Star Gazetesi’nde yer alan habere gรถre 2.1 milyarlฤฑk batฤฑk kredisi olan Bank Asyaโnฤฑn imtiyazlฤฑ ortaklarฤฑna da รผรง ayda yasaya aykฤฑrฤฑ 3 milyar kredi verdiฤi belirlendi. ฤฐmtiyazlฤฑ ortaklarฤฑn kanuna aykฤฑrฤฑ kullandฤฑฤฤฑ kredileri mart sonuna kadar รถdemesi gerekiyor.
Haberin ayrฤฑntฤฑlarฤฑ ise ลรถyle:
ฤฐmtiyazlฤฑ ortaklarฤฑnฤฑ gizlediฤi iรงin yรถnetimi TMSF’ye geรงen Bank Asya’da 30 Mart seรงimleri sonrasฤฑ hฤฑzla artarak 2.1 milyar liraya ulaลan batฤฑk kredilerin haricinde Bankacฤฑlฤฑk Kanunu’na aykฤฑrฤฑ kredi verildiฤi tespit edildi. Bankacฤฑlฤฑk Kanunu’nun 50. ve 51. maddesine aykฤฑrฤฑ verilen kredi tutarฤฑ 3 milyar lirayฤฑ aลtฤฑ.
Bank Asya’nฤฑn kanuna aykฤฑrฤฑ kredileri ise geรงen yฤฑlฤฑn รผรงรผncรผ 3 aylฤฑk dรถneminde yani temmuz-eylรผl dรถneminde verdiฤi belirlendi. Baฤฤฑmฤฑsฤฑz denetimden geรงen bankanฤฑn daha รถnceki bilanรงo ve dipnotlarฤฑnda, ‘Kanunun 50. ve 51. maddesine aykฤฑrฤฑ kullandฤฑrฤฑlan krediler’ baลlฤฑklฤฑklฤฑ bรถlรผmde hiรง bir tutar bulunmazken, 2014 yฤฑlฤฑ dokuz aylฤฑk bilanรงo bilgilerinde bu bรถlรผmรผn karลฤฑsฤฑnda 3 milyar 5 milyon 938 lira yazฤฑyor.
Bu rakam, ortak gizleme olayฤฑ 7 ลubat 2012’ye kadar uzanan, batฤฑk kredileri 30 Mart seรงimlerinden sonra 907 milyon lirayla rekor artarak 2.1 milyar liraya ulaลan Bank Asya’da, kredilerin nitelikli ortaklar aracฤฑlฤฑฤฤฑyla paralel รถrgรผt tarafฤฑndan nasฤฑl hortumlandฤฑฤฤฑnฤฑ gรถzler รถnรผne serdi.
RAPORLAMASI GEREKฤฐYORDU
Kanunun 50. ve 51. maddesi bankalarฤฑn risk gruplarฤฑna nasฤฑl kredi kullandฤฑracaฤฤฑnฤฑn koลullarฤฑnฤฑ belirliyor. Bankalarฤฑn risk gruplarฤฑ da Kanunun 49. maddesinde dรผzenleniyor. Kanunun 49. maddesine gรถre bankalar iรงin risk grubunun tanฤฑmฤฑ ลรถyle: “Bir gerรงek kiลi ile eลi ve รงocuklarฤฑ, bunlarฤฑn yรถnetim kurulu รผyesi veya genel mรผdรผrรผ olduklarฤฑ veya bunlarฤฑn ya da bir tรผzel kiลinin birlikte veya tek baลlarฤฑna, doฤrudan ya da dolaylฤฑ olarak kontrol ettikleri ya da sฤฑnฤฑrsฤฑz sorumlulukla katฤฑldฤฑklarฤฑ ortaklฤฑklar bir risk grubunu oluลturur. Bir banka ile bu bankanฤฑn nitelikli pay sahipleri, yรถnetim kurulu รผyeleri ve genel mรผdรผrรผ, bunlarฤฑn birlikte veya tek baลฤฑna, doฤrudan ya da dolaylฤฑ olarak kontrol ettikleri ya da bunlarฤฑn sฤฑnฤฑrsฤฑz sorumlulukla katฤฑldฤฑklarฤฑ veya yรถnetim kurulu รผyesi ya da genel mรผdรผrรผ olduklarฤฑ ortaklฤฑklar bankanฤฑn dahil olduฤu risk grubunu oluลturur.”
Kanunun 50. maddesi de bankanฤฑn yรถnetim kurulu รผye ve yรถneticilerine, bunlarฤฑn eล ve รงocuklarฤฑna, ortak olduklarฤฑ ลirket, sandฤฑk, vakฤฑf gibi kuruluลlarฤฑn her ne ลekil ve surette olursa olsun nakdรฎ ve gayrinakdi kredi veremeyeceฤini belirtiyor. Ancak yine aynฤฑ kanun hรผkรผmlerine gรถre eฤer yรถnetim kurulu รผyeliklerinde aslen bulunan veya temsilci bulunduranlar, bankanฤฑn imtiyazlฤฑ ortaklarฤฑ ise kredi kullanabiliyor. Bรถyle durumda da yani banka risk grubundaki kiลilere aรงtฤฑฤฤฑ kredileri BDDK’ya dรผzenli olarak raporlamasฤฑ gerekiyor. Bank Asya ise bฤฑrakฤฑn kredileri raporlamayฤฑ, imtiyazlฤฑ ortaklarฤฑnฤฑn kimliklerini ve bilgilerini gizliyor.
SรRENฤฐN SONUNA GELฤฐNDฤฐ
Bankacฤฑlฤฑk Kanunu’nun 50. maddesi, ayrฤฑca risk gruplarฤฑna verilen kredinin kanuna aykฤฑrฤฑ hale gelmesi durumunda da en geรง altฤฑ ay iรงinde tasfiye edilmesi zorunluฤunu getiriyor. Buna gรถre Bank Asya’nฤฑn Kanuna aykฤฑrฤฑ verdiฤi 3 milyar liralฤฑk kredi geรงen yฤฑlฤฑn ekim ayฤฑnda aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ bilanรงoda tespit edildi. Kanuna gรถre Bank Asya’dan bu kredileri alanlarฤฑn mart sonuna kadar bankaya olan borรงlarฤฑnฤฑ kapatmasฤฑ gerekiyor.
‘BATIK’TAN KURTULMAK ฤฐรฤฐN 84 BฤฐN HOCA LAZIM
Zaman Gazetesi dรผn Fethullah Gรผlen’in Bank Asya kampanyasฤฑna kendi telif gelirinden 25 bin lira yatฤฑrarak katkฤฑda bulunduฤunu duyurdu. Ancak yapฤฑlan hesaplar bankanฤฑn 2.1 milyar liralฤฑk batฤฑk kredilerinden kurtulmasฤฑ iรงin Gรผlen’in yatฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑn 84 bin katฤฑ para gerekiyor.
Aynฤฑ ลekilde Bank Asya’nฤฑn imtiyazlฤฑ ortaklarฤฑna รผรง ayda kullandฤฑrdฤฑฤฤฑ 3 milyar liralฤฑk kanunsuz kredinin รถdenmesi iรงinse Gรผlen’in yatฤฑrdฤฑฤฤฑ paranฤฑn 120 bin katฤฑ para lazฤฑm. Yapฤฑlan hesaplamalara gรถre bankacฤฑlฤฑk sektรถrรผnde yรผzde 2.9 olan takipteki kredi oranฤฑ, Bank Asya’da yรผzde 17.7’ye ulaลmฤฑล bulunuyor.
Madde 50 – Bankalar;
a) Yรถnetim kurulu รผyelerine, genel mรผdรผre, genel mรผdรผr yardฤฑmcฤฑlarฤฑna ve kredi aรงmaya yetkili mensuplarฤฑna; bunlarฤฑn eล ve velรขyet altฤฑndaki รงocuklarฤฑna; tek baลlarฤฑna ya da birlikte sermayesinin yรผzde yirmi beล veya fazlasฤฑna sahip olduklarฤฑ ortaklฤฑklara,
b) (a) bendinde sayฤฑlanlar dฤฑลฤฑnda kalan mensuplarฤฑ ile bunlarฤฑn eล ve velรขyeti altฤฑndaki รงocuklarฤฑna,
c) Mensuplarฤฑnฤฑn kurduฤu veya bunlar iรงin kurulan sandฤฑk, dernek, sendika veya vakฤฑflara,
Her ne ลekil ve surette olursa olsun nakdรฎ ve gayrinakdรฎ kredi veremez, tahvil ya da benzeri menkul kฤฑymetlerini satฤฑn alamazlar.
Birinci fฤฑkra hรผkรผmleri, yรถnetim kurulu รผyeliklerinde aslen bulunan veya temsilci bulunduran ve banka sermayesinde doฤrudan veya dolaylฤฑ olarak nitelikli paya sahip olan gerรงek kiลi ortaklar ile tรผzel kiลi ortaklar hakkฤฑnda uygulanmaz.
Bir bankanฤฑn ortaklฤฑklarฤฑnฤฑn yรถnetim ve denetim kurullarฤฑnda bulunan kimselerin aynฤฑ zamanda ilgili bankanฤฑn mensubu olmasฤฑ, bu ortaklฤฑklarฤฑn ilgili banka ile iลlem yapmasฤฑna engel deฤildir.
Bankanฤฑn dรขhil olduฤu risk grubunda bulunan gerรงek ve tรผzel kiลilere kredi kullandฤฑrฤฑlmasฤฑ hรขlinde, gerekli kararlarฤฑn yรถnetim kurulunun รผye tam sayฤฑsฤฑnฤฑn รผรงte iki รงoฤunluฤu ile alฤฑnmasฤฑ ve bunlara saฤlanan kredi koลullarฤฑnฤฑn kredi kullananฤฑn lehine diฤer kiลi ve gruplara kullandฤฑrฤฑlanlardan ve piyasa koลullarฤฑndan farklฤฑlฤฑk arz etmemesi ลarttฤฑr.
Bir bankanฤฑn yรถnetim kurulu รผyelerine, mensuplarฤฑ ile bunlarฤฑn eลlerine ve velรขyet altฤฑndaki รงocuklarฤฑna, aylฤฑk net รผcretleri toplamฤฑnฤฑn beล katฤฑnฤฑ aลmamak รผzere verilecek krediler, รผรง katฤฑnฤฑ aลmamak รผzere รงek karnesi veya kredi kartฤฑ verilmesi suretiyle kullandฤฑrฤฑlacak krediler ile bu Kanunun 55 inci maddesinin (a) ve (b) bentlerinde belirtilen menkul kฤฑymetler karลฤฑlฤฑฤฤฑ kullandฤฑrฤฑlan krediler birinci ve dรถrdรผncรผ fฤฑkra hรผkรผmlerine tรขbi deฤildir.
Banka, bankanฤฑn risk grubunda yer alan kiลilere aรงtฤฑฤฤฑ kredileri Kuruma dรผzenli olarak raporlar. Sonradan bu madde hรผkรผmlerine aykฤฑrฤฑ hale gelen kredilerin en geรง altฤฑ ay iรงinde tasfiye edilmesi zorunludur.
