Beklenenden daha dรผลรผk รงฤฑkan enflasyon verileri, Federal Rezerv’in รถnรผmรผzdeki hafta faiz indirimine gitme kararฤฑnฤฑ deฤiลtirmedi. Cuma gรผnรผ aรงฤฑklanan yeni veriler, Eylรผl ayฤฑnda enflasyonun hafifรงe dรผลtรผฤรผnรผ gรถsteriyor. Bu durum, iล piyasasฤฑna iliลkin endiลelerin devam ettiฤi bir ortamda, Federal Rezerv‘in รถnรผmรผzdeki hafta faiz oranlarฤฑnฤฑ รงeyrek puan daha indirme kararฤฑnฤฑ deฤiลtirmeyeceฤi anlamฤฑna geliyor. Piyasalarda Fed faiz indirimi beklentisi gรผรงlรผ kaldฤฑ.
Tรผketici Fiyat Endeksi (CPI) Eylรผl ayฤฑnda %3 olarak gerรงekleลti; bu, beklentilerin %0,1 altฤฑnda ancak Aฤustos ayฤฑndaki %2,9’luk orandan biraz yรผksekti. Fed’in tercih ettiฤi, deฤiลken gฤฑda ve enerji fiyatlarฤฑnฤฑ hariรง tutan โรงekirdekโ bazda enflasyon da Eylรผl ayฤฑnda %3 artarak bir รถnceki ayki %3,1’den geriledi. Aylฤฑk bazda, รงekirdek enflasyon รถnceki iki ayda %0,3 artmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan %0,2 arttฤฑ.
Enflasyonda ilerleme devam ediyor
BlackRock’un baล yatฤฑrฤฑm ve portfรถy stratejisti Gargi Pal Chaudhuri, โMal fiyatlarฤฑ gรผmrรผk vergisi baskฤฑlarฤฑ nedeniyle yeniden yรผkseliyor, ancak konut ve hizmet fiyatlarฤฑndaki dรผลรผล, en รถnemli alanlarda ilerleme olduฤunu gรถsteriyor,โ dedi. Chaudhuri, โEnflasyonun dรผลรผล eฤilimi devam ediyor ve Fed’in รถnรผmรผzdeki hafta Fed faiz indirimi yapma yolunda ilerlemesini saฤlฤฑyor,โ diye ekledi.
Uzun zamandฤฑr beklenen konut fiyatlarฤฑndaki yumuลama, nihayet TรFE’de daha belirgin hale geliyor ve kiralar Mart 2021’den bu yana en dรผลรผk aylฤฑk artฤฑลฤฑ kaydetti. Baลlangฤฑรงta 15 Ekim’de aรงฤฑklanmasฤฑ planlanan TรFE, hรผkรผmetin kapanmasฤฑna raฤmen gecikmeli olarak yayฤฑmlandฤฑ, รงรผnkรผ bu veriler 1 Kasฤฑm’dan รถnce Sosyal Gรผvenlik รถdemeleri iรงin yaลam maliyeti artฤฑลlarฤฑnฤฑ hesaplamak iรงin yasal olarak gerekliydi.
Fed verisiz karar verecek
Fed yetkilileri bu bilgileri gelecek hafta para politikasฤฑ kararlarฤฑnda kullanacaklar, ancak Eylรผl ayฤฑ istihdam verisi, perakende satฤฑลlar veya รretici Fiyat Endeksi’ni henรผz almadฤฑlar. Bu durum, para politikasฤฑ kararlarฤฑnฤฑ zorlaลtฤฑrฤฑyor. Enflasyon %3 ile merkez bankasฤฑnฤฑn %2 hedefinin tam bir puan รผzerinde seyrediyor. Fed yetkilileri, enflasyonun yฤฑl sonu itibarฤฑyla %3,1’de kalacaฤฤฑnฤฑ ve gelecek yฤฑl %2,6’ya gerileyeceฤini tahmin ediyorlar.
Bu rakamlar, enflasyonu Fed’in %2 hedefinin รผzerinde bฤฑrakacak, ancak birรงok politika yapฤฑcฤฑ ลu anda fiyatlardan รงok iล piyasasฤฑndaki zayฤฑflฤฑktan endiลe duyuyor. Fed’in fiyat istikrarฤฑnฤฑ korumak ve istihdamฤฑ maksimize etmek gibi ikili bir gรถrevi var.
ฤฐล piyasasฤฑndaki zayฤฑflฤฑk, faiz indirimini destekliyor
รzel sektรถr istihdam verileri, iล piyasasฤฑnฤฑn bu sonbaharda kรถtรผleลtiฤini gรถsterdi. Bordro ลirketi ADP, รถzel sektรถr istihdamฤฑnฤฑn Eylรผl ayฤฑnda 32.000 kiลi azaldฤฑฤฤฑnฤฑ bildirdi. Fed’in รผlke genelindeki anekdotik kanฤฑtlarฤฑ derleyen Bej Kitap da iล piyasasฤฑnฤฑn zayฤฑf bir tablosunu รงizdi. Her iki veri de Fed faiz indirimi aรงฤฑsฤฑndan izleniyor.
Morgan Stanley Wealth Management’ฤฑn baล ekonomi stratejisti Ellen Zentner yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, โBeklenenden daha dรผลรผk รงฤฑkan TรFE, hรผkรผmetin kapanmasฤฑ sฤฑrasฤฑnda รถzel sektรถr verilerinden genel olarak gรถrdรผklerimizi doฤruluyor: enflasyonun yรผkseldiฤine veya iลgรผcรผ piyasasฤฑnฤฑn uรงurumdan dรผลtรผฤรผne dair รงok az iลaret var. ฤฐhtiyatlฤฑ ‘risk yรถnetimi’ne odaklanan Fed iรงin bu, รถnรผmรผzdeki hafta bir Fed faiz indirimi ve muhtemelen daha fazlasฤฑnฤฑn geleceฤi anlamฤฑna geliyor,โ dedi.
Gรถzler istihdamda ve gรผmrรผk vergilerinde
Geรงen hafta, Fed Baลkanฤฑ Jerome Powell, โistihdamdaki aลaฤฤฑ yรถnlรผ risklerin artmฤฑล gรถrรผndรผฤรผnรผโ vurguladฤฑ ve hรผkรผmetin kapanmasฤฑ nedeniyle รงok รถnemli istihdam verisinin yayฤฑmlanmasฤฑ ertelenmiล olsa da, politika yapฤฑcฤฑlarฤฑn risk dengesi deฤerlendirmesini deฤiลtirdi. Bu, Powell’ฤฑn para politikasฤฑnฤฑn toplantฤฑ toplantฤฑ belirleneceฤini sรถylemesine raฤmen, Fed’in gelecek hafta yapฤฑlacak bir sonraki toplantฤฑsฤฑnda bir Fed faiz indiriminin daha mรผmkรผn olduฤunu ima ediyor gibi gรถrรผnรผyor.
Wilmington Trust baล ekonomisti Luke Tilley, gรผmrรผk vergilerinin enflasyonu artฤฑrmaktan รงok bรผyรผme ve iล piyasasฤฑnฤฑ olumsuz etkilediฤinden endiลe duyuyor. Eylรผl ayฤฑ hรผkรผmetin kapanmasฤฑ nedeniyle geciktiฤi iรงin, Mayฤฑs’tan Aฤustos’a kadar olan BLS iล verilerine bakฤฑldฤฑฤฤฑnda, Tilley, รถzel sektรถrdeki toplam iล bรผyรผmesinin bu dรถrt aylฤฑk dรถnemde 157.000 olduฤunu sรถyledi. Bu dรถnemde saฤlฤฑk sektรถrรผ 249.000 yeni istihdam yaratฤฑrken, imalat, inลaat, perakende, bilgi, profesyonel iล hizmetleri ve eฤlence-konaklama dahil olmak รผzere diฤer tรผm รถzel sektรถrler toplamda 92.000 istihdam kaybฤฑ yaลadฤฑ.
Tilley, iล piyasasฤฑndaki yavaลlamanฤฑn, sadece gรถรงรผn azalmasฤฑndan รงok, iลgรผcรผ talebindeki dรผลรผลten kaynaklandฤฑฤฤฑna inanฤฑyor. ลirketlerin ve CEO’larฤฑn iลe alฤฑmlarla ilgili anketlerine iลaret ederek, talep belirsizliฤi, zayฤฑf talep veya satฤฑลlardaki dรผลรผล nedeniyle, mevcut personel sayฤฑsฤฑnฤฑ korumak veya doฤal azalma yoluyla personel sayฤฑsฤฑnฤฑ azaltmak iรงin yeterli sayฤฑda iลe alฤฑm yaptฤฑklarฤฑnฤฑ belirtti. Ayrฤฑca, istihdam artฤฑลฤฑnฤฑn yeniden hฤฑzlanmasฤฑnฤฑ beklemiyor. Tilley, โฤฐล piyasasฤฑ gecikmeli bir gรถstergedir ve dรผลmeye devam etme riski vardฤฑr ve ekonomide zaten bir dรถnรผล yaลandฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผnรผyoruz,โ dedi. โBu henรผz GSYฤฐH verilerinde gรถrรผnmeyecek, ancak iลgรผcรผ gecikmeli bir gรถstergeyse, o zaman bu zayฤฑflฤฑk var demektir.โ
Fed faiz indirimi konusunda ilk adฤฑmฤฑ Eylรผl ayฤฑnda atmฤฑลtฤฑ
Merkez bankasฤฑ Eylรผl ayฤฑnda 2025’te ilk kez faiz indirimine gitti ve yฤฑl iรงinde iki faiz indirimi daha รถngรถrdรผ. Bu, รถnรผmรผzdeki hafta ve Aralฤฑk baลฤฑnda yapฤฑlacak FOMC toplantฤฑlarฤฑnda Fed faiz indiriminin kesinleลtiฤi anlamฤฑna geliyor. Baลkan Trump’ฤฑn gรผmrรผk vergileri ABD ekonomisini etkilemeye devam ederken, enflasyonun gidiลatฤฑ belirsizliฤini koruyor.
Powell geรงen hafta, gรผmrรผk vergilerinin muhtemelen tek seferlik bir fiyat artฤฑลฤฑna yol aรงacaฤฤฑnฤฑ, ancak bunun bir anda gerรงekleลmeyebileceฤini ve birkaรง รงeyreฤe yayฤฑlabileceฤini, dolayฤฑsฤฑyla bu dรถnemde enflasyonun biraz daha yรผksek รงฤฑkacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi. Fed’in, enflasyon beklentileri aรงฤฑsฤฑndan รถnemli olan bu tek seferlik fiyat artฤฑลฤฑnฤฑn sรผrekli bir enflasyon sorununa dรถnรผลmemesi iรงin gรผvence arayacaฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ. Powell’ฤฑn bu aรงฤฑklamalarฤฑ “Fed faiz indirimi konusunda acele etmeyebilir” deฤerlendirmelerine neden oldu.
Fed รผyesi Chris Waller geรงen Perลembe gรผnรผ, bu ayฤฑn sonunda faiz oranlarฤฑnฤฑn bir รงeyrek puan daha dรผลรผrรผlmesinden yana olduฤunu, ancak bundan sonra temkinli hareket etmek istediฤini sรถyledi. Chicago Fed Baลkanฤฑ Austan Goolsbee’den Kansas City Fed Baลkanฤฑ Jeff Schmid ve Cleveland Fed Baลkanฤฑ Beth Hammack’a kadar Fed’in diฤer รผyeleri, enflasyonun daha uzun sรผreli hale gelme riskinden endiลe duyduklarฤฑnฤฑ ifade ettiler. Piyasalar, bir sonraki toplantฤฑda ve Aralฤฑk toplantฤฑsฤฑnda Fed faiz indiriminin kesinleลtiฤini fiyatlฤฑyor.
