Genรงlik ve Spor Bakanlฤฑฤฤฑ, Tรผrkiye’nin yanฤฑ sฤฑra dรผnya genelinde de รถzellikle รงocuklar ve genรงler arasฤฑnda hฤฑzla yayฤฑlan, bir sektรถr haline gelen “e-spor”u tรผm yรถnleriyle ele alan bir rapor hazฤฑrladฤฑ.
Bakanlฤฑktan yapฤฑlan aรงฤฑklamaya gรถre, Eฤitim, Kรผltรผr ve Araลtฤฑrma Genel Mรผdรผrlรผฤรผnce hazฤฑrlanan rapor, e-sporun Tรผrkiye ve dรผnyadaki durumuna kadar birรงok analizi, istatistik bilgileri ve รถnerileri iรงeriyor.
E-sporun 40 yฤฑllฤฑk bir geรงmiลe sahip olsa da son 10 yฤฑlda hayatฤฑmฤฑza girdiฤine iลaret edilen raporda, e-sporun yakฤฑn zamanda olimpiyat oyunu olarak karลฤฑmฤฑza รงฤฑkmasฤฑnฤฑn beklendiฤi vurgulandฤฑ.
Oyun ลirketlerinin piyasaya sรผrdรผฤรผ ve รผzerlerinde sรผrekli yenilikler yaptฤฑฤฤฑ oyunlarฤฑn bugรผn milyonlarca insan tarafฤฑndan oynandฤฑฤฤฑ, on milyonlarca insan tarafฤฑndan izlendiฤine dikkati รงekilen raporda, bรผyรผk markalarฤฑn sponsorluฤunda milyonlarca dolarlฤฑk รถdรผl havuzuna sahip turnuvalarda baลarฤฑ elde edebilmek iรงin profesyonel e-spor oyuncularฤฑnฤฑn takฤฑmlarฤฑyla kฤฑyasฤฑya rekabet iรงinde maรงlar oynadฤฑฤฤฑ belirtildi.
Raporda, milyonlarca kiลinin รงevrim iรงi platformlardan, binlerce kiลinin ise spor salonlarฤฑndan canlฤฑ olarak takip ettiฤi e-sporun, รถzellikle “y” ve “z” kuลaฤฤฑnฤฑn baลlฤฑca ilgi alanฤฑ haline geldiฤi ifade edilerek, ลu tespitlere yer verildi:
“E-spor gรผnรผmรผzde profesyonelleลerek internet kafelerden รงฤฑkฤฑp stadyumlara taลmฤฑลtฤฑr. Geleneksel sporlara kฤฑyasla e-sporun kendine has bir kategori olabileceฤi sonucu ortaya รงฤฑkmaktadฤฑr. Profesyonel e-spor yapanlara bakฤฑldฤฑฤฤฑnda ne kadar aฤฤฑr bir antrenman programฤฑna ve disiplinli bir hayata sahip olduklarฤฑ gรถrรผlmektedir. Taraftarlarฤฑna bakฤฑldฤฑฤฤฑnda ise geleneksel spor taraftarlarฤฑna nazaran daha sosyal ve daha centilmen olduklarฤฑ gรถrรผlmektedir.
Kendine has bir ekosistem ve eฤlence anlayฤฑลฤฑyla da e-spor, kendine รถzgรผ dinamikleri olan bir alan olarak karลฤฑmฤฑza รงฤฑkmaktadฤฑr. Bunun farkฤฑna varan giriลimciler yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑ bu alana yรถnlendirmekte, markalar sponsorluk yarฤฑลฤฑna girmekte, dijital oyun geliลtiriciler e-spora uyumlu oyunlar geliลtirmektedirler.”
Elektronik cihaz kullanฤฑmฤฑnda ilk sฤฑralarda yer alan Tรผrkiye’de e-spora duyulan ilginin de oldukรงa fazla olduฤunun belirtildiฤi raporda, “Dijital oyunlar pazarฤฑnda dรผnyada ilk 20’de yer alan รผlkemizde e-spor taraftar sayฤฑsฤฑ 4 milyona ulaลmฤฑลtฤฑr. Bununla beraber, oyuncu profilini gรถz รถnรผne aldฤฑฤฤฑmฤฑzda kadฤฑn erkek oranฤฑnฤฑn birbirine yakฤฑn olduฤu รผlkemiz ลimdiden bu alanda dรผnya รงapฤฑnda baลarฤฑlar elde etmiล oyunculara ve takฤฑmlara sahiptir. Her yฤฑl irili ufaklฤฑ birรงok yurt iรงi ve yurt dฤฑลฤฑ organizasyonla profesyonel oyuncu olma yolunda ilerleyenlerin ve taraftarlarฤฑn sayฤฑsฤฑ artarken รผlkemizin bu ihtiyaรงlara cevap verecek kurum ve kuruluลlara sahip olmasฤฑ gerekmektedir.” ifadeleri kullanฤฑldฤฑ.
Tรผrkiye’de e-sporcu lisansฤฑnฤฑn Genรงlik ve Spor Bakanlฤฑฤฤฑnca verildiฤi ve genel turnuvalara bu ลekilde katฤฑlฤฑm saฤlanabildiฤine iลaret edilen raporda, turnuva ve oyun kurallarฤฑnฤฑn ise oyun firmasฤฑ ve turnuva organizatรถrleri tarafฤฑndan belirlendiฤi kaydedildi.
Taraftar da gelirler de artacak
Raporda yer alan istatistikler, e-sporun kรผresel รถlรงekte nasฤฑl bรผyรผk bir pazara sahip olduฤu gerรงeฤini de gรถzler รถnรผne serdi.
Kรผresel e-spor gelirlerinin, 2018 sonunda yรผzde 38,2 artฤฑลla 906 milyon dolara ulaลacaฤฤฑ, buna gรถre Kuzey Amerika’da gelirlerin 345 milyon dolar ve รin’de 164 milyon dolar olacaฤฤฑ รถngรถrรผsรผne yer verilen raporda, bu yฤฑl sonunda dรผnya genelindeki e-spor taraftar sayฤฑsฤฑnฤฑn da yรผzde 15,2’lik bir artฤฑลla, toplamda 380 milyona ulaลacaฤฤฑ kaydedildi.
Markalarฤฑn, e-spor endรผstrisine 694 milyon dolar yatฤฑrฤฑm yapmayฤฑ planladฤฑฤฤฑ, 2021’e kadar yatฤฑrฤฑmlarฤฑn miktarฤฑnฤฑn 1,4 milyar dolara yรผkselmesi ve toplam e-spor gelirlerinin yรผzde 84’รผnรผ oluลturmasฤฑnฤฑn beklendiฤi ifade edildi.
Tรผm e-spor etkinliklerinin toplam รถdรผl tutarฤฑnฤฑn geรงen yฤฑl ilk defa 100 milyon dolarฤฑ aลarak 112 milyon dolar dรผzeyine ulaลtฤฑฤฤฑ, geรงen yฤฑl 586 bรผyรผk e-spor etkinliฤinin yapฤฑldฤฑฤฤฑ ve bir รถnceki yฤฑla gรถre 32 milyon dolarlฤฑk bir artฤฑล gรถstererek 59 milyon dolar bilet geliri elde edildiฤi vurgulandฤฑ.
Raporda, geรงen yฤฑl The League of Legends (LOL) Dรผnya ลampiyonasฤฑ’nฤฑn, 49,5 milyon saatle Twitch’de en รงok izlenen etkinlik olduฤu ve aynฤฑ zamanda 5,5 milyon dolarlฤฑk bilet geliri elde edildiฤi bildirildi.
E-sporun olumlu ve olumsuz etkileri
Dijital oyunlarฤฑn hem olumlu hem de olumsuz yรถnlerine atฤฑfta bulunulan raporda, e-sporun olumlu etkileri ลรถyle sฤฑralandฤฑ:
“Eฤitim materyali olarak kullanฤฑlmasฤฑ, yabancฤฑ dil รถฤrenimine ve geliลimine katkฤฑ saฤlamasฤฑ, strateji geliลtirme ve hฤฑzlฤฑ karar verebilme becerisi geliลtirmesi, el-gรถz-zihin koordinasyonunu saฤlamaya katkฤฑ sunmasฤฑ, motor becerilerin geliลimine katkฤฑ sunmasฤฑ, motivasyon ve serbest zaman aracฤฑ olarak kullanฤฑlmasฤฑ, fizyolojik kekemelik, sosyal fobi gibi tฤฑbbi hastalฤฑklarda tedavi ve terapi amaรงlฤฑ kullanฤฑlmasฤฑ, teknolojik bilgi ve becerinin artmasฤฑ.”
Raporda, “dil geliลiminde aksamalara ve geliลim geriliฤine sebep olmasฤฑ, zaman israfฤฑna ve erteleme davranฤฑลฤฑnฤฑn yerleลmesine sebep olmasฤฑ, duygu kontrollerinde zorluk yaลama ve kiลilik bozukluklarฤฑ, asosyalleลme ve aile iรงi iletiลimi azaltmasฤฑ, sanal ile gerรงeklik arasฤฑndaki farkฤฑ ayฤฑrt etmede gรผรงlรผk, ลiddet unsurlarฤฑ iรงerebilmesi nedeniyle saldฤฑrgan duygu, dรผลรผnce ve davranฤฑลlarฤฑn geliลmesine sebep olmasฤฑ, ders รงalฤฑลma, kitap okuma ve fiziksel aktivitelere katฤฑlma zamanlarฤฑnฤฑ azaltmasฤฑ sebebiyle akademik ve kiลisel baลarฤฑyฤฑ olumsuz etkilemesi, baฤฤฑmlฤฑlฤฑk, obezite, karpantanฤฑl sendromu, dikkat bozukluฤu gibi saฤlฤฑk problemlerine sebep olmasฤฑ, kรถtรผ dil geliลimi ve รงocuklarฤฑn รงevrim iรงi tehditlere aรงฤฑk hale gelmesi” e-sporun olumsuz etkileri olarak ifade edildi.
รneriler
Raporda, Tรผrkiye’de hฤฑzla yaygฤฑnlaลan e-spor alanฤฑnda yapฤฑlmasฤฑ gerekenler konusunda ลu รถnerilerde bulunuldu:
– รlkemizin mevcut ve gelecekteki รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ diฤer รผlkeler seviyesine รงฤฑkarabilmek iรงin en kฤฑsa zamanda bir akademik birim oluลturulmalฤฑdฤฑr.
– Sponsorluk ve partnerlik รงalฤฑลmalarฤฑ yerli รผretim oyun ve servis รผretimini destekleyecek ลekilde dรผzenlenmelidir.
– Her tรผrlรผ tekel politikalarฤฑna karลฤฑ mevzuat รงalฤฑลmasฤฑ yapฤฑlmalฤฑdฤฑr.
– Ebeveyn eฤitimleri dรผzenlenmeli ve bu eฤitimler ile yetiลkinler e-spor hakkฤฑnda bilgilendirilmelidir.
– Farklฤฑ รผlke federasyonlarฤฑ ile ortak รงalฤฑลmalar yรผrรผtรผlmelidir.
– รniversiteler ortak burs ve eฤitim programlarฤฑ ile sporcular desteklenmelidir.
– รlkemizin bu alanda saฤlฤฑklฤฑ bรผyรผmesi ve kรผresel รถlรงekte katฤฑlฤฑmcฤฑ olmasฤฑ iรงin รงalฤฑลmalar yapฤฑlmalฤฑdฤฑr.
– ฤฐnternet baฤlantฤฑ altyapฤฑmฤฑz rekabete dayalฤฑ oyun ve yayฤฑncฤฑlฤฑk iรงin yeterli deฤildir. Etkin bir altyapฤฑ saฤlanmasฤฑ iรงin gerekli iyileลtirmeler yapฤฑlmalฤฑdฤฑr.
– Oyunculuk, hakemlik, antrenรถrlรผk, yayฤฑn ve analiz, doping, microtransaction, takฤฑm kurma, disiplin, lig dรผzenleme ve e-spora dair gerekli olan her konuda genel ve gerekli dรผzenlemeler yapฤฑlmalฤฑdฤฑr.
– E-sporun altฤฑnda yer edinen oyunlarฤฑn milli takฤฑm kadrolarฤฑ oluลturulmalฤฑdฤฑr.
– Alanฤฑnda baลarฤฑlฤฑ ve spor ahlakฤฑnฤฑ da taลฤฑyan oyuncular bu alanda daha sonralarฤฑ varlฤฑk gรถsterecek nesiller iรงin rol model olarak desteklenmelidir.
– Oyuncularฤฑn, e-sporun doฤasฤฑnda var olan zararlardan en az miktarda etkilenmesi iรงin รงalฤฑลmalar yapฤฑlmalฤฑdฤฑr.
