงasฤฑ olmasฤฑ garip” demiลti.
3. Niye bu kadar รงok yรผkseldi?
Bu yฤฑl borsada kฤฑsa sรผreli alฤฑm-satฤฑmlara ve kripto paralara ilgi artarken, Dogecoin bireysel yatฤฑrฤฑmcฤฑlar tarafฤฑndan keลfedilmeyi bekliyordu. Kripto para birimi tรผrevleri borsasฤฑ FTX’in kurucusu ve CEO’su Sam Bankman-Fried, aracฤฑlฤฑk uygulamasฤฑ Robinhood’un meme kaynaklฤฑ hisse senedi ticareti รงฤฑlgฤฑnlฤฑฤฤฑnฤฑn zirvesindeyken GameStop Corp. hisse senetlerinde alฤฑm satฤฑmฤฑ kฤฑsฤฑtlamasฤฑnฤฑn ardฤฑndan yรผz milyonlarca dolarฤฑn sorunsuz ลekilde Dogecoin’e taลฤฑndฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Esrar tรผketmek iรงin insanlarฤฑn kalabalฤฑklar ลeklinde toplandฤฑฤฤฑ bir karลฤฑ kรผltรผr kutlama gรผnรผ olan 20 Nisan’da Dogecoin 4/20 ile bรผyรผk yรผkseliล yaลadฤฑ. Dogecoin kullanฤฑcฤฑlarฤฑnฤฑn #DogeGรผnรผ kutlamaya karar vermeleriyle o gรผn fiyatฤฑ 42 sent-1 dolar bandฤฑnda yรผkseliล gรถrdรผ. Daha sonra bu zirveden yรผzde 25 deฤer kaybetti.
4. Arkasฤฑndan itenler kim?
Dogecoin’in edindiฤi ลรถhret sahibi milyarder hayranlarฤฑnฤฑn baลฤฑnda Tesla ve SpaceX kurucusu Elon Musk ile NBA frenรงayzฤฑ Dallas Mavericks’in sahibi Mark Cuban geliyor. Dogecoin hakkฤฑnda sayฤฑsฤฑz tweet atan Musk, รงocuklarฤฑyla Dogecoin madencilik teรงhizatฤฑ kurmaktan Doge adฤฑnda Shiba Inu logosuyla 1 dolarlฤฑk banknot basmaya bir dizi fikir ortaya attฤฑ. Ancak Musk’ฤฑn mayฤฑsta Saturday Night Live ลovuna รงฤฑkฤฑp Dogecoin’den ลakayla karฤฑลฤฑk ‘alavere dalavere’ diye sรถz etmesi ise deฤerinde keskin dรผลรผลe yol aรงtฤฑ.
5. Baลka neler sayesinde yรผkseldi?
Bitcoin’in baลฤฑnฤฑ รงektiฤi diฤer kripto paralarฤฑn yรผkselmesi, Dogecoin’in nisandaki yรผkseliลinde rol oynadฤฑ. Bir Bitcoin fiyatฤฑ 60 bin dolarฤฑ geรงtiฤinde, Dogecoin iรงin 40 sent รถdemek cazip hale geldi, ama bu kendinden menkul bir yรผkseliลti. Yanฤฑsฤฑra cesur yeni kripto para dรผnyasฤฑnda bir ลey ne kadar uzun sรผre ortalฤฑktaysa, o kadar gรผvenilir olduฤu fikri de etkili oldu. Ne de olsa Dogecoin 2013’te kurulduฤundan, pratikte kripto dรผnyasฤฑnฤฑn yaลlฤฑ bir devlet adamฤฑ konumunda.
6. Gerรงekten bir iลe yarฤฑyor mu?
Sahibi Mark Cuban’ฤฑn Doge tellallฤฑฤฤฑna koลut Dogecoin ile Dallas Mavericks bileti ve metasฤฑ satฤฑn alabilirsiniz. Musk’ฤฑn SpaceX ลirketi Ay’a DOGE-1 adฤฑnda uydu gรถndermek iรงin Geometric Energy ลirketinden Dogecoin ile รถdeme aldฤฑ. Ancak Dogecoin ile iลlem kabul eden yer az, ลimdilik genel kabul gรถrmรผyor.
7. Riskleri nedir?
รzelikle kripto para hakkฤฑnda pek bilgisi olmayan yeniler olmak รผzere yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn cรผzdanlarฤฑ yanabilir. Aynฤฑ zamanda bazฤฑ teknik yรถnleri bakฤฑmฤฑndan en iyi kripto para birimleri kadar saฤlam olmayabilir. Yazฤฑlฤฑmฤฑn kalitesini ve gรผvenliฤini artฤฑrmaya yรถnelik finansman henรผz yapฤฑlmadฤฑ. Artan ilgi daha fazla geliลtiriciyi cezbettiฤi iรงin ลimdi aradaki aรงฤฑฤฤฑ kapamaya รงalฤฑลฤฑyor, ama bu bir gecede olacak bir ลey deฤil. Blok zincir altyapฤฑ saฤlayฤฑcฤฑsฤฑ Blockdaemon’ฤฑn kurucusu ve CEO’su Konstantin Richter, bu ay yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, Dogecoin’in yazฤฑlฤฑm geliลimi ve yol haritasฤฑyla ilgili soru iลaretleri olduฤunu, ama aรงฤฑฤฤฑ kapatacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi. Richter, Dogecoin รงok deฤerliyse ve insanlar รผzerinde para oluลturma uygulamalarฤฑ yapabilirlerse, bunun gerรงekleลeceฤini belirtti.
8. Kim para kazanฤฑyor, kim para kaybediyor?
Dogecoin iniลli รงฤฑkฤฑลlฤฑ รงฤฑlgฤฑn bir macera yaลadฤฑ, ama birkaรง aydan daha uzun sรผredir elinde tutanlara para kazandฤฑrdฤฑ. Ne de olsa 2021’e yarฤฑm sentle baลlamฤฑลtฤฑ. Yine de pek รงok kiลi en yรผksek deฤerinden (8 Mayฤฑs’ta 73 senti gรถrmรผลtรผ) satฤฑn almฤฑล ve ลimdi zararda olmalฤฑ.
