Ekonomik bรผyรผmenin รถncรผ gรถstergesi olan imalat sanayi performansฤฑnda en hฤฑzlฤฑ ve gรผvenilir referans kabul edilen ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye ฤฐmalat PMI, temmuzda 46,9โa gerileyerek รผst รผste beลinci ay eลik deฤer 50โnin altฤฑnda kaldฤฑ. Endeks, faaliyet koลullarฤฑnda Mayฤฑs 2020โden beri en belirgin yavaลlamaya iลaret etti. Yavaลlama genel bir talep yetersizliฤinden kaynaklanฤฑrken belirsiz piyasa koลullarฤฑ ve devam eden fiyat baskฤฑlarฤฑ bu sorunu derinleลtirdi.
ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye Sektรถrel PMI raporu da temmuzda imalat sanayi sektรถrรผ genelinde zayฤฑflฤฑฤa iลaret etti. Son 15 aylฤฑk dรถnemde ilk kez 10 sektรถrรผn tamamฤฑnda รผretim yavaลladฤฑ. Benzer ลekilde 10 sektรถrรผn dokuzunda yeni sipariลler yavaลlama gรถsterdi, bu durumun istisnasฤฑ kara ve deniz taลฤฑtlarฤฑ sektรถrรผnde kaydedilen gรผรงlรผ artฤฑล oldu. Dฤฑล talep tarafฤฑnda ise kฤฑsmen daha olumlu bir tablo gรถzlendi ve รผรง sektรถrde yeni ihracat sipariลleri artฤฑล kaydetti.
Ekonomik bรผyรผmenin รถncรผ gรถstergesi olan imalat sanayi performansฤฑnda en hฤฑzlฤฑ ve gรผvenilir referans kabul edilen ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ (ฤฐSO) Tรผrkiye ฤฐmalat PMI (Satฤฑn Alma Yรถneticileri Endeksi) anketinin Temmuz 2022 dรถnemi sonuรงlarฤฑ aรงฤฑklandฤฑ. Eลik deฤer olan 50,0โnin รผzerinde รถlรงรผlen tรผm rakamlarฤฑn sektรถrde iyileลmeye iลaret ettiฤi anket sonuรงlarฤฑna gรถre, haziran ayฤฑnda 48,1 olarak รถlรงรผlen manลet PMI temmuzda 46,9โa gerileyerek รผst รผste beลinci ay eลik deฤer 50โnin altฤฑnda kaldฤฑ.
Endeks, faaliyet koลullarฤฑnda Mayฤฑs 2020โden beri en belirgin yavaลlamaya iลaret etti. Temmuzdaki yavaลlama genel bir talep yetersizliฤinden kaynaklanฤฑrken belirsiz piyasa koลullarฤฑ ve devam eden fiyat baskฤฑlarฤฑ bu sorunu derinleลtirdi. Hem รผretim hem de yeni sipariลlerde temmuzda Covid-19 salgฤฑnฤฑnฤฑn ilk dalgasฤฑndan bu yana en belirgin ivme kaybฤฑ gรถzlendi.
Talep tarafฤฑndaki nispeten olumlu geliลme, yeni ihracat sipariลlerindeki yatay seyir oldu. Bir diฤer olumlu gรถsterge de bazฤฑ firmalarฤฑn kapasite geniลletme รงabalarฤฑna baฤlฤฑ olarak istihdam artฤฑลฤฑnฤฑn devam etmesiydi. Bununla birlikte, yeni iลe alฤฑmlar รงok ฤฑlฤฑmlฤฑ dรผzeyde kaldฤฑ ve 26 aydฤฑr sรผren iyileลme trendinin en dรผลรผk artฤฑลฤฑ gerรงekleลti. Firmalar yeni sipariลlerdeki yavaลlamayla baฤlantฤฑlฤฑ olarak satฤฑn alma faaliyetlerini yavaลlatฤฑrken girdi stoklarฤฑnda da son รผรง ayฤฑn ilk dรผลรผลรผ kaydedildi.
Sektรถrde enflasyonist baskฤฑlarฤฑn hafiflediฤine iliลkin sinyaller dikkat รงekti. Girdi maliyetleri Tรผrk lirasฤฑndaki deฤer kaybฤฑna baฤlฤฑ olarak keskin ลekilde artmaya devam etse de bu artฤฑล ลubat 2021โden beri en ฤฑlฤฑmlฤฑ dรผzeyde gerรงekleลti. Bรถylece nihai รผrรผn fiyatlarฤฑ enflasyonu รผst รผste dรถrdรผncรผ ay geriledi ve yaklaลฤฑk bir buรงuk yฤฑlฤฑn en dรผลรผk artฤฑลฤฑ kaydedildi. Tedarikรงilerin malzeme temin etmede yaลadฤฑฤฤฑ zorluklara ve kรผresel lojistik sorunlarฤฑna baฤlฤฑ olarak tedarikรงilerin teslimat sรผreleri artmaya devam etti. Tedarik zincirlerindeki aksamalar son รผรง ayฤฑn en belirgin dรผzeyinde olmasฤฑna raฤmen yฤฑlฤฑn baลlarฤฑna kฤฑyasla รงok daha ฤฑlฤฑmlฤฑ seyretti.
ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye ฤฐmalat PMI anket verileri hakkฤฑnda deฤerlendirmede bulunan S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktรถrรผ Andrew Harker, ลunlarฤฑ sรถyledi: โYฤฑlฤฑn ikinci yarฤฑsฤฑnฤฑn baลlamasฤฑyla birlikte piyasalardaki belirsizlikler, talebin yavaล seyri ve fiyat baskฤฑlarฤฑ Tรผrk imalatรงฤฑlarฤฑ aรงฤฑsฤฑndan zorlu faaliyet koลullarฤฑna yol aรงtฤฑ. Son PMI anket sonuรงlarฤฑ yalnฤฑzca yeni ihracat sipariลleri ve istihdam tarafฤฑnda nispeten olumlu bir gรถrรผnรผm sundu. Veriler, enflasyonist baskฤฑlarฤฑn zirve yaptฤฑฤฤฑ yรถnรผnde sinyal vermeye devam etti. Hem girdi maliyetleri hem de nihai รผrรผn fiyatlarฤฑndaki artฤฑลlar yaklaลฤฑk bir buรงuk yฤฑlฤฑn en dรผลรผk oranฤฑnda gerรงekleลti. Fiyat baskฤฑlarฤฑndaki azalฤฑล, รถnรผmรผzdeki aylarda firmalara mรผลterilerini geri kazanabilmeleri iรงin bazฤฑ fฤฑrsatlar saฤlayabilir.โ
Takip edilen 10 sektรถrde รผretim yavaลladฤฑ
ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye Sektรถrel PMI, temmuz ayฤฑnda imalat sanayi sektรถrรผ genelinde zayฤฑflฤฑฤa iลaret etti. Son 15 aylฤฑk dรถnemde ilk kez 10 sektรถrรผn tamamฤฑnda รผretim yavaลladฤฑ. En belirgin dรผลรผลlerin gerรงekleลtiฤi iki sektรถr, metalik olmayan mineral รผrรผnler ile tekstil รผrรผnleri oldu. Benzer ลekilde, 10 sektรถrรผn dokuzunda yeni sipariลler yavaลlama gรถsterirken bu durumun istisnasฤฑ kara ve deniz taลฤฑtlarฤฑ sektรถrรผnde kaydedilen gรผรงlรผ artฤฑล oldu. En keskin yavaลlama ise tekstil รผrรผnlerinde gerรงekleลti ve bu sektรถrรผn yeni sipariลleri Covid-19 salgฤฑnฤฑnฤฑn ilk dalgasฤฑndan bu yana en hฤฑzlฤฑ dรผลรผลรผ gรถsterdi. Dฤฑล talep tarafฤฑnda ise kฤฑsmen daha olumlu bir tablo gรถzlendi ve on sektรถrรผn รผรงรผnde yeni ihracat sipariลleri artฤฑล kaydetti.
Talepteki zayฤฑflฤฑk belirtilerinin yanฤฑ sฤฑra รผretim gereksinimlerindeki dรผลรผล, sektรถrlerin รงoฤunluฤunda istihdamฤฑn azalmasฤฑna yol aรงtฤฑ. Gฤฑda รผrรผnleri, ana metal sanayi ve giyim ve deri รผrรผnlerinde istihdam artฤฑล eฤilimi kesintiye uฤradฤฑ.
Satฤฑn alma faaliyetlerinde de genele yaygฤฑn bir yavaลlama gรถzlendi. Girdi alฤฑmlarฤฑnฤฑ artฤฑran tek sektรถr kara ve deniz taลฤฑtlarฤฑ oldu. Ancak diฤerlerinde olduฤu gibi bu sektรถrde de firmalar girdi stoklarฤฑnฤฑ azalttฤฑ.
Girdi maliyetleri enflasyonu yรผksek kalmaya devam etse de sektรถrlerin รงoฤunda fiyat artฤฑล hฤฑzฤฑ haziran ayฤฑ ile kฤฑyaslandฤฑฤฤฑnda dรผลรผk seyretti. Girdi fiyatlarฤฑndaki en belirgin yรผkseliล metalik olmayan mineral รผrรผnler sektรถrรผnde gerรงekleลirken en yavaล artฤฑล ise ana metal sanayiinde kaydedildi. Temmuz ayฤฑnda satฤฑล fiyatlarฤฑndaki en ฤฑlฤฑmlฤฑ artฤฑล da yine ana metal sektรถrรผnde gerรงekleลirken aylฤฑk bazda enflasyonun hฤฑzlandฤฑฤฤฑ tek sektรถr aฤaรง ve kaฤฤฑt รผrรผnleri oldu. Tedarikรงilerin teslimat sรผreleri tรผm sektรถrlerde uzarken tedarikรงi performansฤฑnda en belirgin bozulmanฤฑn yaลandฤฑฤฤฑ sektรถr makine ve metal รผrรผnler oldu. Teslim sรผrelerindeki en sฤฑnฤฑrlฤฑ artฤฑล ise tekstil sektรถrรผnde gerรงekleลti.
