Orta Doฤu Teknik รniversitesi (ODTร) ฤฐnลaat ve Jeoloji Mรผhendisliฤi bรถlรผmlerinden yapฤฑlan ortak aรงฤฑklamada, 26 Eylรผl’de Marmara Denizi’nde meydana gelen deprem sonrasฤฑ ortaya รงฤฑkan teknik verilerin deฤerlendirilmeye devam edildiฤi ifade edildi.
Kamuoyuyla bir an รถnce paylaลmak รผzere ilk gรถrรผลlerin sunulmasฤฑ iรงin bir aรงฤฑklama hazฤฑrlandฤฑฤฤฑna iลaret edilen aรงฤฑklamada, 26 Eylรผl’deki depremin orta bรผyรผklรผkte olduฤu hatฤฑrlatฤฑldฤฑ.
Kandilli Rasathanesi ve AFAD tarafฤฑndan elde edilen ilk veriler ฤฑลฤฑฤฤฑnda depremin Kuzey Anadolu Fay Zonu’nun (KAFZ) Kumburgaz bรถlรผmรผnรผn batฤฑ ucunda meydana geldiฤinin anlaลฤฑldฤฑฤฤฑna iลaret edilen aรงฤฑklamada, ลu ifadeler kullanฤฑldฤฑ:
“Sรถz konusu depreme ve artรงฤฑlarฤฑna ait ilksel รงรถzรผmler, deprem sฤฑrasฤฑndaki hareketin yanal bileลenli olduฤunu gรถstermiลtir. KAFZ’ฤฑn Kumburgaz bรถlรผmรผnรผn uzun zamandฤฑr bรผyรผk bir depremle kฤฑrฤฑlmadฤฑฤฤฑ ve gรผncel deprem aktivitesi aรงฤฑsฤฑndan suskun olduฤu bilinmektedir. Son deprem sonrasฤฑ geometrisi daha net hale gelen bu fay bรถlรผmรผnรผn, boyutlarฤฑ gรถz รถnรผne alฤฑndฤฑฤฤฑnda, 7’den bรผyรผk bir deprem รผretme potansiyeline sahip olduฤu gรถrรผlmektedir. Mevcut teknik bilgi birikimiyle depremlerin oluล zamanฤฑnฤฑn yรถnetilebilir bir hassasiyette ve gรผvenilir ลekilde belirlenmesi bugรผn iรงin mรผmkรผn deฤildir. Bu hususlara yรถnelik yapฤฑlan deฤerlendirmeler toplumu yanlฤฑล yรถnlendirebilmektedir.”
Yapฤฑsal tasarฤฑm ve zemin koลullarฤฑnฤฑn deprem sonrasฤฑ hasarda belirleyici rol รผstlendiฤine vurgu yapฤฑlan aรงฤฑklamada, “Yapฤฑlarฤฑn ve temel sistemlerinin, olasฤฑ bir depremde hasar riskinin disiplinler arasฤฑ bir yaklaลฤฑmla hassas olarak belirlenmesi ve iyileลtirici รถnlemlerin ivedilikle alฤฑnmasฤฑ รถnceliฤimiz olmalฤฑdฤฑr” denildi.
“SON 20 YILDIR DAHA KALฤฐTELฤฐ ฤฐNลAATLAR YAPILMASI SAฤLANDI”
ODTร akademisyenlerinin aรงฤฑklamasฤฑnda, deprem sonrasฤฑnda 500’e yakฤฑn binada hasar oluลmasฤฑna iliลkin de deฤerlendirmeler yapฤฑldฤฑ.
Betonarme yapฤฑlarda taลฤฑyฤฑcฤฑ รถzelliฤe sahip kolon, kiriล, perde duvardaki ve baฤlantฤฑlardaki hasarlarฤฑn yapฤฑsal aรงฤฑdan รถncelikli olarak รถnem taลฤฑdฤฑฤฤฑ ve uzmanlarca deฤerlendirilmesi gerektiฤi belirtilen aรงฤฑklamada, yapฤฑsal olmayan tuฤla gibi bรถlme duvarlarฤฑn, sฤฑvalarฤฑn hasarlarฤฑnฤฑn ikincil รถneme sahip olduฤu ve katlar arasฤฑ รถtelenme ve kalฤฑcฤฑ deformasyon seviyesi hakkฤฑnda fikir verebileceฤi bildirildi.
รzellikle 1998, 2007 ve 2019 yฤฑllarฤฑnda yรผrรผrlรผฤe giren Afet Bรถlgelerinde Yapฤฑlacak Yapฤฑlar Hakkฤฑnda Yรถnetmelik’in, รถnceki yรถnetmeliklere gรถre yenilikler ve รผstรผnlรผkler getirdiฤi kaydedilen aรงฤฑklamada ลunlar kaydedildi:
“Tรผrkiye Deprem Tehlike Haritasฤฑ, Yapฤฑ Denetimi Uygulama Yรถnetmeliฤi, yapฤฑ denetim firmalarฤฑ ve hazฤฑr beton kullanฤฑmฤฑnฤฑn yaygฤฑnlaลmasฤฑ ile รถzellikle son 20 yฤฑldฤฑr daha kaliteli ve dayanฤฑklฤฑ inลaatlarฤฑn yapฤฑlmasฤฑ saฤlandฤฑ. Bunlarฤฑn dฤฑลฤฑnda kalan ve mรผhendislik hizmeti almamฤฑล yapฤฑlarฤฑn kentsel dรถnรผลรผm kapsamฤฑnda gรผรงlendirilmesi ya da yฤฑkฤฑlarak yenisinin yapฤฑlmasฤฑ memnuniyet verici. Yapฤฑlarฤฑn gรผvenliฤinin deฤerlendirilmesi ve gรผรงlendirme tasarฤฑm รงalฤฑลmalarฤฑ, รevre ve ลehircilik Bakanlฤฑฤฤฑ tarafฤฑndan akredite firmalar ve รผniversitelerimizce yapฤฑlmaktadฤฑr. ฤฐnลaat Mรผhendisliฤi bรถlรผmรผmรผzde ‘burkulmasฤฑ รถnlenmiล รงelik รงaprazlar’, karbon fiber, รงelik ve betonarme manto, perde duvar, modรผler panelle gรผรงlendirme gibi uygulamalar geliลtirilmekte ve uluslararasฤฑ iลbirlikleri kurulmaktadฤฑr. Sรผrekli Yapฤฑsal Saฤlฤฑk ฤฐzleme ile depremden hemen sonra dakikalar iรงinde hasar tespiti, akฤฑllฤฑ ikaz sistemleri, kรถprรผ baraj ve tรผnel yapฤฑlarฤฑnฤฑn deprem gรผvenlikleri gibi araลtฤฑrmalarฤฑmฤฑz bulunmaktadฤฑr. Tecrรผbeli akademisyen kadromuzla geรงmiล deprem tecrรผbelerimizi ฤฐstanbul da dahil olmak รผzere รผlkemizde farklฤฑ ลehirlerde ve Pakistan, Mฤฑsฤฑr, Nepal, Nikaragua gibi รผlkelerde yapฤฑlar, tarihi binalar, okullarda deฤerlendirmek ve gรผรงlendirmek iรงin kullanฤฑyoruz. Betonarme yapฤฑlarฤฑn yanฤฑ sฤฑra, yฤฑฤma, ahลap yapฤฑlar ve tarihi yapฤฑlarla ilgili de tecrรผbe birikimimize dayanarak yardฤฑma aรงฤฑk olduฤumuzu vurgulamak isteriz.”
