PCE fiyat endeksi, ABD Merkez Bankası Federal Rezerv‘in para politikasını belirlemede öncelik verdiği gösterge olarak biliniyor. PCE fiyat endeksi Ağustos ayında yıllık bazda hafif bir hızlanma kaydetti. Ticaret Bakanlığı, Cuma günü yayımladığı raporda, (kişisel tüketim harcamaları) PCE fiyat endeksinin Ağustos ayında bir önceki yıla göre yüzde 2,7 arttığını bildirdi. Bu artış, Temmuz ayındaki yüzde 2,6’lık yükselişin biraz üzerindeydi ve Şubat ayından bu yana görülen en yüksek artış olarak kayıtlara geçti.
Çekirdek PCE fiyat endeksi aynı seviyede kaldı
Dalgalanma gösteren gıda ve enerji gibi değişken kalemler dışarıda bırakıldığında, çekirdek PCE fiyat endeksi ağustos 2024’e göre yüzde 2,9 artış gösterdi. Bu oran, Temmuz ayındaki artışla aynı seviyede kaldı ve ekonomistlerin beklentileriyle örtüştü. Aylık bazda incelendiğinde ise, genel fiyatlar Temmuz ayındaki yüzde 0,2’lik artışın ardından ağustosta yüzde 0,3 yükseldi. Çekirdek fiyatlar ise Temmuz ayında olduğu gibi yüzde 0,2 oranında arttı.
Tüketici harcamaları ve gelirler yükselişte
Rapor, tüketici harcamalarının Temmuz ayına kıyasla yüzde 0,4 arttığını ortaya koydu. Bu artışın büyük bir bölümü, yüzde 0,7 yükselen mal harcamalarından kaynaklandı. Seyahat ve dışarıda yemek yeme gibi hizmetlere yapılan harcamalar ise sadece yüzde 0,2 artış gösterdi. Öte yandan, kişisel gelirler bir önceki ayla aynı şekilde, yüzde 0,4 oranında arttı. Özellikle serbest meslek sahipleri ve işletme sahiplerinin gelirleri, üst üste ikinci ayda da yüzde 0,9 yükseldi. Ücret ve maaşlardaki artış ise Temmuz ayındaki yüzde 0,5’lik artıştan düşüş göstererek, ağustosta yüzde 0,3 oldu.
Faiz indirimi ve siyasi baskı
Enflasyon, Fed’in 2022 ve 2023 yıllarında referans faiz oranını toplamda 11 kez yükseltmesine neden olduktan sonra düşüşe geçmişti. Ancak yıllık fiyat artışları, merkez bankasının yüzde 2’lik hedefinin üzerinde kalmaya devam ediyor. Geçen hafta Fed, kötüleşen ABD iş piyasasına destek olmak amacıyla bu yıl ilk kez faiz indirimine gitti. Ancak merkez bankası, ithalata uygulanan kapsamlı vergilerin enflasyon ve genel ekonomi üzerindeki etkisini görmek için faiz indirimlerinde temkinli bir yaklaşım sergiledi.
Donald Trump, Fed’i aylardır faizleri daha agresif bir şekilde düşürmesi için zorluyordu. Trump, Fed Başkanı Jerome Powell‘ı “çok geç” ve “aptal” olarak nitelendirmiş ve “enflasyon yok” argümanını kullanmıştı. Geçen ay Trump, merkez bankası üzerindeki kontrolünü artırmak amacıyla Fed Yönetim Kurulu üyesi Lisa Cook’u görevden almak istedi. Cook, bu karara mahkemede itiraz etti ve Yüksek Mahkeme, davanın yargı sisteminde görülmesi sürerken Cook’un görevine devam edip edemeyeceğine karar verecek.
Fed, hükümetin Cuma günü açıkladığı PCE fiyat endeksini, daha yaygın olarak bilinen Tüketici Fiyat Endeksi’ne (TÜFE) tercih etme eğilimindedir. PCE endeksi, enflasyon yükseldiğinde insanların alışveriş alışkanlıklarındaki değişiklikleri hesaba katmaya çalışır. Örneğin, tüketicilerin daha pahalı ulusal markalardan daha ucuz mağaza markalarına geçiş yaptıkları durumları yakalayabilir.
