Economist’teki yazฤฑ; ฤฐstanbul’da 29 Ekim’de aรงฤฑlmasฤฑ planlanan ve 35 bin kiลinin รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ yeni havalimanฤฑnฤฑn maliyetinin 12,5 milyar dolar olduฤunun hatฤฑrlatฤฑlmasฤฑyla baลlฤฑyor.
Dev tesis, 5 sene iรงinde yฤฑlda 150 milyon yolcu kapasitesiyle dรผnyanฤฑn en bรผyรผk havalimanฤฑ olacak.
Economist, Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn, 45 kilometre uzunluฤunda olacak Kanal ฤฐstanbul projesinin temelini de bu yฤฑl atmak istediฤini aktarฤฑyor okurlarฤฑna.
Dergiye gรถre bugรผne dek Tรผrkiye’nin mega projeleri hem istihdam ve gelir kaynaฤฤฑ, hem ekonomik bรผyรผmenin motoru, hem de bol oy kaynaฤฤฑ oldu. Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan da iktidarlarฤฑ dรถneminde รงok sayฤฑda otoyol ve tรผnelin yanฤฑ sฤฑra 29 havalimanฤฑ inลa etmeleriyle de รถvรผndรผ.
‘Erdoฤan’ฤฑn yarฤฑลฤฑ kolayca kazanmasฤฑ bekleniyor’
Economist’teki yazฤฑ ลรถyle devam ediyor:
“Sayฤฑn Erdoฤan yakฤฑnda tรผm bunlarฤฑ yeniden yapabilmek iรงin yeni bir ลansa sahip olacak. 18 Nisan’da milletvekillerinin olaฤanรผstรผ hali yine 3 ay uzatmasฤฑndan birkaรง saat รถnce erken seรงim kararฤฑ aldฤฑ. Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ seรงimi ile genel seรงim daha รถnce aรงฤฑklanan tarihten yaklaลฤฑk 18 ay รถnce, 24 Haziran’da yapฤฑlacak.
“OHAL yetkileri ile donatฤฑlmฤฑล, neredeyse tรผm medya organlarฤฑnฤฑ ve devlet kurumlarฤฑnฤฑ kontrol eden Sayฤฑn Erdoฤan, muhafazakar seรงmenler nezdinde hala popรผler. Kimsenin adil olmasฤฑnฤฑ beklemediฤi yarฤฑลฤฑ da kolayca kazanmasฤฑ bekleniyor.”
Yazฤฑda daha sonra, 20 gรผn รถnce 225 metre uzunluฤundaki bir tankerin Hekimbaลฤฑ Salih Efendi Yalฤฑsฤฑ’na รงarpmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn yeniden Kanal ฤฐstanbul projesinin รถnemini vurgulamasฤฑna deฤiniliyor. Son 40 senede ฤฐstanbul’un nรผfusunun her yฤฑl ortalama 300 bin arttฤฑฤฤฑ hatฤฑrlatฤฑlarak.
Tรผrk Mรผhendis ve Mimar Odalarฤฑ Birliฤi ลehir Plancฤฑlarฤฑ Odasฤฑ ฤฐstanbul ลube Yรถnetim Kurulu Baลkanฤฑ Tayfun Kahraman, yeni havalimanฤฑ ve Kanal ฤฐstanbul Projesi kapsamฤฑnda bรผyรผk bir alanฤฑn imara aรงฤฑlmasฤฑnฤฑn ลehrin kalan su kaynaklarฤฑnฤฑ ve ormanlarฤฑnฤฑ tehdit edeceฤini sรถylรผyor.
Dรผnya ลehirleri Kรผltรผr Forumu’na gรถre ฤฐstanbul’da park ve bahรงelerin oranฤฑ yรผzde 2. Aynฤฑ oran รถrneฤin Londra’da yรผzde 33 ve sฤฑralanan 34 kent arasฤฑnda bu kategoride ฤฐstanbul’dan daha kรถtรผ durumdaki tek kent, Dubai.
‘Zamanla gerรงekler aฤฤฑr basabilir’
Yazฤฑdan diฤer bazฤฑ satฤฑrlar ลรถyle:
“Tรผrkiye รถnรผmรผzdeki 5 yฤฑlda altyapฤฑ projelerine 325 milyar dolar yatฤฑrฤฑm yapmayฤฑ planlฤฑyor. Ancak zamanla gerรงekler aฤฤฑr basabilir. 2017’de teลvik paketleri ve ucuz kredinin de sayesinde yฤฑldฤฑrฤฑm hฤฑzฤฑyla bรผyรผyen ekonomi sert ลekilde iniลe geรงebilir. Tรผrk Lirasฤฑ yฤฑlbaลฤฑndan bu yana oldukรงa hฤฑrpalandฤฑ, 2013’ten bu yana ise Euro ve Amerikan Dolarฤฑ karลฤฑsฤฑnda yรผzde 100’den fazla deฤer kaybetti.
“Dรถvizle borรงlanan ลirketler acฤฑ รงekiyor. Tรผrkiye’nin en bรผyรผk gruplarฤฑndan Yฤฑldฤฑz Holding ve Doฤuล Holding’in yaklaลฤฑk 9 milyar dolarlฤฑk borรงlarฤฑnฤฑ yeniden yapฤฑlandฤฑrmak iรงin gรถrรผลmelere baลladฤฑฤฤฑ bildiriliyor….ลirketlerin borcu, Tรผrkiye’nin Gayri Safi Yurtiรงi Hasฤฑlasฤฑ’nฤฑn yรผzde 70’ine ulaลmฤฑล durumda.
“Sayฤฑn Erdoฤan’ฤฑn erken seรงim kararฤฑ almasฤฑnฤฑn muhtemel bir nedeni de, bu sarsฤฑntฤฑlarฤฑn hissedilmesini seรงim sonrasฤฑna bฤฑrakmak istemesi.”
‘Ekonomi, Erdoฤan’ฤฑn seรงimi birinci turda kazanmasฤฑnฤฑ tehlikeye atabilir’
Economist’teki yazฤฑdan bazฤฑ uzman gรถrรผลleri ลรถyle:
“Eฤer Yฤฑldฤฑz Holding ve Doฤuล Holding gibi ลirketler bu problemlerle yรผzleลmiลse, diฤerlerinin yรผzleลmemeleri sรผrpriz olur.” (ฤฐnan Demir, Nomura International adlฤฑ bankanฤฑn geliลmekte olan piyasalar ekonomisti)
“Ekonomideki zor durumda yรถnelik en ufak bir iลaret, Sayฤฑn Erdoฤan’ฤฑn seรงimi hedeflediฤi gibi birinci turda kazanmasฤฑnฤฑ tehlikeye atabilir.” (Sinan รlgen, dรผลรผnce kuruluลu Carnegie Europe’da gรถrevli akademisyen)
“Kanal ฤฐstanbul, uluslararasฤฑ iliลkiler aรงฤฑsฤฑndan (1936 Montrรถ Boฤazlar Sรถzleลmesi nedeniyle) รถylesine endiลe ve kabus dolu bir proje ki, yabancฤฑ bankalar ona dokunmakta tereddรผt edebilir.” (Refet Gรผrkaynak, Bilkent รniversitesi’nde ekonomist)
Yazฤฑ, ลu satฤฑrlarla noktalanฤฑyor:
“Hรผkรผmet iรงin bunu รถnlemenin bir yolu inลaat ลirketlerinin aldฤฑklarฤฑ kredilere kefil olmak, ki yeni havaalanฤฑnda da bu รงรถzรผme baลvuruldu. Uluslararasฤฑ bankalar รงekilince, finansmanฤฑ Tรผrk bankalarฤฑ saฤladฤฑ.
“Ancak ekonomist Refet Gรผrkaynak burada net bir riskten sรถz ediyor. O da bu projeler kรขr etmezse, faturayฤฑ vergi mรผkelleflerinin รถdemesi. Bu da seรงim sonrasฤฑ iรงin iyi bir iลaret olmayabilir.” (BBC Tรผrkรงe)
