Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan’ฤฑn, Baลbakan iken 27 Nisan 2011’de olarak kamuoyuna duyurduฤu, ฤฐstanbul’u iรงinden 2 deniz geรงen bir ลehre dรถnรผลtรผrecek Kanal ฤฐstanbul, bugรผn ilk kรถprรผnรผn temelinin atฤฑlmasฤฑyla fiilen hayata geรงirilmeye baลlanacak.
Gemi trafiฤinde tonajlardaki artฤฑล, gemi boyutlarฤฑnฤฑn bรผyรผmesi, akaryakฤฑt ve tehlikeli maddeleri taลฤฑyan gemi geรงiลlerinin fazlalaลmasฤฑ ฤฐstanbul รผzerinde baskฤฑ oluลtururken, ฤฐstanbul Boฤazฤฑ’nda su yolu ulaลฤฑmฤฑnฤฑ riske eden keskin dรถnรผลler, kuvvetli akฤฑntฤฑlar ve transit gemi trafiฤiyle dik kesiลen kent iรงi deniz trafiฤi, alternatif bir geรงiล koridorunun planlanmasฤฑnฤฑ zorunlu hale getirdi.
Avrupa Yakasฤฑ’nda Karadeniz ile Marmara Denizi’nin arasฤฑna yapฤฑlacak Kanal ฤฐstanbul’un uzunluฤu yaklaลฤฑk 45 kilometre, taban geniลliฤi minimum 275 metre ve derinliฤi 20,75 metre olacak.
Kanal ฤฐstanbul ile “ฤฐstanbul Boฤazฤฑ’nฤฑn tarihsel ve kรผltรผrel dokusunun korunmasฤฑ ve gรผvenliฤinin artฤฑrฤฑlmasฤฑ”, “deniz trafiฤinden kaynaklanan yรผkรผn azaltฤฑlmasฤฑ”, “Boฤaz’ฤฑn trafik gรผvenliฤinin ve seyir emniyetinin saฤlanmasฤฑ”, “yeni bir uluslararasฤฑ deniz trafiฤine aรงฤฑk bir su yolunun oluลturulmasฤฑ” ve “olasฤฑ bir ฤฐstanbul depremi dikkate alฤฑnarak yatay mimariye dayalฤฑ depreme dayanฤฑklฤฑ modern bir yerleลim alanฤฑ oluลturulmasฤฑ” amaรงlanฤฑyor.
HAZIRLIK SรRECฤฐ
Cumhurbaลkanฤฑ Recep Erdoฤan’ฤฑn projeyi duyurmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan 2011-2013’te รงeลitli รผniversitelerle Kanal ฤฐstanbul’un gรผzergah deฤerlendirmesi รงalฤฑลmalarฤฑ yapฤฑldฤฑ.
Kanal ฤฐstanbul iรงin 5 farklฤฑ koridor belirlenirken, her koridor iรงin ayrฤฑntฤฑlฤฑ alt parametreler dikkate alฤฑndฤฑ. Koridorlar, arazi topografyasฤฑ, yapฤฑlabilirlik, maliyet, geliลim planlarฤฑ ve su kaynaklarฤฑna etkileri aรงฤฑsฤฑndan incelendiฤinde Kรผรงรผkรงekmece-Sazlฤฑdere Barajฤฑ-Terkos doฤusunu takip eden gรผzergah en uygun koridor olarak belirlendi.
Kรผรงรผkรงekmece Gรถlรผ-Sazlฤฑdere Barajฤฑ-Terkos doฤusunu takip eden kanal koridorunun yaklaลฤฑk 6 bin 149 metrelik kฤฑsmฤฑ Kรผรงรผkรงekmece sฤฑnฤฑrlarฤฑ iรงerisinde, yaklaลฤฑk 3 bin 189 metrelik kฤฑsmฤฑ Avcฤฑlar sฤฑnฤฑrlarฤฑ iรงerisinde, yaklaลฤฑk 6 bin 61 metrelik kฤฑsmฤฑ Baลakลehir sฤฑnฤฑrlarฤฑ iรงerisinde ve yaklaลฤฑk 27 bin 383 metrelik kฤฑsmฤฑ Arnavutkรถy sฤฑnฤฑrlarฤฑ iรงerisinde yer alฤฑyor. Kanal ฤฐstanbul iรงin belirlenen gรผzergah รผzerinde sondaj รงalฤฑลmalarฤฑyla elde edilen jeolojik ve geoteknik veriler ฤฑลฤฑฤฤฑnda gรผzergah รถn projesi oluลturulmasฤฑ aลamasฤฑ 2013-2014’te yapฤฑldฤฑ.
Proje gรผzergahฤฑnda mevcut ve planlanan projelere iliลkin kurumlarla gรถrรผลรผlerek koordinasyon saฤlanฤฑrken, dรผnyadaki yapay su yolu deneyimleri de incelenerek etรผt proje iลlerinin yol haritasฤฑ belirlendi. Gรผzergahฤฑn detaylฤฑ projesi iรงin kanal aksฤฑnda, yamaรงlarda, deniz ve gรถl ortamฤฑnda ilave sondaj lokasyonlarฤฑ kararlaลtฤฑrฤฑlฤฑrken, jeofizik etรผtler eklendi. Etรผt proje iรงin รถn รงalฤฑลmalarฤฑ da 2014-2017’de yapฤฑldฤฑ.
Kanal ฤฐstanbul’un ayrฤฑntฤฑlฤฑ saha, laboratuvar รงalฤฑลmalarฤฑ ve รED sรผreci 2017-2019’da gerรงekleลtirildi. รalฤฑลmalardan elde edilen veriler ฤฑลฤฑฤฤฑnda kanal tasarฤฑmฤฑ tamamlanฤฑrken, jeolojik, jeoteknik ve hidrojeolojik etรผtler ve nรผmerik modeller sonucu hazฤฑrlanan raporlar da รED raporuna zemin hazฤฑrladฤฑ.
Bu sรผreรงte tรผm gรถrรผลler ve eleลtiriler deฤerlendirilirken, ฤฐnceleme Deฤerlendirme Komisyonu (ฤฐDK) toplantฤฑsฤฑ sonrasฤฑ toplantฤฑya katฤฑlan 56 kurum ve kuruluลun gรถrรผลleri doฤrultusunda รงalฤฑลmalar olgunlaลtฤฑrฤฑldฤฑ. 1595 sayfalฤฑk, ekleriyle 16 bin sayfa olan รED raporu, hazฤฑrlanan 18 aylฤฑk program dahilinde tamamlandฤฑ. Kanal ฤฐstanbul projesinde รงeลitli รผniversiteler ve kurumlardan 204 akademisyen ve uzmanla รงalฤฑลฤฑldฤฑ.
Kanal ฤฐstanbul’un รED รงalฤฑลmalarฤฑ kapsamฤฑnda Ulaลtฤฑrma ve Altyapฤฑ Bakanlฤฑฤฤฑnca dรผzenlenen halkฤฑn katฤฑlฤฑm toplantฤฑsฤฑ 27 Mart 2018’de Arnavutkรถy’de yapฤฑldฤฑ. Toplantฤฑda, kanalฤฑn geรงeceฤi ilรงelerdeki vatandaลlar, proje hakkฤฑnda bilgilendirilirken, vatandaลlarฤฑn sorularฤฑ yanฤฑtlandฤฑ, gรถrรผลleri ve รถnerileri not alฤฑndฤฑ. KANAL ฤฐSTANBUL’UN MALฤฐYETฤฐ
Kanal ฤฐstanbul iรงin gerekli tesis ve yapฤฑlara ek proje bileลeni olarak 1 yat limanฤฑ, konteyner limanlarฤฑ, rekreasyon alanฤฑ ve lojistik merkezi yapฤฑlmasฤฑ planlanฤฑyor.
Kanal ฤฐstanbul’un iลletme aลamasฤฑnda fonksiyonlarฤฑnฤฑ saฤlฤฑklฤฑ olarak yerine getirebilmesi iรงin de Karadeniz ve Marmara Denizi giriล bรถlgesinde dalgakฤฑranlar, acil baฤlama alanlarฤฑ ve demirleme alanlarฤฑ, rรถmorkรถr baฤlanma alanlarฤฑ, deniz fenerleri, bakฤฑm istasyonlarฤฑ ve iลletme binalarฤฑ, gemi trafik sistemi ve seyir yardฤฑmcฤฑlarฤฑ oluลturulmasฤฑ hedefleniyor.
ฤฐnลaat maliyeti 75 milyar lira olarak รถngรถrรผlen Kanal ฤฐstanbul’un, kamu-รถzel iล birliฤi kapsamฤฑnda yapฤฑlmasฤฑ planlanฤฑyor. Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan projeyi aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ toplantฤฑda, projenin tamamฤฑyla milli kaynaklardan karลฤฑlanacaฤฤฑnฤฑ da belirtmiลti.
รZERฤฐNE 6 KรPRร YAPILACAK
ฤฐhale sรผrecinin ardฤฑndan kanal inลaatฤฑ รถncesi hazฤฑrlฤฑk รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn 1,5 yฤฑl, kanal inลaatฤฑnฤฑn 5,5 yฤฑl sรผrmesi, projenin tamamlanma sรผresinin 7 yฤฑl olmasฤฑ รถngรถrรผlรผyor.
ฤฐstanbul’u iรงinden 2 deniz geรงen bir ลehre dรถnรผลtรผrecek Kanal ฤฐstanbul’un รผzerine 6 kรถprรผ yapฤฑlacak. Kanal ฤฐstanbul’un her iki tarafฤฑnda 250 biner konutluk devasa ลehirler kurulmasฤฑ planlanฤฑyor. ฤฐLK KรPRรNรN TEMELฤฐ BUGรN ATILACAK
ฤฐlk kรถprรผnรผn temelinin atฤฑlmasฤฑyla Kanal ฤฐstanbul, fiilen hayata geรงirilmeye baลlanacak. Kรถprรผ, Kuzey Marmara Otoyolu (3. Boฤaz Kรถprรผsรผ dahil) Projesi Baลakลehir-Bahรงeลehir-Nakkaล Kesim-08 (baฤlantฤฑ yollarฤฑ dahil) iลi kapsamฤฑnda, Sazlฤฑdere geรงiลini saฤlayacak ลekilde inลa edilecek.
Ana aรงฤฑklฤฑฤฤฑ 440 metre uzunluฤundaki kรถprรผnรผn, saฤ ve solda yer alan 210 metrelik yan aรงฤฑklฤฑklarฤฑyla uzunluฤu 860 metreye ulaลฤฑrken, yaklaลฤฑm viyadรผkleriyle toplam uzunluฤu 1618 metre olacak.
Eฤik askฤฑ halat miktarฤฑ 136 ve ankraj miktarฤฑ 272 olarak hesaplanan kรถprรผ, trafiฤe 2×4 ลeritli hizmet edecek.
Kรถprรผnรผn platform geniลliฤi ise 46 metre olacak. Gergin eฤik askฤฑlฤฑ kรถprรผnรผn kuleleri, 196 metre yรผksekliฤe รงฤฑkacak.
Kuzey Marmara Otoyolu Kesim-8 kapsamฤฑnda kanalla kesiลen gergin eฤik askฤฑlฤฑ kรถprรผnรผn kulelerinin, daimond ลeklindeki tasarlanmasฤฑ sayesinde kule temelleri bir noktada toplanarak kanalla en az etkileลimi saฤlanacak. Kuleler, plan boyutlarฤฑ ve cidar kalฤฑnlฤฑklarฤฑ deฤiลken kutu kesitli iki adet betonarme ayakla teลkil edilecek. Bu ayaklar, tabliye seviyesinde ve tepede enine kiriลler vasฤฑtasฤฑyla birbirlerine baฤlanacak.
