BBC Tรผrkรงe’nin edindiฤi bilgilere gรถre, Merkel’in planlanan veda ziyareti 16 Ekim Cumartesi gรผnรผ ฤฐstanbul’da gerรงekleลecek. Almanya Baลbakanฤฑ’nฤฑn programฤฑnฤฑn en รถnemli ayaฤฤฑnฤฑ Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan ile yapacaฤฤฑ gรถrรผลme oluลturacak.
26 Eylรผl seรงimlerinin ardฤฑndan hรผkรผmetin kurulmasฤฑna kadar baลbakan olarak gรถrevini sรผrdรผren Merkel’in Erdoฤan ile ikili iliลkilerin yanฤฑ sฤฑra Tรผrkiye-AB sรผreci ile Afganistan, Suriye ve Libya gibi bรถlgesel konularฤฑ da ele almasฤฑ bekleniyor.
Ancak Merkel’in ziyareti sฤฑrasฤฑnda vereceฤi mesajlarla sadece Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’a deฤil Tรผrkiye ve Tรผrk halkฤฑna veda etmeyi รถngรถrdรผฤรผ kaydediliyor.
Merkel, bir sรผredir veda ziyaretleri gerรงekleลtiriyor. Daha รถnce ABD ve Rusya’ya giderek devlet baลkanlarฤฑ Joe Biden ve Vladimir Putin ile gรถrรผลen Merkel, birlikte รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ Avrupalฤฑ liderler baลta olmak รผzere รถnemli bรถlge รผlkelerine de veda ziyaretleri yapฤฑyor. En son Roma’da Baลbakan Mario Draghi ile vedalaลan Merkel, Papa Francis’e de ayrฤฑca bir ziyaret gerรงekleลtirdi.
Tรผrk-Alman iliลkilerinin geleceฤi gรผndemde
2005’de yapฤฑlan seรงimlerle iลbaลฤฑna gelen ve 16 sene aralฤฑksฤฑz baลbakanlฤฑk yapan Merkel’in รถzellikle son yฤฑllardaki mesaisinde Tรผrkiye รถnemli yer tuttu.
2016 Tรผrkiye-AB gรถรง mutabakatฤฑnฤฑn gerรงekleลmesinde bรผyรผk rol oynayan Merkel, 2017’den itibaren Tรผrkiye ile yaลanan hem ikili siyasi krizlerin hem de Doฤu Akdeniz bunalฤฑmlarฤฑnฤฑn soฤutulmasฤฑ sรผreรงlerinde de aฤฤฑrlฤฑฤฤฑnฤฑ koymuลtu.
Merkel, Temmuz ayฤฑnda verdiฤi bir demeรงte, Tรผrkiye’nin AB รผyeliฤine karลฤฑ siyasi gรถrรผลรผnรผn herkes tarafฤฑndan bilindiฤini belirtirken, “Ancak ben yine de Tรผrkiye ile รงok iyi iliลkiler olmasฤฑ iรงin รงaba sarf ediyorum” ifadelerini kullanmฤฑลtฤฑ.
Merkel, รถzellikle, 2019’da Tรผrkiye ile Yunanistan’ฤฑn karลฤฑ karลฤฑya geldiฤi Doฤu Akdeniz bunalฤฑmฤฑnda zaman zaman Atina’nฤฑn itirazlarฤฑna neden olacak ลekilde AB’nin Tรผrkiye’ye daha aฤฤฑr yaptฤฑrฤฑm uygulamasฤฑnฤฑn รถnรผne geรงmiล, gerilimin dรผลmesi durumunda Ankara ile pozitif gรผndem baลlatma adฤฑmฤฑnฤฑ atmฤฑลtฤฑ.
Erdoฤan ve Merkel’in gerรงekleลtirecekleri son resmi gรถrรผลmede, Tรผrkiye’nin Almanya ve AB ile iliลkilerinin geleceฤi de ele alฤฑnacak.
Alman seรงimleri sonrasฤฑnda koalisyon mรผzakerelerinin devam etmesine karลฤฑn, iลaretler Sosyal Demokrat Parti (SDP) lideri Olaf Scholz’un baลbakanlฤฑฤฤฑnda Yeลiller ve Hรผr Demokrat Parti’nin (FDP) katฤฑlฤฑmฤฑyla bir hรผkรผmet kompozisyonunun ortaya รงฤฑkabileceฤini gรถsteriyor.
Ankara’da yapฤฑlan deฤerlendirmeler, yeni hรผkรผmetin Merkel tarafฤฑndan oluลturulan dikkatli Tรผrkiye politikasฤฑnda fazla bir deฤiลiklik yapmayacaฤฤฑnฤฑ ancak รถzellikle insan haklarฤฑ ve demokrasi konularฤฑnda daha eleลtirel bir pozisyon alacaฤฤฑna iลaret ediyor.
SPD lideri Scholz, seรงimler รถncesinde Tรผrk basฤฑnฤฑna yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamalarda, seรงilmesi durumunda Tรผrkiye ile “รถzel iliลkileri” devam ettireceฤi mesajฤฑnฤฑ vermiล ancak AB sรผrecine iliลkin konuลmamฤฑลtฤฑ.
Sosyal demokrat lider, “Tรผrkiye konusunda karลฤฑlฤฑklฤฑ iyi iliลkide bulunmaya รงabalamalฤฑyฤฑz. Tabii ki hukuk devleti, demokrasi ve รถzgรผrlรผk gibi konular รงok รถnemli rol oynamakta. Bu konular รผzerinde konuลup tartฤฑลmalฤฑyฤฑz” demekle yetinmiลti.
Aynฤฑ deฤerlendirmelerde, koalisyonda yapฤฑlacak bakanlฤฑk daฤฤฑlฤฑmฤฑnda Dฤฑลiลleri Bakanlฤฑฤฤฑ’nฤฑn Yeลiller ya da FDP’de kalmasฤฑ durumunda Tรผrkiye ile iliลkilerin daha gรผรงlรผ bir oranda demokrasi ve insan haklarฤฑ odaฤฤฑna รงekilmesinin sรถz konusu olabileceฤi, bunun da gerilim potansiyeli anlamฤฑna geldiฤi kaydediliyor.
