Kรผresel piyasalar, Orta Doฤu’daki barฤฑล mรผzakerelerinden gelecek sinyallere ve merkez bankalarฤฑnฤฑn para politikasฤฑ adฤฑmlarฤฑna odaklanฤฑrken, ABD dolarฤฑ haftalฤฑk kaybฤฑnฤฑn ardฤฑndan pazartesi gรผnรผ yatay bir seyir izledi. Yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn ABD ile ฤฐran arasฤฑnda Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn petrol taลฤฑmacฤฑlฤฑฤฤฑna yeniden aรงฤฑlmasฤฑ yรถnรผndeki anlaลma beklentileri, geรงtiฤimiz hafta altฤฑ รถnemli para birimine karลฤฑ dolarฤฑn deฤerini รถlรงen dolar endeksini hafifรงe aลaฤฤฑ รงekmiลti.
Ancak, ฤฐsrail ordusunun Lรผbnan iรงlerine ilerleme talimatฤฑ vermesi ve ABD ile ฤฐran’ฤฑn karลฤฑlฤฑklฤฑ yeni askeri hamleler gerรงekleลtirdiฤini duyurmasฤฑyla birlikte, haftanฤฑn ilk iลlemlerinde petrol fiyatlarฤฑ yeniden yรผkseliลe geรงti.
Piyasalardaki yรถn arayฤฑลฤฑnda, jeopolitik risklerin yanฤฑ sฤฑra bu hafta aรงฤฑklanacak olan ABD istihdam verileri de belirleyici bir rol oynayacak. Fed yetkilileri, รงatฤฑลmalarฤฑn halihazฤฑrda yรผksek seyreden enflasyonu daha da hฤฑzlandฤฑrmasฤฑ durumunda, bankanฤฑn faiz artฤฑลฤฑ yoluna gitmek zorunda kalabileceฤine dair mesajlar veriyor.
ฤฐran savaลฤฑ dolarฤฑn yรถnรผnรผ belirleyecek
Sรผrece iliลkin deฤerlendirmelerde bulunan Commonwealth Bank of Australia Dรถviz Stratejisi Bรถlรผm Baลkanฤฑ Joseph Capurso, dolarฤฑn seyri รผzerinde ABD-ฤฐran savaลฤฑndaki geliลmeler ile mayฤฑs ayฤฑ ABD tarฤฑm dฤฑลฤฑ istihdam raporunun oldukรงa gรผรงlรผ bir etki yaratacaฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ. Capurso, Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn ticarete yeniden aรงฤฑlmasฤฑ durumunda petrol fiyatlarฤฑndaki baskฤฑnฤฑn zamanla hafifleyeceฤini ve faiz oranlarฤฑnฤฑn dolar รผzerinde yeniden birincil yรถn belirleyici unsur haline geleceฤini ifade etti.
Geliลmelerin ardฤฑndan dolar endeksi, avro ve yen gibi para birimlerinden oluลan sepet karลฤฑsฤฑnda, geรงen haftaki yรผzde 0,4’lรผk dรผลรผลรผn yaralarฤฑnฤฑ sararak yรผzde 0,04 artฤฑลla 99,05 seviyesine yรผkseldi. Euro/dolar paritesi yรผzde 0,13 deฤer kaybฤฑyla 1,1644 seviyesine gerilerken, Japon yeni dolar karลฤฑsฤฑnda yรผzde 0,13 zayฤฑflayarak 159,48 seviyesinden iลlem gรถrdรผ.
ฤฐngiliz sterlini ise yรผzde 0,07’lik sฤฑnฤฑrlฤฑ bir gerilemeyle 1,3449 dolara indi. Hafta sonu ABD, ฤฐran’a ait radar ve ฤฐHA kontrol merkezlerine yรถnelik “meลru mรผdafaa” operasyonlarฤฑ dรผzenlediฤini aรงฤฑklarken; ฤฐran tarafฤฑ ise pazartesi gรผnรผ hava kuvvetlerinin, kendisine yรถnelik saldฤฑrฤฑlarda kullanฤฑlan bir hava รผssรผnรผ hedef aldฤฑฤฤฑnฤฑ duyurdu. Karลฤฑlฤฑklฤฑ hamleler, ABD Baลkanฤฑ Donald Trump’ฤฑn cuma gรผnรผ ฤฐran ile ateลkesin uzatฤฑlmasฤฑnฤฑ รถngรถren anlaลma teklifine iliลkin yakฤฑn zamanda nihai bir karar vereceฤini belirtmesinin ardฤฑndan geldi.
Diplomatik cephede de hareketlilik sรผrerken, bir ABD’li yetkili pazar gรผnรผ yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, ABD Dฤฑลiลleri Bakanฤฑ Marco Rubio’nun Lรผbnan Cumhurbaลkanฤฑ Joseph Aoun ve ฤฐsrail Baลbakanฤฑ Benjamin Netanyahu ile “kademeli gerilimi azaltma” planฤฑ รผzerine gรถrรผลtรผฤรผnรผ kaydetti.
Netanyahu ise Hizbullah ile mรผcadele kapsamฤฑnda askerlerin Lรผbnan’ฤฑn daha derin bรถlgelerine ilerlemesi yรถnรผnde emir verdiฤini doฤrulamฤฑลtฤฑ. Savaล รถncesinde Fed’den faiz indirimi bekleyen kรผresel piyasalar, gelinen noktada merkez bankasฤฑnฤฑn bir sonraki hamlesinin faiz artฤฑลฤฑ yรถnรผnde olacaฤฤฑna dair pozisyon alฤฑyor. Gรถrev sรผresi dolmak รผzere olan Fed Baลkanฤฑ Jerome Powell pazar gรผnรผ yaptฤฑฤฤฑ konuลmada para politikasฤฑnฤฑn siyasallaลmasฤฑ riskine karลฤฑ uyarฤฑlarda bulunurken, Beth Hammack, Lorie Logan ve Mary Daly gibi รถnemli Fed yetkililerinin hafta boyunca yapacaฤฤฑ aรงฤฑklamalar yakฤฑndan takip edilecek.
Ekonomik veri takviminde ise Reuters anketine gรถre, 5 Haziran’da aรงฤฑklanacak ABD tarฤฑm dฤฑลฤฑ istihdam verilerinin iลsizlik oranฤฑnฤฑ yรผzde 4,3 olarak gรถstermesi ve istihdamda 85 bin kiลilik bir artฤฑลa iลaret etmesi bekleniyor.
Ayrฤฑca, Tedarik Yรถnetim Enstitรผsรผ (ISM) tarafฤฑndan aรงฤฑklanacak olan imalat sanayi PMI verisinin mayฤฑs ayฤฑnda, bir รถnceki aydaki 52,7 seviyesinden 53’e yรผkseleceฤi รถngรถrรผlรผyor. Avrupa cephesinde, Avrupa Merkez Bankasฤฑ (ECB) Yรถnetim Kurulu รyesi Isabel Schnabel, Gรผney Kore’de gerรงekleลtirdiฤi konuลmada, ABD dolarฤฑna endeksli stabil kripto para birimlerinin (stablecoin) kullanฤฑmฤฑndaki artฤฑลฤฑn, avronun gรผcรผnรผ ve รผlkelerin para politikasฤฑ uygulama kabiliyetini zayฤฑflatabileceฤini belirtti.
Schnabel, geรงen hafta yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada ise ABD-ฤฐran barฤฑล anlaลmasฤฑ saฤlansa dahi ECB’nin bu ay faiz artฤฑลฤฑna gitmesi gerektiฤini savunmuลtu. Asya tarafฤฑnda ise Japonya Merkez Bankasฤฑ (BOJ) Baลkanฤฑ Kazuo Ueda’nฤฑn รงarลamba gรผnรผ yapacaฤฤฑ konuลma, bankanฤฑn รถnรผmรผzdeki hafta bir faiz artฤฑลฤฑ kararฤฑ alฤฑp almayacaฤฤฑna dair ipuรงlarฤฑ iรงermesi aรงฤฑsฤฑndan kรผresel piyasalar tarafฤฑndan kritik bir geliลme olarak bekleniyor.
Kรผresel piyasalar iรงin jeopolitik riskler ve faiz beklentileri
Kรผresel piyasalar, Orta Doฤu’daki jeopolitik riskler ve bรผyรผk merkez bankalarฤฑnฤฑn para politikasฤฑ kararlarฤฑ arasฤฑndaki hassas dengede yรถn bulmaya รงalฤฑลฤฑyor.
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin en kritik eลik, ABD ve ฤฐran arasฤฑndaki mรผzakerelerin Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki enerji koridorunu gรผvenli bir ลekilde yeniden aรงฤฑp aรงamayacaฤฤฑ noktasฤฑnda dรผฤรผmleniyor.
Kรผresel petrol arzฤฑnฤฑn kalbi konumundaki bu bรถlgedeki istikrar, enflasyon baskฤฑlarฤฑnฤฑn hafiflemesi ve buna baฤlฤฑ olarak Fed baลta olmak รผzere merkez bankalarฤฑnฤฑn faiz artฤฑลฤฑ dรถngรผsรผnรผ sonlandฤฑrฤฑp gevลeme adฤฑmlarฤฑna yรถnelebilmesi aรงฤฑsฤฑndan hayati bir รถnem taลฤฑyor.
Kฤฑsa vadede jeopolitik manลetlerin yaratacaฤฤฑ volatilite รถne รงฤฑksa da, piyasalarฤฑn gรถzรผ orta vadeli ekonomik gรถrรผnรผmรผ ลekillendirecek olan makroekonomik verilerde ve politika yapฤฑcฤฑlarฤฑn rehberliฤinde kalmaya devam edecek.
