Avrupa Birliฤi kรผresel milyarderlere yรถnelik, servet vergisi niteliฤinde vergi uygulamasฤฑnฤฑn peลinde. Yapฤฑlan son araลtฤฑrma milyarderlerden 250 milyar dolarlฤฑk meblaฤฤฑn tahsil edilmesi halinde, dรผnya genelinde 2.700 milyarderin sahip olduฤu yaklaลฤฑk 13 trilyon dolarlฤฑk servetin sadece yรผzde 2’sine denk gelecek.
2024 Kรผresel Vergi Kaรงakรงฤฑlฤฑฤฤฑ Raporu’nda ลu anda milyarderlerin efektif kiลisel vergisinin genellikle daha mรผtevazฤฑ imkanlara sahip diฤer vergi mรผkelleflerinin รถdediฤinden รงok daha az olduฤunu, รงรผnkรผ servetlerini gelir vergisinden koruyan paravan ลirketlere park edebildiklerini sรถyledi.
Raporu yayฤฑnlayana kurumun direktรถrรผ Gabriel Zucman gazetecilere yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, “Bize gรถre bunun haklฤฑ gรถsterilmesi zor รงรผnkรผ vergi sistemlerinin sรผrdรผrรผlebilirliฤini ve vergilendirmenin sosyal kabul edilebilirliฤini zayฤฑflatma riski taลฤฑyor” dedi.
Rapor, ABD’de milyarderlerin kiลisel vergisinin %0,5’e yakฤฑn, yรผksek vergili Fransa’da ise sฤฑfฤฑra kadar dรผลรผk olduฤunu tahmin ediyor.
Bazฤฑ รผlkelerde artan servet eลitsizliฤi, kamu maliyesi yaลlanan nรผfus, iklim geรงiลi iรงin bรผyรผk finansman ihtiyaรงlarฤฑ ve eski COVID borรงlarฤฑyla baลa รงฤฑkmakta zorlanฤฑrken, en zengin vatandaลlarฤฑn vergi yรผkรผnรผn daha fazlasฤฑnฤฑ รผstlenmesi รงaฤrฤฑlarฤฑnฤฑ kรถrรผklรผyor.
ABD Baลkanฤฑ Joe Biden’ฤฑn 2024 bรผtรงesinde en zengin %0.01’lik kesime %25 asgari vergi uygulanmasฤฑ planlanฤฑyordu, ancak Washington’daki kanun yapฤฑcฤฑlarฤฑn hรผkรผmetin kapanma tehditleri ve yaklaลan finansman sรผreleriyle meลgul olmasฤฑ nedeniyle bu รถneri o zamandan beri konuลulmuyor.
Milyarderlerin vergilendirilmesine yรถnelik koordineli bir uluslararasฤฑ giriลim yฤฑllar alabilecek olsa da rapor, hรผkรผmetlerin banka gizliliฤine son verme ve รงok uluslu ลirketlerin kรขrlarฤฑnฤฑ dรผลรผk vergili รผlkelere kaydฤฑrma fฤฑrsatlarฤฑnฤฑ azaltma konusundaki baลarฤฑlarฤฑnฤฑ รถrnek gรถsterdi.
Rapor, 2018 yฤฑlฤฑnda hesap bilgilerinin otomatik olarak paylaลฤฑlmaya baลlanmasฤฑnฤฑn, offshore vergi cennetlerinde tutulan servet miktarฤฑnฤฑ รผรง kat azalttฤฑฤฤฑnฤฑ tahmin ediyor.
2021 yฤฑlฤฑnda 140 รผlke arasฤฑnda imzalanacak bir anlaลma, รถnรผmรผzdeki yฤฑldan itibaren kurumlar vergisine kรผresel รงapta %15’lik bir taban getirerek รงok uluslu ลirketlerin kรขrlarฤฑnฤฑ dรผลรผk vergili รผlkelerde tutarak vergi indirimine gitme imkรขnlarฤฑnฤฑ sฤฑnฤฑrlandฤฑracak.
Zucman, “Birรงok insanฤฑn imkansฤฑz olduฤunu dรผลรผndรผฤรผ bir ลeyin artฤฑk gerรงekten yapฤฑlabileceฤini biliyoruz. Mantฤฑklฤฑ bir sonraki adฤฑm, bu mantฤฑฤฤฑ sadece รงok uluslu ลirketlere deฤil, milyarderlere de uygulamaktฤฑr.” dedi.
Zucman, milyarderlere asgari vergi uygulanmasฤฑ iรงin geniล รงaplฤฑ bir uluslararasฤฑ baskฤฑ olmamasฤฑ halinde, “istekli รผlkeler koalisyonunun” tek taraflฤฑ olarak รถncรผlรผk edebileceฤini sรถyledi.
Rapora gรถre, bankacฤฑlฤฑk gizliliฤinin sona ermesi ve kurumlar asgari vergisi, รผlkeler arasฤฑnda vergi oranlarฤฑ konusunda on yฤฑllardฤฑr sรผren rekabete son vermiล olsa da, vergi faturalarฤฑnฤฑ azaltmak iรงin รงok sayฤฑda fฤฑrsat var.
รrneฤin zenginler servetlerini offshore hesaplar yerine giderek daha fazla gayrimenkule yatฤฑrฤฑrken, ลirketler de %15’lik asgari kurumlar vergisindeki boลluklardan yararlanabiliyor.
Rapor, bu arada hรผkรผmetlerin, vergi tabanlarฤฑna sadece dรผลรผk vergi oranlarฤฑyla rekabet etmekten daha az zararlฤฑ olmasฤฑna raฤmen, sรผbvansiyonlar yoluyla yatฤฑrฤฑm iรงin giderek daha fazla rekabet ettiklerini sรถyledi.
