ABD borsalarında Dow Jones vadelileri, Orta Doğu‘da kırılgan ateşkesi tehdit eden yeni askeri hamleler ve teknoloji hisselerindeki sert satış dalgasının ardından pazar gecesi işlemlerinde dalgalı bir seyir izledi.
Hafta sonu yaşanan jeopolitik gelişmelerin ardından Dow Jones endeksi vadeli kontratları ilk etapta 200 puandan fazla kayıp yaşasa da daha sonra kayıplarının bir kısmını geri aldı. Pazar günü geç saatlerde Dow Jones vadelileri yüzde 0,3 oranında düşüşle yaklaşık 130 puan ekside seyretti.
Dow Jones vadelilerle birlikte aynı dakikalarda S&P 500 vadelileri yüzde 0,2, Nasdaq 100 vadelileri ise yüzde 0,7 oranında sınırlı artış kaydetti. Kripto para piyasasında ise Bitcoin, son beş günde yüzde 12 değer kaybetmiş olsa da pazar günü yüzde 3 civarında yükselerek 63.000 dolar seviyesine yakın işlem gördü. Orta Doğu’daki tırmanış küresel enerji piyasalarında ise doğrudan karşılık buldu ve petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü çok sert bir baskı oluşturdu.
Dow Jones satış baskısına girerken Associated Press haber ajansı, İsrail’in pazartesi sabahı erken saatlerde İran’a yönelik hava saldırıları düzenlediğini ve İran’ın Tahran’daki ana havalimanı çevresinde hava sahasını kapattığını duyurdu. Bu hamlenin, İran’ın pazar günü İsrail’e yönelik gerçekleştirdiği füze saldırılarına misilleme olarak geldiği belirtildi.
İran ise söz konusu adımı, İsrail’in Beyrut’ta Hizbullah hedeflerine düzenlediği saldırılara yanıt olarak attığını açıklamıştı. Wall Street Journal gazetesinin haberine göre, İran füzelerinin büyük kısmı hava savunma sistemleri tarafından engellenirken, herhangi bir yaralanma vakası bildirilmedi.
Yaşanan bu son askeri hareketlilik, nisan ayı başında yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasından bu yana İran ve İsrail arasında doğrudan gerçekleşen ilk sıcak çatışma olarak kayıtlara geçti. Gelişmeler küresel piyasalarda risk iştahını baskılarken, yatırımcıların güvenli liman arayışını ve enflasyonist endişeleri yeniden tetikledi.
Gerilimin tırmanmasıyla birlikte emtia piyasalarında petrol fiyatları hızla yükseldi. Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varil fiyatı, cuma gününü 90 dolar seviyesinde kapatmasının ardından yüzde 3’ten fazla değer kazanarak 94 dolara yaklaştı.
S&P 500, Nasdaq ve Dow Jones vadeliler savaş baskısı altında seyrederken, küresel gösterge niteliğindeki Brent petrolün varil fiyatı da pazar gecesi yüzde 3,5’lik artışla 96 doların üzerine tırmandı. Bölgesel riskler, küresel petrol arzının en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik müzakereleri ve çatışmaları tamamen sonlandırma çabalarını tehlikeye atıyor.
Diğer taraftan OPEC+ grubu, Suudi Arabistan liderliğindeki yedi ülkenin katılımıyla temmuz ayı için günlük petrol üretim hedefini 188 bin varil artırma kararı aldı.
Ancak Birleşik Arap Emirlikleri’nin geçen ay gruptan ayrılması ve Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapalı kalmaya devam etmesi sebebiyle bu üretim artışı kararının piyasa üzerinde şimdilik yalnızca sembolik bir etki yarattığı değerlendiriliyor.
Wall Street faiz oranları ve enflasyon verilerine odaklandı
New York borsası (S&P 500, Nasdaq, Dow Jones), cuma günü teknoloji hisselerinde yaşanan tarihi çöküşün ardından yeni haftaya oldukça gergin bir atmosferde başlıyor. Geçtiğimiz haftanın son işlem gününde teknoloji ağırlıklı Nasdaq endeksi, tarihinin en büyük günlük puan düşüşünü yaşayarak 1.121 puandan fazla geriledi ve yüzde 4,2 değer kaybetti.
S&P 500 endeksi yüzde 2,6 ile geçtiğimiz ekim ayından bu yana en kötü günlük performansını sergilerken, Dow Jones endeksi de yüzde 1,4 oranında düşüş kaydetti. Dow Jones dahil bu sert satış dalgasıyla birlikte S&P 500 endeksinin dokuz haftalık soluksuz yükseliş serisi de son bulmuş oldu. Hisse senedi piyasalarındaki bu sert çözülmeyi, beklentilerin oldukça üzerinde gelen mayıs ayı istihdam verileri tetikledi.
Güçlü istihdam verisi, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) bu yıl içinde faiz artırımına gidebileceği yönündeki piyasa beklentilerini kuvvetlendirdi. Yüksek faiz ortamının, teknoloji şirketlerinin yapay zeka altyapılarına yaptığı devasa sermaye yatırımlarının maliyetini daha da artıracağı endişesi satışları derinleştirdi.
Faiz beklentilerindeki bu radikal değişim tahvil piyasasında da sert fiyatlamalara yol açtı. ABD 10 yıllık tahvil faizi son iki haftanın en yüksek seviyesine çıkarken, para politikasına duyarlılığı yüksek olan 2 yıllık tahvil faizleri Şubat 2025’ten bu yana görülen en yüksek seviyeye fırladı.
Bahar aylarındaki rallinin öncüsü olan Micron ve Broadcom gibi yapay zeka odaklı yarı iletken hisseleri cuma günü en çok değer kaybeden kağıtlar arasında yer aldı. Analistler, bu çözülmeyi son aylarda yapay zeka çılgınlığıyla aşırı değerlenen teknoloji hisselerinden, enflasyon endişelerinin geri dönmesiyle birlikte sağlık, finans ve temel tüketim maddeleri gibi daha savunmacı sektörlere doğru bir rotasyon hareketi olarak yorumluyor.
SPI Asset Management Yönetici Ortağı Stephen Innes, piyasaların son iki aydır riskleri görmezden gelme konusunda olağanüstü bir direnç gösterdiğini, ancak dipten içe önemli bir değişimin başladığını belirtti. Innes, yatırımcıların artık büyümeden ziyade “büyümenin maliyetini” tartışacağı bir döneme girildiğini ve bu ayrımın yılın ikinci yarısına damga vurabileceğini ifade etti.
Makroekonomik veriler ve halka arz süreçleri piyasaların yönünü belirleyecek
Küresel yatırımcılar için bu hafta açıklanacak olan makroekonomik veriler, para politikasının geleceğine dair en kritik sinyalleri verecek. Çarşamba günü açıklanacak olan tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ve perşembe günü takip edilecek olan üretici fiyat endeksi (ÜFE) verileri, enflasyon artış hızının seyrini ortaya koyacak.
Fed’in faiz patikasını doğrudan etkileyecek olan bu veriler, piyasalardaki oynaklığı daha da artırabilir. Makroekonomik veri yoğunluğunun yanı sıra kurumsal tarafta da tarihi bir gelişme yaşanacak. SpaceX şirketinin cuma günü gerçekleştirmeyi planladığı ve 75 milyar dolar kaynak yaratmayı hedefleyen halka arzı, finans tarihinin en büyük halka arz süreci olarak piyasaların odağında yer alıyor.
Yatırımcılar bir yandan jeopolitik risklerin petrol fiyatları kanalıyla enflasyonu ne kadar besleyeceğini hesaplarken, diğer yandan da yüksek faiz ortamında bu denli büyük ölçekli bir fonlamanın piyasa likiditesini nasıl etkileyeceğini yakından takip edecek. Piyasa analistleri, Orta Doğu’daki askeri gerilimin düşürülmesine yönelik diplomatik çabaların ve enflasyon verilerinin, endekslerin kısa vadeli yönü üzerinde belirleyici olacağını öngörüyor.
