Koronavirรผs salgฤฑnฤฑ ile birlikte pek รงok ลirket halka arz hazฤฑrlฤฑฤฤฑna girdi. Finans Sohbet’lerinin Kenan Sรถzbir’in konuฤu olan A1 Capital Genel Mรผdรผrรผ Atilla Esen, ‘yeni normal’ dediฤimiz bu sรผreรงte tรผm dรผnyanฤฑn telefon ve bilgisayarlar aracฤฑlฤฑฤฤฑyla sermaye piyasalarฤฑna รงok kolay bir ลekilde ulaลabildiฤini fark ettiฤine dikkat รงekerken, diฤer yandan pandemi dรถneminde arz ve talep dengesinde sฤฑkฤฑntฤฑ yaลandฤฑฤฤฑnฤฑ dile getirdi.
Halka arzdaki artฤฑลฤฑn รถnรผmรผzdeki dรถnemde artacaฤฤฑna vurgu yapan Esen; kur, borsa ve enflasyon hedeflerinden de bahsetti ve enflasyonu ‘bรถlรผm sonu canavarฤฑna’ benzeterek, รงรถzรผlmesi gereken ana faktรถr olduฤunu belirtti.
ฤฐลte Atilla Esen’in Kenan Sรถzbir’e yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamalar…
Kenan Sรถzbir: Pandemi dรถneminde รงok sayฤฑ ลirket halka arz hazฤฑrlฤฑฤฤฑnda. Bu durumu nasฤฑl deฤerlendiriyorsunuz?
Atilla Esen: 2020 yฤฑlฤฑ gerรงekten pandemi aรงฤฑsฤฑndan รงok รผzรผcรผ ama yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn sermaye piyasalarฤฑna dรถnmesi aรงฤฑsฤฑndan da รงok sevindirici oldu. Biz uzun yฤฑllar yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn ilgisizliฤinden dolayฤฑ mustariptik. Bunun tabiki yatฤฑrฤฑmcฤฑlar ve aracฤฑ kurumlar aรงฤฑsฤฑndan hem sorunlarฤฑ hem de geliลtirilmesi gereken noktalarฤฑ vardฤฑ. Pandemi sรผreci tรผm dรผnyada telefon ve bilgisayarlar vasฤฑtasฤฑyla sermaye piyasalarฤฑna รงok kolay ulaลฤฑlabileceฤi fark edildi. Hayatta her ลeyin dengesi arz ve talep. Pandemi dรถneminde arz ve talep dengesinde sฤฑkฤฑntฤฑ yaลadฤฑk. Navlun fiyatlarฤฑndaki artฤฑล, ham madde fiyatlarฤฑndaki artฤฑล fiyatlamalarฤฑn yanlฤฑล olmasฤฑna neden oldu. รrneฤin bu dรถnemde ikinci el araรง fiyatlarฤฑ birinci el araรง fiyatlarฤฑnฤฑ geรงti. Bu tabiki anormal bir durumdu. Biz bunu talep arzฤฑn รผzerine รงฤฑktฤฑฤฤฑ iรงin yaลadฤฑk. Bunu borsada da gรถrdรผk. Diyelim ki bir hisse senedinin fiyatฤฑ iki lirayken bu hisse senedi, fiyat bazlฤฑ talepten dolayฤฑ ederinden รงok fazla fiyatlar gรถrmesine sebep oldu. Bu dengesizlikler ลuan yaลadฤฑฤฤฑmฤฑz normalleลmeye evrildi. Son dรถnemde gelen halka arzlarฤฑn birรงoฤu yฤฑllardฤฑr Tรผrkiyeโnin beklediฤi halka arzlar. Tabiki bunun dฤฑลฤฑnda bu dalgadan faydalanmak isteyen ลirketler de vardฤฑr, bu da รงok doฤal. Sonuรงta ลuan bir bankadan kredi รงekmek istediฤinizde hem rakam hem de uฤraล anlamฤฑnda bir sฤฑkฤฑntฤฑ yaลanฤฑyor. Sermaye piyasalarฤฑna karลฤฑ olan bu ilgi ลirketlerin nakit ihtiyaรงlarฤฑnฤฑ karลฤฑlamaya baลladฤฑ. Bu da doฤal hatta iyi bir ลey. Sonuรงta Tรผrk yatฤฑrฤฑmcฤฑsฤฑnฤฑn kendi sermaye piyasasฤฑndaki varlฤฑklarฤฑna gรผven duymasฤฑ รงok saฤlฤฑklฤฑ. Ancak talep ve arz esnasฤฑnda bazฤฑ dengesizlikler de vardฤฑ. ลimdi bu arz en azฤฑndan kuvvetlenmeye baลladฤฑ. Yฤฑlbaลฤฑndan beri ลuana kadar yaklaลฤฑk 2 milyar TLโlik yeni ihraรง olacak/oldu. 2 milyar da bedelli sermaye arttฤฑrฤฑmฤฑ oldu. Bu yeni gelen halka arzlarla beraber bedelli sermaye artฤฑrฤฑmฤฑyla da beraber artฤฑk piyasa normalleลiyor. Yeni gelen yatฤฑrฤฑmcฤฑlar maalesef geรงmiลte yaลadฤฑฤฤฑmฤฑz anormalliฤi normal zannediyordu. Borsaya yatฤฑrฤฑmฤฑn her gรผn yรผkseliล olacakmฤฑล mantฤฑฤฤฑyla deฤil, deฤere yatฤฑrฤฑm olmasฤฑ gerektiฤi konusunda da bir sonuรง ortaya รงฤฑktฤฑ. Normal olan da buydu. Bu normalleลmeyle birlikte tabiki yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn risk algฤฑsฤฑ da deฤiลecek.
Kenan Sรถzbir: Arzฤฑn bu kadar artฤฑyor olmasฤฑnฤฑ sadece talebe mi baฤlamamฤฑz gerekiyor?
Atilla Esen: Tabiki talep burada en รถnemli faktรถr. รรผnkรผ halka arza รงฤฑkฤฑldฤฑฤฤฑnda eskiden yabancฤฑ ve yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑlarla/kurumsallarla gรถrรผลรผlรผyordu. Temettรผ daฤฤฑtma sรผreรงleri oluyordu. Yatฤฑrฤฑmcฤฑ kitlesi sฤฑnฤฑrlฤฑ olduฤu iรงin kolay bir ลey deฤildi. Yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑsฤฑnฤฑn รงoฤalฤฑyor olmasฤฑ talebin de arttฤฑฤฤฑna iลaret ediyor. Halka arzlarda genelde eลit daฤฤฑlฤฑm konusunda aksiyon alฤฑnmaya da baลlandฤฑ. Bu sermayenin tabana yayฤฑlmasฤฑ aรงฤฑsฤฑndan doฤru. Normalleลme sรผreciyle birlikte yatฤฑrฤฑmcฤฑlar doฤru sorular sorarak doฤru adฤฑmlar atmaya baลladฤฑ. Ayrฤฑca yanlฤฑล anlaลฤฑlmasฤฑn yeni halka arz olacak ลirketler deฤerinden dรผลรผk fiyatlama gรถrmeyecek. Tamamen yanlฤฑล fiyatlamanฤฑn yapmฤฑล olduฤu olumsuz durum dengeleniyor sadece. Yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑ kitlesinde tek eleลtirebileceฤim konu รถdevini yapmayan รถฤrenci durumu sรถz konusu. Hisse senedi alฤฑrken neden dikkatlice okuyup araลtฤฑrmฤฑyoruz?
Kenan Sรถzbir: Sanฤฑrฤฑm finansal okuryazarlฤฑk konusunda yanlฤฑล adฤฑmlar atฤฑldฤฑโฆ Sermaye Piyasalarฤฑ Birliฤi bunun bedelini de รถdedi aslฤฑnda, gelen kรผรงรผk yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑ kaybederek. Yeni gelen yatฤฑrฤฑmcฤฑlar sizce kalฤฑcฤฑ olabilecek mi? Yeni gelen yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn nelere dikkat etmesi lazฤฑm?
Atilla Esen: Genรง olmalarฤฑ bence sevindirici. รรผnkรผ genรงler kazanmayฤฑ ve kaybetmeyi erken yaลta รถฤreniyorlar. Eskiden hisse senedi iลlemleri tezgah รผzerinde yapฤฑlฤฑrdฤฑ ve insanlar hisse senedini evlerine gรถtรผrebiliyordu. Daha sonra fiziksel durum ortadan kalkฤฑnca yatฤฑrฤฑmcฤฑ gรถremediฤi bir ลeye yatฤฑrฤฑm yapmak istemedi. Bรถylelikle o yatฤฑrฤฑmcฤฑ neslini kaybettik. Yeni gelen neslin ise sanal olarak telefonda gรถrรผyor olmasฤฑ yeterli. Onlarฤฑn รถฤrenmesi gereken ise borsada biraz daha orta ve uzun vadeli yaklaลmanฤฑn รถnemiโฆ bir malฤฑ alฤฑrken doฤru seviyeden aldฤฑฤฤฑnฤฑzda satarken eliniz รงok daha rahat oluyor. Yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn en รถnce kendisini tanฤฑmlamasฤฑ gerekiyor. Ayrฤฑca bizde nerdeyse zarar-kes anlayฤฑลฤฑ neredeyse hiรง yokโฆ Tรผrk toplumu olarak kolay kolay bir ลeyden vazgeรงmiyoruz. Esasฤฑnda bu iyi bir รถzellik ama zarar-kes sizi zarardan kurtarmaya yรถnelik bir sรผreรง aslฤฑnda. Zararฤฑ bir yerden kesmeniz gerekir bu borsaya kรผsmek anlamฤฑna gelmiyor. Hatta bu size baลka bir yerden kaynak yaratabilir.
Kenan Sรถzbir: Halka arzdaki artฤฑล รถnรผmรผzdeki dรถnemde de devam edecek mi?
Atilla Esen: Edecek gibi duruyor. Muhtemelen Sermaye piyasalarฤฑnda da baลvurular da devam ediyordur. Belki biraz seรงici olunabilir. รรผnkรผ arz ve talep dengeleniyor ve eldeki kaynaklar da sฤฑnฤฑrlฤฑ. Yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑmฤฑz on milyona ulaลmฤฑล olsa o zaman durum belki farklฤฑ olurdu. Farklฤฑ sektรถrleri aynฤฑ sรผreรงte halka arza aรงarsak yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn kafasฤฑnda bu kadar soru iลareti de olmaz.
Kenan Sรถzbir: Son dรถnemde enerji sektรถrรผnde yoฤun halka arzlar oldu. Demek ki bu sektรถrรผn finansmana ulaลma รงabasฤฑ varโฆ
Atilla Esen: Enerji ลirketleri borรงlarฤฑnฤฑ kapatmak iรงin bu kaynaฤa ihtiyaรง duyuyor. Evet bu gerรงekten gรผzel.. borรงlarฤฑ kapatฤฑp yeni yatฤฑrฤฑmlara dรถnmek iรงin ลirkete kaynak yaratฤฑlmasฤฑ bence bir sฤฑkฤฑntฤฑ deฤil. Aynฤฑ sektรถrlerin halka arzฤฑnฤฑn aynฤฑ dรถneme getirilmemesi bence daha efektif olacaktฤฑr. รรผnkรผ yatฤฑrฤฑmcฤฑ aรงฤฑsฤฑndan kafalarda soru iลareti yaratฤฑyor. Yatฤฑrฤฑmcฤฑyฤฑ kรผstรผrmeden doฤru vadelerle doฤru sektรถrleri bir araya getirmek bu sรผreรงleri yรผrรผtmek aรงฤฑsฤฑndan bence mantฤฑklฤฑ olacak. Bรถylece hem yatฤฑrฤฑmcฤฑ hem de ลirket kazanacaktฤฑr.:
Kenan Sรถzbir: Yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn payฤฑ hiรง olmadฤฑฤฤฑ kadar dรผลรผล gรถsterdi. Yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑ olsaydฤฑ bahsettiฤimiz normalden bu kadar uzaklaลma yine sรถz konusu olur muydu?
Atilla Esen: Yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑ tamamen yok diyemeyiz.. yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑda da bir gรผvensizlik sorunu dolayฤฑsฤฑyla bir sฤฑkฤฑntฤฑ var. Bu bizim iรงin olumsuz bir geliลme mi hayฤฑrโฆ Tรผrk halkฤฑnฤฑn kendi sermaye piyasalarฤฑna gรผvendiฤinde ve destek รงฤฑktฤฑฤฤฑnda yabancฤฑya ihtiyaรง olmadฤฑฤฤฑnฤฑ da gรถrdรผk. Bunca halka arzฤฑ karลฤฑlayan ana faktรถr yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑ oldu. Ayrฤฑca aracฤฑ kurumlar da 2020 yฤฑlฤฑnฤฑ bence gayet iyi geรงirdiler. Bence yerli yabancฤฑya yeterli hizmetin bunca yฤฑl aktarฤฑlmamasฤฑ da bir sฤฑkฤฑntฤฑydฤฑ. Yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn sฤฑnฤฑrlฤฑ bir sayฤฑda kalmasฤฑ dolayฤฑsฤฑyla aracฤฑ kurumlar yabancฤฑ iลlem birimi kurmaya baลladฤฑ. รฤฑkartฤฑlan tรผm raporlar da yabancฤฑya hizmete yรถnelikti, hatta bazฤฑ raporlarฤฑn Tรผrkรงesi bile bulunamฤฑyordu. Yerlinin talebi olmadฤฑฤฤฑ iรงin ลirketler de ister istemez yabancฤฑya yรถneldi. Yabancฤฑya yรถnelmek kรถtรผ deฤil, ama yabancฤฑya baฤฤฑmlฤฑ olmak kรถtรผ. Yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑ Tรผrkiye iรงin bence olmazsa olmaz durumunda deฤil. Uzun vadeli yatฤฑrฤฑmcฤฑ kitlesi bence hala duruyor. Yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑya sabit yatฤฑrฤฑmlarda bence ihtiyacฤฑmฤฑz var. Tabiki borsada da tekrar katฤฑlฤฑmcฤฑ olmasฤฑ sevindirici bir geliลme olur. Ben yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn doฤrudan gelmesini daha deฤerli buluyorum. รzellikle yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn kullandฤฑฤฤฑ borsada iลlem gรถren makinalar sebebiyle ister istemez bir maฤduriyet de yaratฤฑyor.
Kenan Sรถzbir: Makinelerin borsadaki iลlem hacminin yaklaลฤฑk yรผzde 70โe ulaลtฤฑฤฤฑ sรถyleniyor, bu doฤru mudur? Ayrฤฑca bireysel yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin de bu hizmeti veren aracฤฑ kurumlar da var. Ne kadar etkili kullanabiliyorlar? Finansal okuryazarlฤฑฤฤฑ dรผลรผk olan kรผรงรผk yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin bu bir risk midir?
Atilla Esen: Makineler dรผnyanฤฑn artฤฑk bir gerรงeฤi bundan kaรงamayacaฤฤฑz. Beni รผzen durum ise, Borsa ฤฐstanbulโun iรงerisinde gรถmlekรงi ลeklinde tabir edebileceฤimiz bir dolu her gรผn gelip giden yatฤฑrฤฑmcฤฑ kitlemiz vardฤฑ. Onlar her gรผn borsada kendi ekranlarฤฑnda iลlem yapฤฑyorlardฤฑ ve likidite saฤlฤฑyorlardฤฑ. Para kazandฤฑklarฤฑnda orada kazandฤฑklarฤฑ para tekrar รผlke ekonomisine gidiyordu. Para kazandฤฑฤฤฑnda ev alฤฑyordu, araba alฤฑyorduโฆ sektรถr buradan besleniyordu. Biz ลimdi bu yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑ biraz kรผstรผrdรผk. Bu yatฤฑrฤฑmcฤฑlar bizim makinelerimizdi aslฤฑnda. ลimdi yabancฤฑlarฤฑn algoritma vasฤฑtasฤฑyla lazer silahla savaลtฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผnรผn biz hala kฤฑlฤฑรง ve kalkanla o savaลa karลฤฑ koymaya รงalฤฑลฤฑyoruz. Bu tabiki imkansฤฑz. Dolayฤฑsฤฑyla yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn da kendisini doฤru bir ลekilde geliลtirmesi gerekiyor. Aracฤฑ kurumlarฤฑn gerek algoritma gerek hฤฑz konusunda destekleri de var. Bu konuda bilgi de รงok fazla arttฤฑ.
Kenan Sรถzbir: Kรผรงรผk yatฤฑrฤฑmcฤฑ makinelere karลฤฑ nasฤฑl davranmalฤฑ?
Atilla Esen: Kรผรงรผk yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn bir makineye bence ihtiyacฤฑ yok. รรผnkรผ onun sorunu hฤฑz deฤil, onun sorunu nasฤฑl bir yatฤฑrฤฑmcฤฑ olduฤuna karar vermek. Makineyle iลlem yapan yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑ genelde Tรผrkiyeโde gรผnlรผk pozisyon taลฤฑmฤฑyor. Burada yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑ hangi kimlikle iลlem yaptฤฑฤฤฑnฤฑ netleลtirirse aksiyon almasฤฑ daha kolay olur. Kรผรงรผk yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn zarar ettiฤinde nasฤฑl davranmasฤฑ gerektiฤini netleลtirmesi gerekiyor. Bunlarฤฑ รงรถzmemiz makine konusundan daha รถncelikli faktรถrler.
Kenan Sรถzbir: รnรผmรผzdeki dรถnemde kurum olarak hedeflerinizde herhangi bir deฤiลiklik oldu mu?
Atilla Esen: Hayฤฑr olmadฤฑ. 2020 yฤฑlฤฑ gerรงekten tรผm aracฤฑ kurum ลirketleri iรงin gรผzel bir sene oldu. Mesafeli sรถzleลmelerle ilgili yeni bir uygulama devreye girecek. Bu durum aracฤฑ kurumlar iรงin de geรงerli olacak. Tรผrkiyenin neresinde olursanฤฑz olun online bir ลekilde hesap aรงma sรผreci gerรงekleลebilecek. Bu sรผreรงte borsaya olan ilginin devam etmesiyle yeni hesap aรงฤฑlฤฑลlarฤฑ da devrede olacaktฤฑr. Biz de bu anlamda dijital altyapฤฑmฤฑza destek saฤlamaya รงalฤฑลฤฑyoruz. Bizim de ilk defa deneyimleyeceฤimiz bir ลey ama ben tรผm aracฤฑ kurumlarฤฑn bunun รผstesinden gelebileceฤini dรผลรผnรผyorum. ลirket olarak da kendi callcenterฤฑmฤฑzฤฑ kurduk gelen talebi karลฤฑlamak iรงin aldฤฑฤฤฑmฤฑz bir aksiyondu bu. Araลtฤฑrma bรถlรผmรผmรผzรผ kuvvetlendirdik. Zaten online platformlarฤฑmฤฑz รงok kuvvetli. Biz รถzellikle bir kesinti yaลanmamasฤฑna dikkat etmeye รงalฤฑลฤฑyoruz. Bizim Hisse Koรงu isimli bir uygulamamฤฑz var. Bu uygulamanฤฑn yeniden dizaynฤฑnฤฑn yapฤฑlmasฤฑnฤฑ rica ettim. Aplikasyonlu uygulama olarak devreye girmesini bekliyoruz. Burada yatฤฑrฤฑmcฤฑ cep telefonundan kendisine gรผnlรผk gelen araลtฤฑrma raporlarฤฑnฤฑ gรถrme imkanฤฑna sahip olacak.
Kenan Sรถzbir: Raporlar konusunda da dรผzenleme yapฤฑldฤฑ. Birkaรง kurum dฤฑลฤฑnda rapor yayฤฑmlanmayacak ลeklinde.. Siz baลka raporlar da hazฤฑrlฤฑyor musunuz?
Atilla Esen: Hisse Koรงu genellikle likiditesi yรผksek olan senetlerle ilgili yorum yapฤฑyor. รรผnkรผ ister istemez likiditesi dรผลรผk bir hisse senediyle ilgili yorum yaptฤฑฤฤฑnฤฑzda burada yรถn vermiล oluyorsunuz. Bu doฤru bir algฤฑ deฤil. Bizim yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑmฤฑz da yirmi bine ulaลtฤฑ. Yirmi bin kiลiyi aynฤฑ anda yanlฤฑล anlaลabilecek yerlere yรถnlendirmek de istemeyiz. Yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑmฤฑzฤฑn daha kolay alฤฑp satabileceฤi bizim ลirketin de arkasฤฑnda daha rahat durabileceฤi ลirketlere yatฤฑrฤฑm yapฤฑyoruz. Bunun haricinde yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn beฤendiฤi ve fikir sormak istediฤi hisse senetlerinde hem yatฤฑrฤฑm danฤฑลmanฤฑ arkadaลlarฤฑmฤฑzฤฑn bilgisine, eฤer onlarฤฑn bilgisi yeterli deฤilse, hem de araลtฤฑrma birimimizdeki arkadaลlarฤฑmฤฑzฤฑn รถzel olarak mรผลterilerimize yapacaฤฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑ da teknik ve temel olarak soruyoruz.
Kenan Sรถzbir: Bu yฤฑl iรงin kur, borsa ve enflasyon hedefleriniz neydi? Buralarda bir deฤiลiklik oldu mu?
Atilla Esen: Tรผm dรผnyayฤฑ zorlayan ana madde bence enflasyon. Maalesef Tรผrkiyeโnin de yenemediฤi bรถlรผm sonu canavarฤฑ enflasyon. Bizim รงรถzmemiz gereken ana faktรถr bu bence. รรผnkรผ enflasyon algฤฑsฤฑnฤฑ dรผzelttiฤimiz takdirde borsa da iyi bir alternatif sunmaya baลlayacaktฤฑr. Bu konuda merkez bankasฤฑnฤฑn da tek baลฤฑna bฤฑrakฤฑlmamasฤฑ gerektiฤini dรผลรผnรผyorum. Merkez bankasฤฑ sadece faiz indirip yรผkselterek enflasyonu kontrol altฤฑna alamaz. Burada hรผkรผmetin tรผm birimlerinin etkin olmasฤฑ gerekiyor. รteki tรผrlรผ geliลmekte olan รผlke konumundan รงฤฑkamฤฑyoruz. Bu konumdan รงฤฑkamadฤฑฤฤฑmฤฑz takdirde enflasyon sรผrecinden de kurtulamฤฑyoruz. Biraz daha kรผรงรผk ve doฤru adฤฑmlarla ilerleyip enflasyonu da kontrol altฤฑna alabiliriz tekrar Tรผrk halkฤฑnฤฑn da yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn da Tรผrkiyeโye olan gรผvenini kazanabiliriz.
Kenan Sรถzbir: Kurum olarak yฤฑlsonu tahmininiz var mฤฑ?
Atilla Esen: Endekste iki dolar seviyesi รผzerinde kalฤฑp kalmayacaฤฤฑmฤฑz bence รถnemli. O seviyeden tekrar maalesef geri dรถnรผล oldu. Bence iki dolarฤฑn aลฤฑlฤฑp aลฤฑlmayacaฤฤฑnฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlar takip etmeli. Dolar kurunda yerli yatฤฑrฤฑmcฤฑ ilk defa dolarฤฑnฤฑ satmakta kaygฤฑ duymadฤฑ. รรผnkรผ faiz kalkanฤฑ bizi korudu. Farkฤฑndaysanฤฑz yeni bir zirve yapmadฤฑk dolarda. Biraz daha makro ekonomik รงerรงeveleri รผlke olarak dengeleyebilirsek o zaman biz de vereceฤimiz deฤerleri daha iyi konumlandฤฑrabiliriz.
Kenan Sรถzbir: Tรผrkiyeโde yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn kripto paraya รงok bรผyรผk bir ilgisi var. Nedir bunun arkasฤฑndaki dinamik sizce?
Atilla Esen: Yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑsฤฑ beล milyona yakฤฑn, sermaye piyasasฤฑndaki yatฤฑrฤฑmcฤฑ sayฤฑsฤฑndan daha fazla. Kripto paranฤฑn bence tรผm dรผnyada biraz daha regรผlatif tarafta kontrol altฤฑna alฤฑnmasฤฑ lazฤฑm. Siz sabah kalktฤฑฤฤฑnฤฑzda ne olduฤunu bilmediฤiniz bir sรผreรงle uyanmamanฤฑz lazฤฑm. Kripto paralar olmazsa olmaz, dijitalleลmenin de etkisiyle birlikte mutlaka daha fazla gรผndemimizde olacaklar. Regรผle edilmemiล kripto paraya ben รงok fazla gรผvenemiyorum. Olmazsa olmaz olduฤunu biliyorum ancak aรงฤฑk ลekilde ifade etmek gerekirse iรงime รงok sinmiyor.
Kenan Sรถzbir: Peki kripto paraya yatฤฑrฤฑm yapan kiลiler nelere dikkat etmeli?
Atilla Esen: Seรงimlerini doฤru yapmalarฤฑ lazฤฑm. Ne aldฤฑฤฤฑnฤฑ ne deฤer รผrettiฤini bilmiyor yatฤฑrฤฑmcฤฑ. Bu fikirlere sahip olmadan sadece fiyata baฤlฤฑ hareket etmek biraz kumar mantฤฑฤฤฑyla รถrtรผลรผyor ve bence bu doฤru bir ลey deฤil. Bir anda fiyat รงekilmeleri yaลandฤฑฤฤฑ iรงin yatฤฑrฤฑmcฤฑ parasฤฑnฤฑ kaybedebiliyor. Bence regรผlasyonu bekleyip รถyle aksiyon almalarฤฑ daha doฤru olacak.
Kenan Sรถzbir: Sizin kurum olarak kripto para รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑz var mฤฑ?
Atilla Esen: ลu anda yok ama bu olmayacaฤฤฑ anlamฤฑna gelmiyor. Biz de regรผlasyonu bekliyoruz.
