Kartlı harcamalar ocak-nisan döneminde yüzde 41 arttı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Türkiye’de yapılan kartlı harcamalarda yeni tip koronavirüs (Kovid-19) etkisini inceleyen araştırmanın sonuçlarını paylaştı.

İlki Mart-Ağustos 2020 dönemine bakılarak gerçekleştirilen araştırmanın ikincisinde, salgının kış aylarına denk gelen ikinci dalgası ve 2021’in ilk dört ayı analiz edildi.

Araştırmada öne çıkan sonuçlara göre, Türkiye’de 2020 yaz aylarındaki normalleşme ile başlayan toparlanma süreci, ikinci dalganın başladığı aralık ayında yavaşlamakla birlikte eski ivmesini kısa sürede tekrar kazandı. 2021’in ocak-nisan döneminde kartlı harcamalar geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 41 arttı.

Türkiye, 3 ülkeden daha iyi bir sınav verdi

Araştırmada Kovid-19 döneminde erken ve kısıtlayıcı tedbirler alan İtalya, diğer ülkelere oranla daha az kısıtlama getiren İsveç ve Türkiye’ye benzer kısıtlama yaklaşımları gösteren ABD ile kıyaslamalar yer aldı. Buna göre Türkiye’nin diğer ülkelerine göre daha iyi performans sergilediği ortaya çıktı.

İkinci dalganın başlangıcında kartlı harcamalar bakımından İsveç keskin düşüşler yaşarken, benzer kısıtlamalar uygulayan ABD ve Türkiye’nin kartlı harcamalar grafiğinin birbirine yakın dalgalanmalar yaşadığı gözlendi.

Temmuz 2020-Mart 2021 dönemindeki tüm aylarda Türkiye’nin diğer üç ülkeye kıyasla daha iyi bir sınav verdiği de dikkati çekti. Mart 2021’de yıllık bazda kartlı harcamaların Türkiye’de yüzde 50, İtalya ve ABD’de yüzde 40 oranında büyüdüğü, İsveç’te ise yüzde 15 küçüldüğü görüldü.

Kartlı harcamaların 3 yıldızı “e-ticaret, banka kartları ve temassız ödeme” oldu

Türkiye’de, Nisan 2019-Mart 2020 ve Nisan 2020-Mart 2021 dönemindeki harcamalar karşılaştırıldığında, 3 önemli sıçrama öne çıktı.

Sokağa çıkma kısıtlamaları ve tüketici alışkanlıklarının değişmesiyle Türkiye’de rekor seviyelere ulaşan e-ticaretin yüzde 55, banka kartı harcamalarının yüzde 40 büyümesi ve temassız ödemelerin 6 katına çıkmış olması kartlı ödemelerindeki büyümenin yapı taşlarına işaret etti.

Kartlı ödemelerin yüzde 17’sini oluşturan banka kartı harcamalarının, kredi kartı yıllık büyümesinin 2,5 katı üzerinde artması da ayrıca dikkati çekti.

Elektrik-elektronik ve yapı-dekorasyon sektörlerinde dikkati çeken büyüme

Araştırma kapsamında, farklı sektörlerde Kovid-19 sürecine bağlı olarak gerçekleşen değişimler de analiz edildi.

Buna göre, evde kalmanın zorunlu olduğu ve uzaktan eğitimin devam ettiği salgının ikinci dalgasında, tüketicilerin artık e-ticareti benimsemiş olmasının da etkisiyle market- AVM – gıda, yapı-dekorasyon ve elektrik – elektronik sektörlerinde hızlı ve kalıcı bir büyüme gerçekleşti.

Market – AVM – gıda sektörleri kategorisinde 2021’in nisan ayında geçen senenin aynı dönemine göre yüzde 41 artış gözlemlenirken, bu oran elektrik-elektronik sektöründe yüzde 82, yapı-dekorasyon sektöründe ise yüzde 118 olarak gerçekleşti.

Restoran sektöründeki harcamalar söz konusu dönemde üç kat arttı. Bu artış, paket servise geçen ve internet üzerinden sipariş almaya başlayan işletmelerin dijital dönüşüme uyum sağladığına işaret etti.

“Türk iş dünyası tüketici ihtiyaçlarına daha kolay cevap veriyor”

Açıklamada görüşlerine yer verilen TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, Türk iş dünyasının dinamik yapısının, Türkiye’yi diğer ülkelerden pozitif ayrıştırdığını ifade etti.

Hisarcıklıoğlu, her krizin, kendi fırsatını da beraberinde getirdiğini belirterek, “İçinden geçtiğimiz pandemi döneminde Türk iş dünyası dinamik yapısı sayesinde, hızlı bir dönüşüm sürecinden geçerek e-ticaret, paket servis gibi uygulamaları hayata geçirerek, tüketici ihtiyaçlarına daha kolay cevap verir hale geldi. Bu dönüşüm hem firmaların pandemiden daha sınırlı etkilenmesine hem de tüketicilerin tüketim alışkanlarını devam ettirebilmesine imkan sağladı.” değerlendirmesinde bulundu.

İş dünyasının içinden geçtiği dönüşümde sürecinde TOBB olarak firmalara rehberlik ettiklerine de işaret eden Hisarcıklıoğlu, salgın sürecinin, e-ticaretin asla ihmal edilmemesi gerektiğini bir kez daha gösterdiğini vurguladı.

Hisarcıklıoğlu, bu dönemde kredi kartı harcamalarının 3’te 1’inin e-ticaret üzerinden yapıldığını aktararak, üyeleri e-ticarete hazırlamak için birçok online bilgilendirme toplantısı düzenlediklerini de ifade etti.

Salgın sürecinden en çok etkilenen küçük işletmeleri desteklemek, tüketiciler nezdinde farkındalıklarını artırmak amacıyla TOBB ve Visa olarak “Bu Sesler Hiç Bitmesin” sloganıyla “Bir Alışverişle Çok Şey Fark Eder” kampanyasını hayata geçirdiklerini hatırlatan Hisarcıklıoğlu, bu farkındalık çalışmasıyla tüketicilerin alışverişlerini küçük işletmelerden yapmalarının önemini anlatmaya çalıştıklarını kaydetti.

Salgının ikinci dalgasında kartlı harcamalarda büyüme trendi

Visa Türkiye Genel Müdürü Merve Tezel araştırmanın, Türkiye’nin salgının ikinci dalgasında da kartlı harcamalar bakımından büyüme trendinde olduğunu ortaya koyduğunu belirterek, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Bu performansın itici güçleri, pandemi öncesine göre eşik atladığı görülen online harcamalar, ödeme tercihlerinde artık bir norm haline gelen temassızın devam eden yükselişi ve banka kartı ile yapılan harcamalardaki artış oldu. Ülkemizdeki kartlı ödemeler altyapısının tüketici davranışındaki değişime cevap verebilecek şekilde gelişmiş olmasının bu büyüme trendine etkisi büyük. Yine araştırmadan çıkan sonuçlara göre başta yemek sektörü olmak üzere, pek çok sektörde faaliyet gösteren KOBİ’lerin pandeminin ikinci dalgasında işlerini, değişen tüketici beklentilerine göre uyumlandırdığını görüyoruz.”

Tezel, Visa olarak bu çıktıların ışığında KOBİ’lerin dijitalleşmesine verdikleri desteği İşimi Yönetebiliyorum projesi ve TOBB ile hayata geçirdikleri Akıllı KOBİ platformu ile sürdürmeye devam edeceklerini aktardı.

Selim Soydan

Tüm Yazıları

İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunu. 2010 yılından Türkiye'nin önde gelen gazetelerinin dijital servislerinde teknoloji ve finans konularında yazı haberlere imza attı