Dolar endeksi, ABD Başkanı Donald Trump‘ın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için İran’a yönelik verdiği kritik mühletin ardından haftanın ilk işlem gününde yatay bir seyir izliyor. Küresel piyasalar, jeopolitik gerilimin tırmandığı bir ortamda bir yandan askeri tırmanış riskini diğer yandan ise olası bir ateşkes ihtimalini fiyatlamaya çalışıyor.
Asya ve Avrupa’nın büyük bölümünde resmi tatil olması nedeniyle likiditenin düşük seyrettiği piyasalarda, yatırımcılar ABD Doğu saatiyle Salı akşamı dolacak olan mühlete odaklanmış durumda.
ABD Başkanı Donald Trump, Paskalya Pazarı dolayısıyla sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın Salı günü saat 20.00’ye kadar açılmaması durumunda İran’ın enerji santralleri ve köprülerinin hedef alınacağını ifade etti. Bu sert açıklama piyasalarda temkinli bir bekleyişe yol açarken, Saxo stratejisti Charu Chanana, her yeni ültimatomun küresel ekonomideki aksamayı daha kalıcı hale getirdiği değerlendirmesinde bulundu.
Doların altı önemli para birimi karşısındaki değerini ölçen dolar endeksi 100,12 seviyesinde hafif aşağı yönlü bir hareket sergilerken, euro 1,1523 ve sterlin 1,3211 dolardan işlem görüyor.
Hürmüz Boğazı ve küresel enerji arzı riski
Küresel piyasalar, Şubat ayı sonunda patlak veren krizden bu yana dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalmasının sonuçlarını yönetmeye çalışıyor.
TD Securities kıdemli faiz stratejisti Prashant Newnaha, boğazın tamamen açılması durumunda petrol fiyatlarında sert bir düşüş ve risk iştahında bir ralli yaşanabileceğini, ancak ABD’nin askeri hamlelerini sertleştirmesi durumunda piyasaların tamamen yeniden fiyatlanacağını belirtti. Boğazın kapalı olması nedeniyle 100 doların üzerine çıkan petrol fiyatları, küresel ölçekte enflasyon endişelerini tetiklerken stagflasyon riskini de beraberinde getiriyor.
ABD basınında yer alan haberlere göre ise Washington, Tahran ve bölgesel ara bulucular, savaşı kalıcı olarak sonlandırabilecek 45 günlük bir ateşkes taslağı üzerinde görüşmelerini sürdürüyor.
Trump’ın Fox News’e verdiği mülakatta İran’ın müzakere masasında olduğunu ve bir anlaşmanın mümkün olduğunu belirtmesi, piyasalardaki savaş fiyatlamasını bir miktar dengeleyen unsur olarak öne çıkıyor. Ancak bu belirsizlik, merkez bankalarının para politikası patikalarını da kökten değiştirmiş durumda. Yıl başında Fed’den 2026 yılı için iki faiz indirimi bekleyen piyasalar, mevcut konjonktürde 2027 yılının ikinci yarısına kadar herhangi bir faiz indirimi öngörmüyor.
Jeopolitik gerilimin piyasalara etkisi ve gelecek beklentileri
Japon yeni tarafında ise hareketlilik devam ediyor. Yen, dolar karşısında 159,55 seviyesinde yatay seyrederek son 21 ayın en düşük seviyelerine yakın kalmayı sürdürdü. Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama, piyasalardaki volatiliteye karşı hükümetin müdahaleye hazır olduğu uyarısında bulunsa da yatırımcılar, güvenli liman olarak görülen dolara olan yoğun talep nedeniyle bu tür müdahalelerin etkisinin sınırlı kalabileceği görüşünde.
Spekülatörlerin yen üzerindeki kısa pozisyonlarının 5,7 milyar dolarla Temmuz 2024’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşması, piyasadaki baskının derinliğini gösteriyor.
Dolar endeksi ve küresel piyasaların önümüzdeki günlerdeki seyrini belirleyecek temel unsur, Trump’ın verdiği mühletin askeri bir çatışmaya mı yoksa diplomatik bir çözüme mi evrileceği olacak. Enerji fiyatlarındaki yükselişin devam etmesi, küresel merkez bankalarının enflasyonla mücadelesini zorlaştırırken ekonomik büyüme üzerindeki aşağı yönlü riskleri artırıyor.
Mevcut durumda piyasalar, Hürmüz Boğazı’nın açılmasına dair somut bir adım atılana kadar “bekle-gör” stratejisini benimsemiş görünüyor. Olası bir askeri gerginlik durumunda güvenli liman varlıklarına kaçışın hızlanması, ateşkes durumunda ise emtia fiyatlarında belirgin bir gevşeme yaşanması genel piyasa beklentisi olarak öne çıkıyor.
