Cumhurbaลkanฤฑ Tayyip Erdoฤan, Rus savaล uรงaฤฤฑnฤฑn Tรผrkiye’nin angajman kurallarฤฑ gereฤi dรผลรผrรผldรผฤรผnรผ ve bunun Rusya’yฤฑ hedef alan bir olay olmadฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek, Rusya’nฤฑn tedbirlerini siyasi ve ekonomik iliลkileri kapsayacak ลekilde geniลletmesini doฤru bulmadฤฑklarฤฑnฤฑ ifade etti.
Erdoฤan, Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Sarayฤฑ’nda muhtarlara hitaben yaptฤฑฤฤฑ konuลmada Salฤฑ gรผnรผ bir Rus savaล uรงaฤฤฑnฤฑn Tรผrkiye-Suriye sฤฑnฤฑrฤฑnda Tรผrk hava sahasฤฑnฤฑ ihlal etmesi ve yapฤฑlan uyarฤฑlara raฤmen ihlale son vermemesi nedeniyle dรผลรผrรผlmesini deฤerlendirdi.
“Rus uรงaฤฤฑnฤฑn dรผลรผrรผlmesi kesinlikle Rusya’yฤฑ hedef alan bir olay deฤildir. Bu, izinleri รถnceden verilmiล otomatik bir tepkidir, bunun bilinmesi gerekir” diyen Erdoฤan, “Uรงaฤฤฑn hangi รผlkeye ait olduฤu ancak olaydan sonra anlaลฤฑlmฤฑลtฤฑr, bu olay bizi ziyadesi ile รผzmรผลtรผr. Konu ile ilgili teknik izah Rusya ve ilgili tรผm รผlkelere yapฤฑlmฤฑลtฤฑr, buna raฤmen Rusya tarafฤฑndan yapฤฑlan aรงฤฑklamalarฤฑ ve konuyla ilgisiz alanlardaki tepkileri รผzรผntรผyle takip ediyoruz” dedi.
Salฤฑ gรผnรผ Rus savaล uรงaฤฤฑnฤฑn dรผลรผrรผlmesi Moskova’nฤฑn sert tepkisine neden oldu. Rusya Devlet Baลkanฤฑ Vladimir Putin olayฤฑ “sฤฑrtฤฑndan bฤฑรงaklama” olarak nitelendirirken; Rusya Baลbakanฤฑ Dimitri Medvedev bugรผn bazฤฑ ortak projelerin dondurulmasฤฑnฤฑ da kapsayabilecek bazฤฑ รถnlemleri hazฤฑrlamasฤฑ iรงin hรผkรผmete talimat verdi.
Tรผrkiye ve Rusya’nฤฑn stratejik ortaklar olduฤunu ifade eden Erdoฤan ise “Rusya ile birlikteliฤimiz dayanฤฑลmayฤฑ gerektirir, tehdit etmeyi gerektirmez, bu bizi รผzmรผลtรผr. Biz bรถlgede yeni gerilimler รงฤฑkarmak iรงin deฤil, barฤฑลฤฑ temin iรงin รงaba gรถsteriyoruz. Rusya ile Suriye politikasฤฑnda anlaลamamamฤฑz baลka, angajman kurallarฤฑnฤฑ uygulamamฤฑz baลka bir ลeydir” ifadelerini kullandฤฑ.
Olayฤฑn ardฤฑndan Rus tur operatรถrleri Tรผrkiye’ye yรถnelik turlarฤฑnฤฑ iptal ederken, Moskova Tรผrkiye’den ithal edilen gฤฑdadaki denetimi sฤฑkฤฑlaลtฤฑrma kararฤฑ aldฤฑ, iki รผlke arasฤฑndaki sivil uรงuลlarฤฑn sฤฑnฤฑrlanabileceฤi, Tรผrk Akฤฑmฤฑ projesinde kฤฑsฤฑtlamalar sรถzkonusu olabileceฤini sรถyledi.
Erdoฤan konuลmasฤฑnda, “Sรผreรงte bazฤฑ tehditlerle ortak projeler durdurulabilir gibi aรงฤฑklamalar olacak ลeyler deฤil. Bunlar siyasetรงiye yakฤฑลmฤฑyor, duygusal aรงฤฑklamalar doฤru deฤil. Tedbirlerin siyasi ve ekonomik iliลkileri kapsayacak ลekilde geniลletilmesini doฤru bulmuyoruz” deฤerlendirmesinde bulundu ve sรถzlerini ลรถyle sรผrdรผrdรผ:
“Ne Rusya’ya ne de baลka herhangi bir รผlkeye doฤrudan askeri mรผdahalemiz sรถz konusu deฤildir. Herkesten egemenlik haklarฤฑmฤฑza hassasiyet gรถstermesini bekliyoruz. Bu ihlal bugรผn yapฤฑlsa Tรผrkiye aynฤฑ karลฤฑlฤฑฤฤฑ vermek durumundadฤฑr. ฤฐhlali yapan รผlkenin kendisini sorgulamasฤฑ ve tedbirlerini almasฤฑ gerekir. Bu รผlkede idarecilerin ฤฐslamlaลtฤฑrma gayreti var diye bir aรงฤฑklama yapฤฑlabilir mi? Ben kalkฤฑp da Rusya iรงin Rusya’yฤฑ yรถnetim Hฤฑristiyanlaลtฤฑrma gayreti iรงindedir diyebilir miyim? Bu ne denli yanlฤฑล bir yaklaลฤฑm. Bizim bรผyรผkelรงiliฤimizin taลlanmasฤฑ doฤru bir yaklaลฤฑm deฤil. Biz bunlarฤฑ รงok da รถnemsemiyoruz ama biz stratejik ortaฤฤฑz.”
Uรงaฤฤฑn dรผลรผrรผlmesinin ardฤฑndan Putin Tรผrkiye’deki yรถneticilerin รผlkelerini bilinรงli olarak “ฤฐslamlaลtฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ” belirtirken, Tรผrkiye’nin Moskova bรผyรผkelรงiliฤi de taลlฤฑ saldฤฑrฤฑlarฤฑn hedefi olmuลtu.
TรRKฤฐYE-ฤฐSLAM DEVLETฤฐ ฤฐLฤฐลKฤฐSฤฐ ฤฐDDฤฐASI
Uรงaฤฤฑn dรผลรผrรผlmesinin ardฤฑndan Tรผrkiye’nin ฤฐslam Devleti ile baฤlantฤฑlarฤฑ olduฤu ve ฤฐslam Devleti’nin kaรงak yollardan sattฤฑฤฤฑ petrolรผ aldฤฑฤฤฑ iddialarฤฑ da gรผndeme getirilmiลti.
“DAฤฐล denen รถrgรผtle Tรผrkiye’den baลka ciddi mรผcadele eden รผlke neredeyse yoktur, bu yapฤฑyla mรผcadelemizi kesintisiz sรผrdรผrรผyoruz. Kimsenin รผlkemizin DAฤฐล’le mรผcadelesini tartฤฑลma konusu yapma, tรถhmet altฤฑnda bฤฑrakma hakkฤฑ yoktur. Sฤฑnฤฑrlarฤฑmฤฑzdaki akaryakฤฑt kaรงakรงฤฑlฤฑฤฤฑ neredeyse bitirilme aลamasฤฑna geldi” diyen Erdoฤan ลunlarฤฑ sรถyledi:
“Diyorlar ki DAฤฐล’ten Tรผrkiye petrol alฤฑyormuล, รงok ayฤฑp, yazฤฑklar olsun. Tรผrkiye’nin petrol ve gaz aldฤฑฤฤฑ kaynaklar bellidir, DAฤฐล’ten bizim petrol aldฤฑฤฤฑmฤฑzฤฑ iddia edenler bu iddialarฤฑnฤฑ ispatla mรผkelleftir. Bu iddialarฤฑnฤฑ ispat edemeyenleri mรผfteri ilan ediyorum” ifadelerini kullandฤฑ.
Rusya’nฤฑn da bombaladฤฑฤฤฑnฤฑ ifade ettiฤi Lazkiye ve รงevresinde ฤฐslam Devleti’nin bulunmadฤฑฤฤฑnฤฑ, burada sadece Tรผrkmenlerin bulunduฤunu ve bu bombardฤฑmanlarda bugรผne kadar 300’รผ aลkฤฑn Tรผrkmenin รถldรผฤรผnรผ belirten Erdoฤan sรถzlerini ลรถyle sรผrdรผrdรผ:
“Dรผnyaya DAฤฐล’le mรผcadele ediyoruz diyorlar, kusura bakmayฤฑn, siz Lazkiye’nin kuzeyini boลaltmak iรงin Tรผrkmenleri รถldรผrรผyorsunuz… Biz Bayฤฑrbucak Tรผrkmenleri ile Esad rejimine karลฤฑ mรผcadele eden ฤฑlฤฑmlฤฑ muhalifleri destekliyoruz, destekleyeceฤiz… Bize sรถz sรถyleyen, itham yรถnelten รผlkelere soruyorum, siz DAฤฐล’le mรผcadele iรงin ne yaptฤฑnฤฑz?”
