CHP’li yetkililer, Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤanโฤฑn Tรผrkiye Cumhuriyeti’nin kurucu lideri Mustafa Kemal Atatรผrk’รผn gelirlerini Tรผrk Tarih Kurumu (TTK) ve Tรผrk Dil Kurumu’na tahsis edilmek รผzere temsilini CHPโye devrettiฤi ฤฐล Bankasฤฑ’ndaki hisselerin Hazineโye devri konusundaki ฤฑsrarฤฑnฤฑn arkasฤฑnda, bankayฤฑ Tรผrkiye Varlฤฑk Fonu’na (TVF) devretme amacฤฑ olduฤu gรถrรผลรผnde.
Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan, CHPโnin ฤฐล Bankasฤฑโndaki hisselerinin Hazineโye devri iรงin รถnรผmรผzdeki gรผnlerde Meclisโten kanun รงฤฑkaracaklarฤฑnฤฑ yineledi. Erdoฤan CHPโnin ฤฐล Bankasฤฑโndaki hisselerinin kamuya devrini ilk olarak 17 Eylรผl’de gรผndeme getirmiลti. Erdoฤan son olarak haftasonunda “ฤฐล Bankasฤฑ’nda yรผzde 28’e yakฤฑn hisse olayฤฑ var ya. Bunu Gazi Mustafa Kemal Atatรผrk CHP alsฤฑn kullansฤฑn diye yapmadฤฑ, hazineye gitsin diye yaptฤฑ. Meclis’e bu konuyu getiriyoruz. MHP de destekleyeceฤini aรงฤฑkladฤฑ. Bu hissenin hazineye devrini saฤlamฤฑล olacaฤฤฑz” aรงฤฑklamasฤฑnฤฑ yaptฤฑ.
CHP’yi beล yฤฑl sรผreyle banka Yรถnetim Kurulu’nda temsil eden Mustafa รzyรผrek, Erdoฤanโฤฑn ฤฐล Bankasฤฑโndaki CHP hisselerini almak konusundaki ฤฑsrarฤฑnฤฑn nedenini DW Tรผrkรงeโye ลรถyle yorumladฤฑ:
โBu hisseleri Hazineโnin uhdesine aldฤฑฤฤฑnda, ฤฐล Bankasฤฑโnฤฑ da Varlฤฑk Fonuโna devredebilecek. ฤฐล Bankasฤฑ, Anadolu Sigorta’dan ลiลecamโa kadar birรงok iลtiraki olan bรผyรผk bir imparatorluk. Bรผtรผn bu ลirketlere, iktidar hiรงbir zaman ulaลamadฤฑ. Bu alana bu yolla girerek, etrafฤฑna kaynak aktarmak istiyor.”
THY รถrneฤi
รzyรผrek, Tรผrk Hava Yollarฤฑโnฤฑn hisselerinin bรผyรผk bรถlรผmรผnรผn halka aรงฤฑk olmasฤฑna raฤmen Varlฤฑk Fonuโna geรงtiฤini hatฤฑrlatarak, โVarlฤฑk Fonu vasฤฑtasฤฑyla, zaman iรงinde bรผtรผn banka yรถnetimine hakim olacak. ฤฐsterse o hisseleri de satabilecekโ diyerek ลรถyle devam etti:
“Ziraat Bankasฤฑ ve Halkbankasฤฑโnda yaptฤฑฤฤฑ gibi, ฤฐล Bankasฤฑโnda kendi yandaลlarฤฑnฤฑ yรถnetime atayacak. Erdoฤan ลu ana kadar yรถnetim aรงฤฑsฤฑndan hiรงbir ลekilde etkin olamadฤฑฤฤฑ ฤฐล Bankasฤฑโna iลtirakleriyle birlikte hakim olacak. Yeter ki oraya ayaฤฤฑnฤฑ bir atsฤฑn.โ
CHP’nin ฤฐล Bankasฤฑ’ndaki dรถrt temsilcisinden biri olan Murat Karayalรงฤฑn ise, “Konu hukuki olarak รงok net” diyerek, โBu ฤฑsrarฤฑn nedeninin hukuki gerekรงesi yok. Ne kanunla ne idari hukuklaโฆ ฤฐล Bankasฤฑ hisselerine hiรงbir ลekilde el konamaz. Bu ฤฑsrarฤฑn siyasi, ticari ve iktisadi gerekรงeleri olabilirโ dedi.
“Yandaลlara yeni kaynak”
Bankaโnฤฑn eski yรถnetim kurulu รผyelerinden ve eski CHPโli vekil Adnan Keskin, “AKPโnin Cumhuriyetโin 90 yฤฑllฤฑk birikimlerini yandaลa hovardaca peลkeล รงektiฤini” sรถyleyerek, โTรผrk Telekom bunun en iyi รถrneฤidir. Gayrimenkullerini, hurdalarฤฑnฤฑ sattฤฑlar, kรขrฤฑnฤฑ yurtdฤฑลฤฑna transfer edip iรงini boลaltarak bankalarฤฑn kucaฤฤฑna bฤฑraktฤฑlarโ ifadelerini kullandฤฑ.
Ekonominin iflas sinyalleri verdiฤini belirten Keskin, โฤฐล Bankasฤฑโndan gelecek 3-5 kuruลla yandaลlara yeni kaynaklar yaratmaya รงalฤฑลฤฑyorlarโ yorumunu yaptฤฑ.
Osmanlฤฑโdan kalan vakฤฑflarฤฑn vasiyet sahibinin iradesine gรถre yรถnetildiฤini vurgulayan Keskin, โMustafa Kemalโin iradesini deฤiลtirme hakkฤฑnฤฑ nereden buluyorlar? Bu haksฤฑz, hukuksuz tasarrufa karลฤฑ CHP isyan bayraฤฤฑnฤฑ aรงmalฤฑdฤฑrโ diye konuลtu.
ฤฐsmini aรงฤฑklamak istemeyen bir banka yรถneticisi de DW Tรผrkรงeโye, CHPโnin dรถrt รผyesinin bankada yapฤฑlan her tรผrlรผ iลlemi gรถrdรผฤรผnรผ ve imza attฤฑฤฤฑnฤฑ hatฤฑrlatarak, โBu รผyelerin yerine kendilerine yakฤฑn isimleri atayacaklar. Banka iktisadi bir iลletme olduฤu iรงin hรผkรผmetle kavga etmek istemeyecektir, uzlaลarak sonuรง almaya รงalฤฑลacaktฤฑr. Zamanla kredileri istediฤi gibi kullandฤฑracaklardฤฑrโ yorumunu yaptฤฑ.
Hisselere iki kez el kondu
ฤฐล Bankasฤฑโndaki CHP hisseleri iktidarlarฤฑn her zaman hedefinde oldu. Cumhuriyet tarihinde ilki 1950โlerde Menderes dรถneminde, ikincisi 12 Eylรผl darbesi olmak รผzere iki defa CHPโnin bankadaki hisselerine el kondu. Her iki durumda da CHP, hukuk yoluyla hisselerini geri aldฤฑ. Son olarak CHP, 1992โde yeniden faaliyete geรงtiฤinde, hisseleri geri alabilmek iรงin dava aรงtฤฑ. Yargฤฑtay Genel Hukuk Kuruluโnun, “vasiyet hakkฤฑnฤฑn miras hukuku gereฤince hiรงbir ลekilde deฤiลtirilemez olduฤu” yรถnรผndeki kararฤฑyla hisseler yeniden CHP’ye geรงti.
Bankacฤฑlฤฑk Dรผzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine gรถre, Ziraat Bankasฤฑโndan sonra Tรผrkiye’nin en bรผyรผk ikinci bankasฤฑ olan ฤฐล Bankasฤฑโnฤฑn yรผzde 40โฤฑ รงalฤฑลanlarฤฑn kurduฤu sandฤฑฤa, yรผzde 28โi CHPโye ait, yรผzde 32โsi de geรงtiฤimiz yฤฑllarda halka arz edildi. CHPโnin yรถnettiฤi kฤฑsma ait temettรผ gelirleri vasiyet gereฤi, Tรผrk Dil ve Tarih kurumlarฤฑna aktarฤฑlฤฑyor. Anadolu Hayat, ลiลecam, Paลabahรงe, Trakya Cam, Tรผrkiye Sฤฑnai ve Kalkฤฑnma Bankasฤฑ, Milli Reasรผrans gibi dev holdingler ฤฐล Bankasฤฑโnฤฑn iลtirakleri arasฤฑnda yer alฤฑyor.
