TรฤฐKโin aรงฤฑklamalarฤฑ sonrasฤฑnda fiyat artฤฑลฤฑnฤฑn nedeni gรผndeme geldi. รreticiler girdi maliyetlerinden, esnaf ise aracฤฑlar ve rekabet koลullarฤฑndan ลikayetรงi.
Sputnik’in haberine gรถre Memur-Sen tarafฤฑndan her ay dรผzenli olarak yapฤฑlan ‘aรงlฤฑk-yoksulluk’ araลtฤฑrmasฤฑna gรถre, Tรผrkiyeโdeki 4 kiลilik bir ailenin aรงlฤฑk sฤฑnฤฑrฤฑ 2 bin 909 TL olarak aรงฤฑklandฤฑ. Bu rakamlar Tรผrkiye ฤฐstatistik Kurumuโnun (TรฤฐK) Aฤustos ayฤฑ gฤฑda enflasyonu rakamlarฤฑ ile birlikte deฤerlendirildiฤinde vatandaลlarฤฑn alฤฑm gรผcรผ dรผลรผลรผ ortaya รงฤฑktฤฑ. TรฤฐK verilerine gรถre gฤฑda fiyatlarฤฑnda, aylฤฑk artฤฑล yรผzde 3.18 olurken, yฤฑllฤฑk gฤฑda enflasyonu yรผzde 29 olarak aรงฤฑklandฤฑ. Aรงlฤฑk sฤฑnฤฑrฤฑnฤฑn artmasฤฑ ve gฤฑda fiyatlarฤฑndaki yรผkseliล, ‘Sorumlu kim?’ tartฤฑลmasฤฑnฤฑ birlikte getirdi. รreticiler รผrรผnlerin fiyatฤฑnฤฑn artmasฤฑnda girdi maliyetlerinin etkili olduฤunu sรถylerken, esnaf aracฤฑlardan ve rekabet koลullarฤฑndaki dengesizlikten yakฤฑnฤฑyor.
โรretim yapmakta zorlanฤฑyoruzโ
Ankara Bรผyรผkลehir Belediyesi tarafฤฑndan aรงฤฑlan โBaลkent Marketโe รผrรผn hazฤฑrlayan Beypazarฤฑ Kฤฑnalฤฑeller Lezzet Atรถlyesi Tarฤฑmsal Kalkฤฑnma Kooperatifi Genel Mรผdรผrรผ Nesrin Dinรงkan, girdi maliyetlerindeki artฤฑลa dikkat รงekerek โBรผyรผkลehir Belediye Baลkanฤฑmฤฑz Mansur Yavaล sayesinde Beypazarlฤฑ kadฤฑnlar olarak รผrettiฤimiz รผrรผnleri satma imkanฤฑ bulduk. Fakat hammadde fiyatlarฤฑnda yaลanan artฤฑล bizleri zorlamaya baลladฤฑ. Eriลte, tarhana, reรงel, salรงa gibi รผrรผnler รผretiyoruz. Geรงen sene haziranda aldฤฑฤฤฑm un 70 TL iken bu sene 170 TL, 39 TL olan yaฤ 170 lira oldu. Diฤer รผrรผnlerde de aynฤฑ ลekilde artฤฑล yaลandฤฑ. Fakat biz kendi รผrettiฤimiz รผrรผnlere bunu yansฤฑtamฤฑyoruz. Yansฤฑtฤฑrsak bu sefer satฤฑล dรผลรผyor. Baลkent Market, bizim gibi kadฤฑn kooperatiflerine destek verdiฤi iรงin รผretmeye devam ediyoruz. Ama ham maddedeki artฤฑล bizleri zorluyorโ ifadelerini kullandฤฑ.
โรiftรงilerin รผrรผnรผ tarlada kaldฤฑโ
รretim sฤฑrasฤฑnda รงiftรงilerle de รงalฤฑลtฤฑklarฤฑnฤฑ ifade eden Nesrin Dinรงkan โBiz tarฤฑmsal kalkฤฑnma kooperatifiyiz ve รงiftรงilerle de รงalฤฑลฤฑyoruz. รalฤฑลtฤฑฤฤฑmฤฑz รงiftรงiler, bizi arayarak โรrรผnlerimiz tarlada kaldฤฑ. Aracฤฑlar รงiftรงilerden 50 kuruลa domates alฤฑyorโ dedi. Bu fiyatla รงiftรงiler maliyetlerini karลฤฑlayamayacaklarฤฑ iรงin รผrรผnleri toplamฤฑyor. Bizim baฤlantฤฑmฤฑz sayesinde รผrรผnlerin bir bรถlรผmรผ aracฤฑsฤฑz olarak Baลkent Marketโe gitti. Fakat buranฤฑn da tรผm รผreticilerin รผrรผnlerini alma imkanฤฑna sahip deฤil. Beypazarฤฑโnda biz kendimiz gรถzlerimizle gรถrรผyoruz. รiftรงinin biberi, patlฤฑcanฤฑ tarlada kalmฤฑล durumdaโ dedi.
โPerakende yasasฤฑ รงฤฑkmalฤฑโ
Fiyat artฤฑลฤฑnda esnafฤฑn sorumluluฤunun bulunmadฤฑฤฤฑna dikkat รงeken Tรผrkiye Esnaf ve Sanatkarlarฤฑ Konfederasyonu Baลkanฤฑ Bendevi Palandรถken โBu fiyat artฤฑลฤฑ esnaftan kaynaklanmฤฑyor. Asฤฑl esnafa tedarik edenlerden kaynaklฤฑ bu artฤฑล. 10 bin tane maฤazasฤฑ olan bir iลletme malฤฑn tamamฤฑnฤฑ kapatฤฑyor. Rekabeti ortadan kaldฤฑrฤฑyor. Fiyatฤฑ ona gรถre belirliyor. Hรผkรผmet meclis aรงฤฑlฤฑr aรงฤฑlmaz perakende yasasฤฑnฤฑ getirecek. Bununla ilgili tedbirlerin alฤฑnmasฤฑnฤฑ saฤlayacak. Perakende yasasฤฑ iรงin taraflarฤฑn gรถrรผลรผ alฤฑndฤฑ. Burada en รถnemlisi kuralฤฑn konulmasฤฑ ve rekabetรงi piyasanฤฑn saฤlanmasฤฑ gerekiyorโ deฤerlendirmesinde bulundu.
