Dรผnya Bankasฤฑ’nฤฑn raporunda, yeni ortaya รงฤฑkacak teknolojiler dalgasฤฑnda, “kiลiden kiลiye iลlemlerin ve bilgi akฤฑลlarฤฑnฤฑn gรผvenilen bir aracฤฑya ihtiyaรง duyulmaksฤฑzฤฑn gerรงekleลmesini saฤlayan dijital teknolojiler” olarak aรงฤฑklanabilecek blok zincirlerin yer aldฤฑฤฤฑ, bu teknolojilerin aynฤฑ zamanda, รผlkeler iรงin bir dizi politik zorluklarฤฑ da ortaya รงฤฑkardฤฑฤฤฑ belirtildi.
Raporda, Avrupa ve Orta Asya bรถlgesinde รถngรถrรผlen ekonomik bรผyรผmenin hฤฑzlanmasฤฑyla birlikte bรถlge รผlkelerinin yenilikรงiliฤi saฤlamak ve hizmetlerini iyileลtirmek iรงin yeni dijital teknolojilerden yararlanmasฤฑ gerektiฤi belirtildi.
Raporda, bรถlgedeki politika yapฤฑcฤฑlarฤฑn da potansiyelin tamamฤฑnฤฑ aรงฤฑฤa รงฤฑkarmakla yeni teknolojilere iliลkin aldatฤฑcฤฑ olabilecek dรผลรผnceler arasฤฑnda doฤru bir denge kurmasฤฑ ve politikalarฤฑn, vatandaลlarฤฑn iล gรผcรผ ve รผrรผn piyasalarฤฑndaki artan esnekliฤe uyum saฤlamalarฤฑna yardฤฑmcฤฑ olmasฤฑ gerektiฤi kaydedildi.
Yeni ortaya รงฤฑkacak teknolojiler dalgasฤฑnda, “kiลiden kiลiye iลlemlerin ve bilgi akฤฑลlarฤฑnฤฑn gรผvenilen bir aracฤฑya ihtiyaรง duyulmaksฤฑzฤฑn gerรงekleลmesini saฤlayan dijital teknolojiler” olarak aรงฤฑklanabilecek blok zincirlerin yer aldฤฑฤฤฑ belirtilen raporda, ลunlar kaydedildi:
“Blok zinciri teknolojisinin ilk uygulamalarฤฑ, merkez bankalarฤฑna ihtiyaรง duyulmaksฤฑzฤฑn dijital para รผreten ve finansal kuruluลlar olmaksฤฑzฤฑn รถdemelerin yapฤฑlmasฤฑna olanak tanฤฑyan kripto para birimleri olmuลtur. Kripto para deฤerlerinin aลฤฑrฤฑ derecedeki oynaklฤฑฤฤฑ bunlarฤฑn ulusal para birimlerine bir alternatif olarak uygulanabilirlikleri hakkฤฑnda ลรผphelere yol aรงarken, kripto para madenciliฤi ile iliลkili elektrik maliyetlerinin giderek yรผkselmesi de bir baลka endiลe kaynaฤฤฑ oluลturuyor. Ancak bunun altฤฑnda yatan blok zinciri teknolojisi, daha yaygฤฑn bir ลekilde kabul gรถrmektedir. Bรถlgedeki bazฤฑ hรผkรผmetler, kamu hizmetlerinin daha gรผvenli, ลeffaf ve verimli hale getirilmesi amacฤฑyla dijitalleลtirilmelerine ve etkinleลtirilmelerine yรถnelik olarak blok zinciri deneylerini daha ลimdiden baลlatmฤฑลlardฤฑr.
Bu teknolojiler aynฤฑ zamanda, รผlkeler iรงin bir dizi politika zorluklarฤฑ da ortaya รงฤฑkarmฤฑลtฤฑr. รne รงฤฑkan zorluklar arasฤฑnda, finansal gรถzetimin saฤlanmasฤฑ, kara para aklama, vergi kaรงฤฑrma ve yasa dฤฑลฤฑ iลlemler ile mรผcadele konularฤฑ yer almaktadฤฑr. Hรผkรผmetlerin kripto para madenciliฤi iรงin gerรงekleลen รงok yรผksek elektrik tรผketimi sorununu da ele almalarฤฑ gerekmektedir. Blok zinciri teknolojilerinde uzmanlaลan yeni kurulan ลirketlerin nasฤฑl destekleneceฤi de yine hรผkรผmetlerin ele almalarฤฑ gereken kilit sorular arasฤฑnda yer almaktadฤฑr.”
“Avrupa ve Orta Asya’da bรผyรผme son 10 yฤฑlฤฑn en yรผksek seviyesine ulaลtฤฑ”
Dรผnya Bankasฤฑ raporunda, รถzellikle Orta Avrupa ve Tรผrkiye olmak รผzere Avrupa ve Orta Asya bรถlgesinde ekonomik bรผyรผmenin gรผรงlรผ bir performans gรถstererek son 10 yฤฑlฤฑn en yรผksek seviyesine ulaลtฤฑฤฤฑ, azalan iลsizlik ve yรผkselen enflasyonun, gelecek dรถnemde bรถlgede bรผyรผmenin hฤฑz kaybedebileceฤini gรถsterdiฤi vurgulandฤฑ.
Dรผnya Bankasฤฑ Avrupa ve Orta Asya Bรถlgesi Baลekonomisti Hans Timmer, raporun Tiflisโte gerรงekleลtirilen tanฤฑtฤฑm toplantฤฑsฤฑnda, ลu deฤerlendirmelerde bulundu:
“Avrupa ve Orta Asya bรถlgesindeki birรงok รผlke, kripto para birimlerinin ve blok zincirlerin geliลtirilmesi iรงin uygun bir yer oluลturduklarฤฑnฤฑ kanฤฑtlamฤฑลtฤฑr. รrneฤin, Gรผrcistan’da vergi muafiyetlerinin ve dรผลรผk elektrik fiyatlarฤฑ sayesinde kripto para madenciliฤi ลaลฤฑrtฤฑcฤฑ bir ลekilde yaygฤฑndฤฑr. Geleceฤe dรถnรผk olarak, devletin finansal gรถzetim saฤlamasฤฑ ve tรผketicileri korumasฤฑ รถnemli olacaktฤฑr. Blok zinciri teknolojileri, รถzel finans sektรถrรผ รผzerinde rekabetรงi bir baskฤฑ yaratฤฑrken, kamuda da yaratฤฑcฤฑ fikirleri ve yaklaลฤฑmlarฤฑ tetiklemektedir.”
