Tรผrk futbolunun iรงinde bulunduฤu derin mali krizi รงรถzebilmek iรงin tarihi bir adฤฑm geliyor. Spor Bakanlฤฑฤฤฑ, Tรผrkiye Futbol Federasyonu (TFF) ve Kulรผpler Birliฤi Vakfฤฑ’nฤฑn รผzerinde รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ proje toplam 3.5 milyar liralฤฑk borรง bataฤฤฑndaki kulรผpleri 10 yฤฑl gibi orta vadede tรผm borรงlarฤฑndan arฤฑndฤฑrmayฤฑ hedefliyor.
1 milyar lirasฤฑ SGK prim ve vergi alacaklarฤฑ, 2.5 milyarlฤฑk bรถlรผmรผ ise รถzel banka kredilerinden oluลan borcun yeniden yapฤฑlandฤฑrฤฑlmasฤฑ planฤฑ iรงin bazฤฑ yasal dรผzenlemeler gerekiyor. Bakanlฤฑk, TFF ve Vakฤฑf arasฤฑnda sรผrdรผrรผlen gรถrรผลmeler, kalฤฑcฤฑ bir รงรถzรผm รผzerine yoฤunlaลฤฑrken, bรผyรผk bรถlรผmรผ รถzel banka kredilerinden oluลan borcun, รผรง devlet bankasฤฑna devredilmesini รถngรถrรผyor.
ฤฐlk 2 yฤฑl รdemesiz
รncรผlรผฤรผnรผ Spor Bakanฤฑ Akif รaฤatay Kฤฑlฤฑรง ฤฑn yaptฤฑฤฤฑ ve Tรผrk futbolunun kurtuluล reรงetesi olarak nitelendirilen projeye gรถre kulรผplerin halen รถzel bankalara olan 2.5 milyar liralฤฑk borcu. Ziraat Bankasฤฑ, Halkbank ve Vakฤฑfbank tarafฤฑndan รผstlenilecek.
Her kulรผbรผn kredi kullanฤฑrken gรถsterdiฤi teminatlarฤฑn tamamฤฑ da bu รผรง bankaya verilecek. Taลฤฑnmaz mal varlฤฑklarฤฑ, naklen yayฤฑn gelirleri, Spor Toto ve Loto girdileri, isim haklarฤฑ, tribรผn gelirleri gibi kalemler, devlet bankalarฤฑna teminat olacak.
Gerekli yasal dรผzenlemeler yapฤฑldฤฑktan sonra, hazฤฑrlanacak protokolle kulรผpler ve devlet bankalarฤฑ arasฤฑnda 10 yฤฑllฤฑk รdeme planฤฑ hazฤฑrlayacak. ฤฐlk bir veya iki yฤฑlฤฑnฤฑn geri รdemesiz olmasฤฑ dรผลรผnรผlen yeni krediler, daha dรผลรผk faizlerle yeniden yapฤฑlandฤฑrฤฑlacak. Gรถsterilen teminatlar ve gelirler garanti altฤฑna olduฤu iรงin devlet bankalarฤฑnฤฑn herhangi bir zararฤฑ sรถz konusu olmayacak.
Hรผsnรผ Gรผreli sinyali vermiลti
Tรผrkiye Futbol Federasyonu Baลkan Vekili Hรผsnรผ Gรผreli gecen yฤฑl Eylรผl ayฤฑnda dev projenin sinyalini vermiล ve kulรผpler aรงฤฑsฤฑndan yaklaลan tehlikeye dikkat รงekmiลti.
Gรผreli katฤฑldฤฑฤฤฑ bir toplantฤฑda, ‘Spor Toto Sรผper Lig deki 18 kulรผbรผn borรงlar toplamฤฑ 3 milyar 948 milyon lira. net borรงlarฤฑ da 3 milyar 469 milyon lira seviyesinde. 18 kulรผbรผn geliri 1 milyar 884 milyon lira, alacaklar toplamฤฑ 478 milyon lira. Nasฤฑl finanse ediyorlar anlamฤฑyorum. Sihirbazlฤฑk gibi bir ลey. Dรผkkanฤฑ aรงtฤฑฤฤฑnฤฑz anda kafadan zarardasฤฑnฤฑz, brรผt kรขr bile yok. Yani zararla faaliyet yapฤฑlฤฑr mฤฑ?’ ifadelerini kullanmฤฑลtฤฑ.
Hรผsnรผ Gรผreli, futbol endรผstrisinin artฤฑk yeni kredibilite iรงin beyaz sayfa aรงmasฤฑ gerektiฤini vurgulamฤฑล ve Sรผper Lig Aล ve iลtiraki olarak kurulacak Varlฤฑk Yapฤฑlandฤฑrma ลirketi รงรถzรผm
vurgulamฤฑล ve Sรผper Lig Aล ve iลtiraki olarak kurulacak Varlฤฑk Yapฤฑlandฤฑrma ลirketi รงรถzรผm olabilir* diyerek projenin iลaretini vermiลti.
Yรถneticiler de sorumlu olacak
Borรงlarฤฑn yeniden yapฤฑlandฤฑrฤฑlmasฤฑyla kulรผplere rahat bir nefes aldฤฑrฤฑlmasฤฑ hedeflenirken, yeni yasayla baลkan ve yรถneticiler de bundan bรถyle harcamalardan sorumlu tutulacaklar. Sorumsuz harcamalar ve fahiล รผcretlerle yapฤฑlan transferler kulรผbรผ zarara uฤrattฤฑฤฤฑ takdirde, mevcut yรถnetim maddi anlamda yรผkรผmlรผ olacak. Spor Kulรผpleri Yasasฤฑ konuyla ilgili dรผzenlemeleri ve yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ dรผzenleyecek.
Varlฤฑk Yapฤฑlandฤฑrma iรงin ลirket kurulacak
Projenin en รถnemli ayaklarฤฑndan biri ‘Varlฤฑk Yapฤฑlandฤฑrma ลirketi’ olacak. Tรผrk futbolunun kanayan yarasฤฑ borรง sorununun รงรถzรผmรผ iรงin kurulacak bu ลirket. Sรผper Lig A.ล.’nin hayata geรงirilmesiyle paralel olarak faaliyet gรถsterecek.
ลirketin kurulmasฤฑyla kulรผplerin tรผm ticari gelirleri bir arada toplanacak. Bรถylece kulรผplere daha ucuz maliyet ve uzun vadede finansman imkanฤฑ yaratฤฑlacak. รzel bankalara olan borรงlarฤฑn รผรง devlet bankasฤฑna devredilmesi projesi de bu ลirket vasฤฑtasฤฑyla gerรงekleลtirilecek.
Mali disipline uymayan yanacak
Galatasaray’ฤฑn Finansal Mali Fair-play kriterlerini yerine getiremediฤi iรงin UEFA tarafฤฑndan Avrupa kupalarฤฑndan men edilmesinin gรผndeme geldiฤi bir dรถnemde, hayati รnem taลฤฑyan yeni proje katฤฑ kurallara baฤlanacak.
รncelikle, sonuรงlanma aลamasฤฑna gelen ‘Spor Kulรผpleri ve Spor Anonim ลirketleri Kanunu* TBMM ye sevk edilecek. Spor Bakanฤฑ Akif รaฤatay Kฤฑlฤฑรง bu konuda da รถnemli bir rol รผstlenecek. Mecliste grubu bulunan siyasi partilere kanunun niรงin acilen รงฤฑkmasฤฑ gerektiฤi anlatฤฑlacak.
Yasayla birlikte gelir-giรปer. borรงlanma, transfer, kaynak รผretme gibi konularda Tรผrkiye Futbol Federasyonu ve Maliye Bakanlฤฑฤฤฑnฤฑn takibinde olacak kulรผpler, orta vadede borรงlarฤฑnฤฑn รถnemli bir bรถlรผmรผnden kurtulacak.
Borcun yarฤฑsฤฑ dรถrt bรผyรผklerin
Toplam 2.S milyar liralฤฑk banka borรงlarฤฑnฤฑn yarฤฑsฤฑnฤฑn, yani 500 milyon dolarฤฑnฤฑn (1.5 milyar lira) Galatasaray, Beลiktaล. Trabzonspor ve Fenerbahรงe kulรผplerine ait olduฤu belirlendi. Kalan kฤฑsmฤฑnฤฑn ise diฤer takฤฑmlarฤฑn borcu olduฤu vurgulandฤฑ.
