Küresel hisse senetlerinin Pazartesi günü yeni rekorlar kırmasının ardından ABD vadeli işlemleri (Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq) haftanın ikinci işlem gününe hafif bir düşüşle başladı.
Piyasalardaki bu temkinli başlangıç, yatırımcıların ABD ile Kanada arasındaki ticaret görüşmelerinin seyrini ve merkez bankası başkanlarından gelecek mesajları beklemesinden kaynaklanıyor.
Piyasaların odağında, ABD Başkanı Donald Trump’ın Federal Rezerv Başkanı Jerome Powell’a yönelik artan baskısı ve Portekiz’in Sintra kentinde düzenlenecek olan kritik merkez bankacıları paneli var.
Dow Jones vadelilerde düşüş
TSİ 12:30’da Dow Jones vadeli işlem sözleşmeleri 30 puan veya %0,1, S&P 500 vadeli işlemleri 11 puan veya %0,2 ve Nasdaq 100 vadeli işlemleri 56 puan veya %0,3 düşüşle işlem görüyor.
Wall Street’teki ana endeksler Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq, ABD ve Kanada arasında yeniden başlayan ticaret görüşmelerine yönelik umutlarla dün yükseldi.
Ancak, ABD Senatosu’nda tartışılan büyük çaplı vergi indirimi ve harcama tasarısının 36,2 trilyon dolar olan federal borç yükünü daha da artıracağına dair endişeler, piyasalardaki havayı bugün olumsuz etkiledi.
Vital Knowledge analistleri konuya ilişkin açıklamasında, “Yanlış manşetlere bağlı olarak gün içinde bazı dalgalanmalar olsa da, uzlaşma tasarısı veya gümrük vergileri konusunda ciddi bir endişe yok.” ifadelerini kullandı.
Finans piyasaları, tatil nedeniyle kısa sürecek bu haftada açıklanacak ekonomik verileri, özellikle de Perşembe günü açıklanacak Haziran ayı tarım dışı istihdam raporunu yakından takip ediyor.
Bugün ise yatırımcılar için en önemli veri, ABD imalat sektöründeki faaliyetleri gösteren göstergeler oldu.
Trump’ın Powell’a yönelik eleştirileri ve Fed’in durumu
Trump, Pazartesi günü Fed Başkanı Jerome Powell’a yönelik eleştirilerini daha da sertleştirdi. Merkez bankası başkanına faiz indiriminde “her zamanki gibi geç kaldığı” eleştirisini içeren bir not gönderdi.
Trump, dünya merkez bankalarının politika faiz oranlarının yer aldığı bir listeyle birlikte gönderdiği el yazısı mektupta, Powell’dan “yüz milyarlarca” doların “kaybedildiğini” öne sürerek borçlanma maliyetlerini ‘daha fazla’ düşürmesini istedi. Sosyal medya paylaşımında ise ABD’nin “%1 veya daha düşük faiz” ödemesi gerektiğini ifade etti.
Fed’in geçen ay iki günlük toplantısının ardından faiz oranlarını %4,25 ile %4,5 aralığında bırakma kararı almasının ardından, Powell, Trump’ın agresif gümrük vergisi gündeminin genel ekonomi üzerindeki etkisine ilişkin belirsizliğin sürdüğü bir dönemde, gelecekteki politika adımlarına ilişkin ihtiyatlı bir “bekle-gör” yaklaşımını destekledi. Son haftalarda fiyat artışları nispeten sınırlı kalmasına rağmen, vergilerin olası enflasyonist etkisi konusunda endişeler bulunuyor.
Diğer küresel merkez bankalarının faiz indirim döngülerine kıyasla harekete geçmemesi nedeniyle tepkili olan Trump, Powell’a sözlü ve yazılı saldırılar yöneltti.
Bu yılın sonlarında Powell’ın olası halefini belirlemeyi düşündüğü de bildirildi. Analistler, böyle bir hamlenin, Powell’ın politika kararlarını etkileme yeteneğini azaltabilecek bir “gölge” Fed başkanı yaratabileceğini belirtti.
Sintra’daki belirsizlik ve ticaret hedefleri
Powell, Salı günü Portekiz’in Sintra kentinde düzenlenen Avrupa Merkez Bankası yıllık forumunda katıldığı bir panele katıldı ile yine gündemin odağında yer aldı. ECB Başkanı Christine Lagarde ile Japonya, İngiltere ve Güney Kore merkez bankası başkanları da GMT saatiyle 13:30’da Powell’ın oturumunda hazır bulundu.
Raporlar, konuşmanın kısmen ABD dolarının tasarruf ve yatırım için dünyanın en çok tercih edilen para birimi olarak rolünün değişip değişmediğine odaklandığını öngördü. Dolar, kısmen Trump’ın daha korumacı ticaret politikası nedeniyle 1970’lerden bu yana en kötü dönemini geçiriyor.
Ancak, özellikle ABD’nin kapsamlı gümrük vergileri ve Trump’ın desteklediği mali paketinin yönünün belirsizliğini koruduğu bir ortamda, “belirsizlik” etkinliğin anahtar kelimesi oldu.
Lagarde Pazartesi günü yaptığı açılış konuşmasında, bu belirsizliğin küresel ekonominin devam eden ve önemli bir özelliği olması gerektiğini dile getirdi.
ABD hedeflerini daraltıyor
Financial Times gazetesi Salı günü, görüşmelere yakın kaynaklara dayanarak, Trump yönetiminin, 9 Temmuz’da yürürlüğe girecek olan yüksek karşılıklı gümrük vergileri öncesinde hızlı kazançlar elde etmek için daha dar kapsamlı ticaret anlaşmalarına yöneldiğini haberleştirdi.
FT’nin haberine göre, yönetim, %50’ye varan gümrük vergilerinin yeniden uygulanmasını önlemek için belirli ülkelerle sınırlı konularda “ilke anlaşmaları” yapmaya çalışıyor.
Bu aşamalı anlaşmalar, Trump’ın 2 Nisan’da başlayan 90 günlük gümrük vergisi moratoryumu sırasında 90 kapsamlı ticaret anlaşması imzalamaya yönelik ilk taahhüdünden geri adım atıldığını gösteriyor.
FT’nin haberine göre, daha dar kapsamlı bir anlaşma yaklaşımının yanı sıra, yönetim hala kilit sektörlere gümrük vergisi uygulamayı değerlendiriyor.
