Dรผnyada ekonominin toparlanmaya dair emareler gรถstermesi geliลmekte olan รผlke hisselerine ve tahvillerine ilgiyi artฤฑrdฤฑ. Geliลen รผlke piyasalarฤฑna rekor fon giriลi olurken para birimlerinin dolar karลฤฑsฤฑndaki deฤer kazancฤฑ da artฤฑyor. Tรผrkiye ise โYeni Ekonomi Modeli’nde uygulanan politikalarฤฑn karmaลฤฑklฤฑฤฤฑ ve TL’nin dรผลรผk reel faiz getirisi nedeniyle bu fon akฤฑลฤฑndan faydalanamฤฑyor. Yฤฑlbaลฤฑndan bu yana geliลen รผlke paralarฤฑ dolar karลฤฑsฤฑnda ralli yaparken, TL yine kaybedenler kulรผbรผnde yer aldฤฑ.
Sรถzcรผ’nรผn haberine gรถre yฤฑlbaลฤฑndan bu yana bakฤฑldฤฑฤฤฑnda Kolombiya Pesosu yรผzde 7.38, ลili Pesosu yรผzde 6.76, Rus Rublesi yรผzde 6.72, Tayland Bahtฤฑ yรผzde 5.28, Macar Forinti ise yรผzde 4.4 kazanรงla ilk beลte yer aldฤฑlar. TL ise dolara karลฤฑ kaybeden beล para birimi arasฤฑnda yer aldฤฑ. Para birimlerinin dolara karลฤฑ 2023 perfomansฤฑnda Arjantin Pesosu yรผzde 4.42 deฤer kaybฤฑyla ilk sฤฑrada yer aldฤฑ. Yฤฑl baลฤฑndan bu yana Gรผney Afrika Randฤฑ yรผzde 0.91, Peru Solรผ yรผzde 0.79, Tรผrk Lirasฤฑ yรผzde 0.53, Hong Kong Dolarฤฑ ise yรผzde 0.35 deฤer kaybetti.
ABD Merkez Bankasฤฑ’na iliลkin faiz artฤฑrฤฑm beklentilerinde gรถrรผlen tรถrpรผlenmeye paralel yฤฑl baลฤฑndan bu yana dolar cinsi varlฤฑklar da zayฤฑflฤฑyor. Bu zayฤฑflama, geliลmekte olan รผlke para birimlerine pozitif olarak yansฤฑrken iyimserlik Tรผrk Lirasฤฑ’na yansฤฑmฤฑyor. Birรงok geliลmekte olan รผlke yeni finansal yatฤฑrฤฑm eฤilimlerine uymak iรงin faiz oranlarฤฑnฤฑ artฤฑrฤฑrken Tรผrkiye geliลen รผlkelerdeki getiri rekabetinin de gerisinde kalฤฑyor. Tรผrkiye’de uygulanan para politikasฤฑ, negatif reel getirileri (- % 55.2) standart dฤฑลฤฑna iterek, TL cinsi tasarruf tutmayฤฑ รงok zorlaลtฤฑrdฤฑ.
Politikalar yabancฤฑ iรงin anlaลฤฑlmasฤฑ zor ve caydฤฑrฤฑcฤฑ
Ata Yatฤฑrฤฑm Hazine Direktรถrรผ Etem รztekin, bu dรถnemde birรงok geliลmekte olan รผlke para birimi portfรถy akฤฑmlarฤฑnฤฑn etkisi ile deฤer kazanฤฑrken, TL’de kazanรงlarฤฑn sฤฑnฤฑrlฤฑ kalmasฤฑnฤฑn nedenleri anlatฤฑrken, รถzellikle Tรผrkiye ekonomisinin enerjide dฤฑลa baฤฤฑmlฤฑ yapฤฑsฤฑnฤฑn, cari denge kanalฤฑ ile TL รผzerinde baskฤฑ yaratmayฤฑ sรผrdรผrdรผฤรผne iลaret etti. Uygulanan ekonomi politikalarฤฑnda makroihtiyati รถnlemlerin aฤฤฑrlฤฑฤฤฑnฤฑn giderek arttฤฑฤฤฑnฤฑ, makroekonomik รงerรงevenin yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlar aรงฤฑsฤฑndan anlaลฤฑlmasฤฑ zor ve kฤฑsmen caydฤฑrฤฑcฤฑ olduฤunu sรถyleyen รztekin, bunun portfรถy ve doฤrudan yatฤฑrฤฑm geliลmeleri ile gรถzlemleyebildiklerini aktardฤฑ.
