Uluslararası para piyasalarında dolar, çarşamba günü diğer önemli para birimleri karşısında yatay seyrini korudu. Küresel piyasalar bir yandan ABD ile İran arasında tırmanan askeri gerilimi yakından takip ederken, diğer yandan ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecekteki faiz politikasını şekillendirecek kritik ABD enflasyon verisi öncesinde temkinli bekleyişini sürdürüyor.
ABD ordusu, Salı günü düşürülen Apache tipi taarruz helikopterine karşılık olarak İran hedeflerini vurduğunu duyurdu. Washington ile Tahran arasında zaten hassas olan ateşkes sürecini tehlikeye atan bu gelişmenin ardından gerilim tırmandı. İran medyasında yer alan haberlere göre, İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı çevresindeki Amerikan operasyonlarına misilleme olarak Çarşamba günü ABD’nin Ürdün’deki askeri üssüne ve Basra Körfezi’ndeki 21 farklı hedefe saldırılar düzenlediğini bildirdi.
Piyasalardaki jeopolitik tedirginliğe rağmen, bazı finansal analiz şirketleri bu askeri hamlelerin henüz topyekre bir savaşa veya çatışmanın dramatik şekilde genişlemesine yol açacak nitelikte olmadığını değerlendiriyor. Hafta sonu ateşkesin ihlal edilmesine ve süregelen çatışmalara rağmen küresel ölçekte savaşın hala tansiyonu düşürücü bir patikada ilerlediği öngörülüyor.
Bu süreçte ABD dolarının euro ve yen gibi altı büyük para birimi karşısındaki değerini ölçen dolar endeksi, hafif bir düşüşle yüzde 0,06 gerileyerek 99,95 seviyesinden işlem gördü. Euro, dolar karşısında yüzde 0,01 oranında sınırlı bir yükselişle 1,1544 dolar seviyesine ulaşırken, İngiliz sterlini yüzde 0,03 değer kazanarak 1,338 dolar seviyesinden alıcı buldu.
ABD ekonomisinin, yapısal özellikleri nedeniyle enerji şoklarına karşı Avrupalı ve Asyalı ortaklarına kıyasla daha korunaklı bir yapıda bulunması, küresel risk algısının yüksek seyrettiği bu dönemde doların “güvenli liman” olarak talep görmesini destekliyor.
Japonya Merkez Bankasının hamleleri ve yen üzerindeki baskılar
Küresel para piyasalarında gözlerin çevrildiği bir diğer önemli merkez ise Asya oldu. Japonya Merkez Bankasının (BOJ) 16 Haziran’da gerçekleştireceği para politikası toplantısında bir faiz artışına gitme ihtimali piyasalar tarafından neredeyse tamamen fiyatlanmış durumda. Uzmanlar, bu faiz artışının tek başına yen üzerindeki değer kaybı baskısını tersine çevirmeye yetmeyeceğini öngörüyor.
Mevcut durumun değişmesi için Japonya Merkez Bankası Başkanı Kazuo Ueda’nın, bir sonraki faiz artışının Aralık ayından Eylül ayına çekilebileceğine ve yıl sonundan önce üçüncü bir faiz artışının masada olduğuna dair şahin tonda sinyaller vermesi gerektiği ifade ediliyor. Aksi takdirde, Japonya Maliye Bakanlığının para birimini korumak adına rezervlerini kullanmak zorunda kalabileceği belirtiliyor.
Japon yeni, ABD doları karşısında yüzde 0,01 oranında çok sınırlı bir değer kazancıyla 160,34 seviyesinde işlem görerek, ekonomi yönetiminin resmi müdahale için kırmızı çizgi olarak kabul ettiği 160 sınırına yakın kalmaya devam etti. Reuters tarafından düzenlenen anket verileri, BOJ’un ekonomik büyümedeki aşağı yönlü risklerden ziyade enflasyon risklerine odaklandığını ve politika faizini bu ay ile dördüncü çeyrekte artırarak yıl sonunda yüzde 1,25 seviyesine çıkaracağını gösteriyor.
Öte yandan Japonya’da açıklanan toptan eşya enflasyonu, Orta Doğu’daki istikrarsızlığın yol açtığı fiyat baskılarının genele yayılmasıyla Mayıs ayında yıllık bazda yüzde 6,3 ile son üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Risk iştahına duyarlı Avustralya doları ABD doları karşısında yüzde 0,16 değer kaybederek 0,717 dolar seviyesine gerilerken, Yeni Zelanda doları da yüzde 0,05 düşüşle 0,5813 dolardan işlem gördü.
Kritik ABD enflasyon verisi piyasaların yönünü belirleyecek
Günün ilerleyen saatlerinde açıklanacak olan Mayıs ayı tüketici fiyat endeksi (TÜFE) verileri, küresel finans piyasalarının odak noktasını oluşturuyor. Geçtiğimiz hafta ABD’de beklentilerin üzerinde gelen istihdam verilerinin ardından, bu kritik ABD enflasyon verisi Fed’in yılın geri kalanında yeni bir faiz artışına ihtiyaç duyup duymayacağını anlamak açısından belirleyici bir rol oynayacak. Analistler, enflasyon verilerinin yüksek gelmesi durumunda sıkı para politikası beklentilerinin güçleneceğini ve bunun da dolar endeksini daha yukarı taşıyabileceğini ifade ediyor. Petrol fiyatlarının yüksek seviyelerini korumasıyla birlikte küresel makroekonomik görünümün dolar lehine kalmaya devam etmesi bekleniyor.
Piyasalar aynı zamanda Avrupa Merkez Bankasının (ECB) Perşembe günü yapacağı faiz toplantısına kilitlendi. ECB’nin bu toplantıda 25 baz puanlık bir faiz artırım kararı alacağına kesin gözüyle bakılıyor. Güçlü ekonomik büyüme verileri ve kalıcı enflasyon baskıları, ABD ile İran arasında olası bir diplomatik uzlaşma sağlansa bile Fed’e yönelik faiz artışı beklentilerini canlı tutmaya devam ediyor.
Yatırımcıların ve fon yöneticilerinin küresel portföy dağılımlarında dolar ağırlıklı pozisyonlarını koruma eğiliminde olduğu, makroekonomik verilerin de bu eğilimi desteklediği görülüyor. Sonuç olarak, jeopolitik gerilimlerin enerji fiyatları üzerindeki etkisi ve merkez bankalarının enflasyonla mücadele stratejileri para piyasalarındaki mevcut volatiliteyi besleyen ana unsurlar olarak öne çıkıyor.
